Vlieland is eiland van de lach, kabeljauw en gerookte zeebaars

(tekst: toespraak wethouder Tom van Mourik bij afscheid Vlieland, woensdagmiddag hotel Zeezicht)

Het voelt alsof ik gisteren be�digd werd door oud burgemeester Baukje Galama als wethouder van Vlieland. En toch is het al haast vijf jaar geleden. Die vijf jaar zijn omgevlogen. Irene en ik hebben het eiland en zijn bewoners leren kennen, een prachtige ervaring voor ons.

Ik was in het begin, na een half jaar, bij een achterbanbijeenkomst van de VVD. Na afloop zeiden een paar WIJZE OUDE mannen tegen mij, dat alles wel redelijk liep, maar dat ik niet naast mijn schoenen moest gaan lopen omdat ik pas ongeveer 40% van datgene wat er op het eiland speelde �cht in de gaten had. We hebben er smakelijk om gelachen, maar ik heb toen wel gezegd dat het voor het functioneren als wethouder misschien wel goed is dat je niet alles weet. Je kunt namelijk niet met alle persoonlijke zaken rekening houden en als je minder persoonlijke en zakelijke banden hebt, dan sta je vrijer in discussies en beslissingen.

Waar het natuurlijk wel om gaat dat is dat je het algemeen belang, de sfeer en geest van Vlieland probeert te begrijpen en dat je in die lijn probeert te werken. Waar het kan, ben je daarnaast mensen van dienst, en waar het niet kan dan moet je dat in begrijpelijke taal uit kunnen leggen.

Je hebt op de wal in vergaderingen een grote mond, want anders wordt er over de eilanden heengewalst en op het eiland luister je eerst, voordat je wat vindt, om goed te weten wat er speelt en ook om te voorkomen dat je mensen in hun gevoelens kwetst.

Ik vind dat eilanders zich soms kleiner maken dan nodig is. Het is ook gemakkelijk om te kunnen zeggen �dat ze ons op de wal niet begrijpen en dat ze geen rekening met ons houden.� Dan leg je de verantwoordelijkheid bij iemand anders neer en dat hoeft helemaal niet.

Als we het hier eens zijn en we willen iets echt niet, dan wordt dat op de wal heel vervelend gevonden, neem dat maar van mij aan. Dan komen we heel ver. En dan blijft dat staand want vissen voor de eilanden toch gehandhaafd. En dan verdwijnen die lelijke paaltjes van dat begrazingsgebied ook weer, ook al hebben die nogal wat geld gekost.

Je moet je hand natuurlijk niet overspelen. Er mislukt ook wel eens wat. Het snelheidsverbod voor watertaxi�s is nog een teer puntje, dat is nog niet van tafel. Maar de eigenaar van de watertaxi is vandaag vrolijk in ons midden, nog niet afgevoerd vanwege een paar overtredingen, dus misschien valt dat hopelijk ook een beetje mee.

Ik ben er trots op dat ik tot nu toe de enige wethouder van buiten ben geweest op ��n van de vijf Waddeneilanden. Het was natuurlijk niet allemaal rozengeur en maneschijn, maar heel veel zaken zijn gewoon goed verlopen.

Je moet wel heel goed in de gaten houden dat een piepkleine gemeente als Vlieland veel zaken niet zelf afkan, dat je kwetsbaar bent want anders komen er geheid brokken. En daar zijn de funderingsproblemen van sommige huizen in Duinwijck natuurlijk het beste voorbeeld van.

De stroperigheid van procedures en traagheid van partijen op de wal, waar we mee te maken hebben zijn andere punten. Het klopt niet dat we met veel mensen nu al vier jaar bezig zijn met het beheersplan Natura 2000, terwijl er op Vlieland sprake is van een hartstikke overzichtelijke situatie. Ik ben blij dat hier vandaag mensen van Staatsbos aanwezig zijn en ik hoop ook dat er nu in 2012 een paar zaken kunnen worden afgerond, maar als je kijkt wat er pakweg de laatste 10 jaar bereikt is, dan had dat ook anders gekund.

Bij Ministeries en andere grote organisaties storten zich om de paar jaar weer nieuwe frisse mensen op dezelfde dossiers, waarbij het dan maar de vraag is of er vooruitgang wordt geboekt. Het Wad en de eilanden werken verslavend op mensen in het hele land, die graag dikke rapporten willen schrijven en daar hun brood mee verdienen. Het is de kunst voor ons om daar onze weg in te vinden en te bepalen.

Want, we laten ons natuurlijk niet uit het veld slaan. �Veel regels zijn bedacht, omdat ze op de wal iets niet goed doen� was het motto van de VVD bij de laatste raadsverkiezingen. Dat houdt in dat je je eigen identiteit serieus neemt en dat je je niet alles aan laat leunen. Vlieland gaat daar goed mee om.

De manier waarop we hier Koninginnedag en Oud en Nieuw vieren en de doden herdenken op vier mei zijn daar voorbeelden van. Een Vlielander begrafenis is natuurlijk het meest indrukwekkende voorbeeld van die eigen identiteit.

Maar, voordat we treurig worden, voor Irene en mij is Vlieland toch vooral het eiland van de lach. Er wordt hier heel veel gelachen, mensen nemen elkaar in de maling, er worden grappen uitgehaald en daar wordt over gepraat en soms misschien een heel klein beetje geroddeld, maar dat heb ik natuurlijk alleen maar van horen zeggen. Als ik �s ochtends naar het gemeentehuis loop, dan brengen de ouders hun kinderen op de fiets naar school. Iedereen groet elkaar, heeft een goed humeur en er wordt gelachen. Dat valt op en dat is bijzonder.

Zo zijn er meer beelden. De struiken op het duin met gele bloemen, die messcherp afsteken tegen een schitterende blauwe lucht. Wakker worden door vogelgefluit. Spontane uitnodigingen voor een reuze gezellig buurtfeest. Buurman die de deur uit spat en Irene en mij beide een grote gerookte zeebaars in de handen stopt. Een eilander kennis die een reusachtige kabeljauw komt afgeven, waarvan ik eerst dacht de vis nog in leven was. Wandelingen waarbij je met blote voeten langs de zeerand loopt. Een schitterende tocht op de voorbank van de Vliehorsexpres over de Hors tijdens een zware zandstorm.

Teveel om op te noemen. Die herinneringen nemen we met ons mee.

Ik wil ook namens Irene, iedereen geweldig bedanken voor de mooie tijd die we hier hebben gehad. Ik ga geen namen noemen want dan sta ik hier morgen nog.

Ik heb een cadeautje voor de burgemeester bij me. In de ene hand het tegeltje met de tekst �veel regels zijn bedacht omdat ze op de wal iets niet goed doen.� Dat tegeltje staat symbool voor het eiland. In de andere hand het Friese nummer van de Donald Duck dat laatst verschenen is. Dit is het symbool van de wal. Daar zullen we de komende jaren op een goede manier het midden tussen moeten weten te vinden en de burgemeester heeft daar een hele belangrijke rol in. (overhandigt de cadeaus)

Bedankt en tot ziens.