Bert Middel: Wouter Bos moet criticasters in zijn buurt dulden

Diederik Samsom had fractievoorzitter moeten worden

PvdA goed voor mensheid maar minder voor de mens

VARA-abonnement al jaren geleden opgezegd

Zonder de naam Mari�tte Hamer te noemen liet burgemeester Bert Middel van Smallingerland vanmorgen weten dat zijn Partij van de Arbeid beter af was geweest met een jonge hond als Diederik Samsom als fractievoorzitter. Volgens Middel ‘wil Bos zijn oppositie blijkbaar niet in de buurt houden’. Een foute keuze en volgens Middel op termijn schadelijk voor de partij. Middel sprak vanmorgen bij de Ouderenwerkgroep van de PvdA in zorghuis Sonnenborgh in Leeuwarden.

De Smallingerlandse burgemeester vindt dat politici en zeker partijleiders scherp gehouden moeten worden. Hij wees hierbij naar Den Uyl die criticasters, zoals bijvoorbeeld Marcel van Dam, om zich heen verzamelde waarmee hij stevige discussies voerde. ‘De PvdA heeft tegenspraak nodig. Bos is toch wat de moderne manager en geen Den Uyl (van 1967 tot 1986 de politiek leider van de Partij van de Arbeid). Dat Samsom (oud-Leeuwarder) het niet is geworden zegt iets over de gang van zaken binnen de partij. Hij was kennelijk niet de favoriet van Bos.’

Volgens Middel is het van belang om tegengestelde meningen te horen. ‘De PvdA is nu de partij van Bos. Ik maak me daar zorgen over. Wat komt daarna? Je moet een kritische omgeving om je heen houden, doe je dat niet dan loop je het risico dat je de rest niet meer ziet.’

Zorgen maakte hij zich ook over het afkalven van zijn partij. De harde kern (mensen die altijd op de partij zullen stemmen) is volgens onderzoek gezakt naar 10 tot 15 kamerzetels. Enkele decennia geleden was de zuil nog goed voor 25 procent (30-40 kamerzetels). Middel blijft aan boord: ‘Ik doe het licht uit als dat nodig is. De kiezer is niet meer vast te houden. Een idee doet er minder toe. Het gaat nu over het kontje van Bos. We stijgen nu weer wat met ‘Bos redt het kapitalisme’…’

Middel ging uitgebreid in op de stand van zaken van de sociaal democratie. Eigenlijk is de Nolensdoctrine – bedoeld om de socialisten buiten het landsbestuur te houden, het lukte tot 1939 – nog van toepassing, zo vertelde hij de oudere partijleden. ‘Als het CDA en de VVD het samen kunnen redden dan komt de PvdA er niet aan te pas. Dat geldt nog steeds.’

Dat de PvdA nu met CDA en CU in een regering zit vindt Middel net een C te veel. ‘Moet dat nou? Ik mag me in mijn gemeente niet met partijpolitiek bezig houden, maar waar die Rouvoet dan weer mee aankomt: het oprakelen van het homohuwelijk. Het is toch allemaal wel erg betuttelend. Hij bereikt er het tegenovergestelde mee. Het gaat om gelijke rechten. Dat is een grondrecht, waarom zou je dat grondrecht aan die groep willen onthouden?’

Zelf (lid sinds zijn 17e) is hij nog altijd een overtuigd socialist die het wij-gevoel tot in iedere vezel voelt. ‘Toen ik met mijn moeder in 1958 door de Oosterparkbuurt in Groningen liep, en vroeg wie die man – het was Drees – op die affiches voor de ramen was, zei ze: ‘die is van ons’. De geschriften van Troelstra vind ik nog steeds inspirerend; er zijn nu zelfs Tweede Kamerleden die niet weten wie hij was – dan hoor je: dat is de man van die straatnaambordjes.’

Maar wat vindt u dan van de VARA? En dat VARA-programma De Wereld Draait Door waar alleen maar VVD’ers en Verdonk en Wilders in optreden?, zo vroeg een dame uit de zaal. ‘Het abonnement heb ik al jaren geleden opgezegd: erg veel M�xima en weinig minima op de voorpagina.’

De zaal wilde weten wat de Drachtster burgemeester vond van het vertrek van Vogelaar. Een prima vrouw, vakkundig en prettig in de omgang, maar ze had geen politiek gevoel. Ze kende de mores van het vinden van draagvlak niet. ‘Wij zijn als PvdA altijd goed om te vertellen hoe het met de mensheid moet gaan, maar de mens zelf zien we vaak niet staan. Dat gebeurt keer op keer binnen de partij. Een voorbeeld? In de Tweede Kamer gingen de partijen met hun personeel op personeelsreisje. Bij de PvdA was dat een groot drama, volstrekt niet gezellig, vreselijk. Maar aan de andere kant: vertrok er een bewindspersoon dan was de baan voor het personeelslid goed geregeld. Bij de VVD was het met die feestjes precies andersom. Het was er een groot feest: partners, kinderen en honden; iedereen kon mee. Maar hier stond de medewerker wel op straat als zijn baas een andere functie kreeg. De chauffeurs van Wiegel zijn nog laaiend enthousiast over hem. Van Gerrie Knetemann kennen we het verhaal dat die een straatje moest leggen bij Den Uyl in Buitenveldert voor de deur. Een kopje koffie was er niet bij, zo liet de latere wielrenner, waar hij maar kon, horen.’