Ziekenhuis UMCG start met nieuwe techniek bij kankeroperaties

(tekst: persbericht UMCG)

UMCG start met veelbelovende nieuwe techniek bij kankeroperaties

Eerste pati�nten met behulp van fluorescerende vloeistof geopereerd

Het UMCG start deze week een klinisch onderzoek waarbij fluorescerende kleurstoffen tijdens kankeroperaties worden gebruikt. Deze fluorescerende kleurstof maakt de lymfeklier of tumor lichtgevend zodat de chirurg precies kan zien welk weefsel hij moet wegnemen. De verwachting is dat in de toekomst hierdoor het aantal (her-)operaties en bestralingen bij borstkanker, en later ook bij andere vormen van kanker, zal verminderen. Op 25 februari hebben chirurgen van het UMCG de techniek voor het eerst in Nederland toegepast bij twee pati�nten met borstkanker.

Huidige behandeling van borstkanker in Nederland

Pati�nten met borstkanker in een vroeg stadium kiezen vaak voor een zogenaamde borstsparende operatie. Tijdens deze operatie verwijdert de chirurg alleen het tumorweefsel om een volledige borstamputatie te voorkomen. Het probleem bij deze ingreep is dat de chirurg tijdens de operatie niet kan zien wat tumorweefsel, en wat gezond weefsel is. De chirurg baseert zich tijdens de operatie op eerder gemaakte foto’s en scans. Het is belangrijk om te weten of alle tumorcellen zijn verwijderd voor het bepalen van de juiste behandeling en prognose. Daarom onderzoekt de patholoog het weggenomen weefsel. Als de patholoog constateert dat de snijvlakken kankercellen bevatten, zijn niet alle kankercellen weggenomen en moet de pati�nt bestraald of zelfs opnieuw geopereerd worden.

Belangrijke stap

Met de nieuwe techniek wordt dat mogelijk voorkomen. De chirurg maakt de lymfeklieren en tumoren zichtbaar met een fluorescerende kleurstof en een lichtgevoelige camera. Het licht dat de fluorescerende stof produceert in het weefsel is niet met het blote oog te zien. Het licht heeft een bepaalde golflengte die alleen met een speciale lichtgevoelige camera is waar te nemen. Deze camera is aangesloten op een monitor, waarop de chirurg precies kan zien welk weefsel is aangetast. Bij de eerste pati�nten die met deze techniek geopereerd worden, zijn nog niet de tumoren maar de lymfeklieren lichtgevend gemaakt. Tijdens deze eerste operaties wordt gekeken of de camera inderdaad het lichtgevende stofje in de pati�nt goed zichtbaar kan maken. Als dat zo is, kan binnenkort gestart worden om ook tumoren tijdens operaties lichtgevend te maken. Het UMCG start als eerste in Nederland met de toepassing van deze nieuwe techniek bij pati�nten met borstkanker.

Sinds 2004 hebben onderzoekers van het UMCG, onder leiding van chirurg dr. G.M. van Dam, in nauwe samenwerking met Harvard Medical School en de Technische Universiteit van M�nchen, gewerkt aan de ontwikkeling van de ‘near-infrared’ lichtgevoelige camera die de lichtgevende lymfeklieren en tumoren kan opsporen. Een multidisciplinair team bestaande uit medici, natuurkundigen, tumorimmunologen en chemici heeft het mogelijk gemaakt dat deze techniek vanuit het laboratorium nu op de mens toegepast kan worden.

Revolutionaire kankerbehandeling

De nieuwe operatievorm is een belangrijke stap in de chirurgische oncologie. Ook biedt de techniek perspectief voor de behandeling van andere soorten kanker, zoals huidkanker en kanker van het maagdarmkanaal. De verwachting is dat hierdoor de chirurgische behandeling van kanker revolutionair gaat veranderen.