Turfdikke studie naar verveningen en ververnersfamilies in Friesland

(tekst: ingezonden)

Turfdikke studie naar verveningen en ververnersfamilies in Friesland

Vrijdag 19 juni verschijnt bij Uitgeverij Wijdemeer het boek “Verveners en verveningen in Friesland” van mr. drs. W. Visscher. Het is een zeer omvangrijke studie van meer dan 700 bladzijden waarin het accent ligt op het netwerk van verveners dat zich vanaf de zestiende eeuw bezighield met de vervening van Friesland. Bekende namen zijn de families Van Heloma, Dekema en Lycklama à Nijeholt.

Vroeger waren grote delen van Friesland bedekt met veenmoerassen. Het oostelijk deel (de Wouden) stond bekend om zijn hoogveen, terwijl het zogenoemde Lage Midden van Friesland het gebied van de laagveenmoerassen was. Het Lage Midden omvat de brede strook van lage landen, meren, plassen en poelen, die zich vanaf Staveren en Lemmer noordwaarts uitstrekt tot even ten zuiden van Dokkum.

Beide onderdelen, de hoogveen- en de laagveengebieden, maken deel uit van dit boek. De auteur beschrijft in ieder hoofdstuk over een bepaalde periode één of meer Friese verveningen en de rol van de daarbij betrokken – al dan niet met veencompagnieën verbonden – personen en families.

Bij die vervenersfamilies valt op dat adellijke en patricische geslachten daarin een belangrijke plaats innemen. In de bijlagen van het boek zijn behalve een personenregister ook een aantal deelgenealogieën opgenomen van deze en andere families die zich met verveningen bezighielden. Omdat veel Friese verveners zich bij hun verveningen organiseerden in samenwerkingsverbanden als veencompagnieën wordt in de overzichten ook verwezen naar de onderlinge familiebanden, zodat een beeld ontstaat van een uitgebreid netwerk, dat zich uitstrekte tot ver buiten de provincie Friesland.

De auteur, Wim Visscher, is jurist en historisch onderzoeker en publiceerde o.a. over de turfindustrie en de veenondernemingen in Drenthe en Noordoost-Overijssel.