Sytze Faber: Hoge heren mogen een koe stelen, burgers is het verboden om over het hek te kijken

(tekst: voormalig CDA-kamerlid Sytze Faber)

Contrapunt

Sytze Faber

Rutte staat voor niks

In de verkiezingsprogramma’s wordt er niet over gerept, in de verkiezingscampagne viel er geen woord over. Daarom was het een steen in de vijver dat het kabinet Rutte III voorstelde de dividendbelasting af te schaffen. Na aandringen van vooral Shell en Unilever. Een jaarlijks presentje van 1,4 miljard voor voornamelijk buitenlandse aandeelhouders en schatkisten. Als de partijleiders annex formatieonderhandelaars Rutte, Pechtold en Segers een half jaar later beweren ‘geen herinnering te hebben’ aan essentiële stukken over dit onderwerp is argwaan op zijn plaats. Drie politieke professionals die alle drie laboreren aan een haperend kortetermijngeheugen? Vierde man Buma vertikte het mee te doen aan de geheugenmystificaties. Gooide het over de filosofische boeg, raakte verstrikt in zijn redeneringen, eindigde in wartaal. Verdient desondanks een sterretje. Omdat er tenminste eerbied voor waarheid in door schemerde. De enige ethische notie, hoe minuscuul ook, die ik me uit het debat herinner van de kant van kabinet en coalitie.

Man van de wedstrijd, nou ja, beter: van de vertoning, was voor mij Henk Krol van 50Plus. In zijn bijdrage aan het debat hekelde hij het meten met twee maten. Premier Rutte komt weg met een smoes over ontbrekende herinneringen, een bijstandsgerechtigde riskeert in zo’n geval een boete. Spijkertje op de kop. Hoge heren mogen een koe stelen, ‘gewone’ Nederlanders, waar ze zo graag mee koketteren, is het zelfs verboden over het hek kijken. Adeldom verplicht niet meer. Dat voedt de scepsis. Niet primair over de democratie, maar over de politici die ze voortbrengt.

Beoordelingsfouten

Zijn aanhoudend jongleren met de waarheid heeft de geloofwaardigheid van Rutte ernstig aangetast. Hij staat voor niks. Maar is er ook niet iets loos met zijn beoordelingsvermogen? Tijdens zijn inmiddels zevenjarige premierschap werden er liefst zes partijgenoten van hem van de kabinetswagen geblazen. Nooit eerder gebeurd.

Het meest gênant (en leerzaam) was de val van Halbe Zijlstra twee maanden geleden. Toen kwam uit dat hij – bij Rutte hadden de alarmbellen trouwens veel eerder moeten rinkelen – had gelogen over zijn aanwezigheid, samen met de crême de la crême van de mondiale energiemagnaten, bij een geheime ontmoeting met Poetin. Dat kan niet afgedaan worden als platte opschepperij, dan is er een steekje los. Bovendien had Zijlstra zich met zijn snoeverij zo chantabel als de pest gemaakt (MH17!). Rutte vond dat Zijlstra toch wel minister van Buitenlandse Zaken kon blijven.

Beoordelingsfout.

Dat laat overigens onverlet dat je als politieke gladjanus nog wel tot de buitencategorie kunt behoren. Rutte mag een haperend geweten, geheugen en beoordelingsvermogen hebben, hij is wel in staat zijn coalitiekompanen te begoochelen. Bij zijn vorige kabinet was dat Samsom, nu zijn het Buma, Pechtold en Segers. Zij gingen er bijna tot het laatst in mee dat Zijlstra inderdaad minister kon blijven. Omdat volgens hen de strekking van zijn leugen wel klopte. Niet te filmen. Net zo min als de gang van zaken rond de afschaffing van de dividendbelasting, waarvan de politieke impact door

Rutte schromelijk werd onderschat.

Met instemming van VVD-informateur Zalm (kleinigheidje: commissaris bij Shell) maakte Rutte (kleinigheidje: vroeger bij Unilever) een ongebruikelijk rondje van één-op-één langs Buma, Pechtold en Segers. Onderwerp van gesprek een door Wiebes (kleinigheidje: vroeger bij Shell) gefabriceerde notitie over afschaffing van de dividendbelasting. Ook nu liet het drietal zich begoochelen.
Samsom bleef ziende blind. Bij Buma, Pechtold en Segers zouden de schellen na het ontluisterende Kamerdebat toch wel eens van de ogen kunnen vallen. Het sterretje van Buma is misschien al een voorbode.