Schouder aan schouder voor de grutto

Kulturele Hoofdstad, Frysk Festival en de grutto als symbool

Waar bleef de € 1 miljoen voor het grote festival 2013?

(Van een cultureel medewerker)

De aanloop naar de KH 2018 dateert  in Friesland van ongeveer 2009. Er is steeds beloofd, dat dit fenomeen – ook in de aanloopfase – voornamelijk zou dienen om concrete activiteiten tot uitvoering te brengen. Het geld moest niet in de eerste plaats gaan naar organisatie, pr, en communicatie, maar het benodigde enthousiasme moest ontstaan door smaak- en spraakmakende manifestaties. Zoals de gedeputeerde De Vries benadrukte:  het ging niet in de  eerste plaats om het doel , maar om de weg er naar toe.

Omgekeerd

De gang van zaken is precies omgekeerd geweest. De eerste twee jaar gingen heen met organisatorische problemen, resulterend in o.m. een eindverslag waar de accountant geen goedkeurende verklaring voor wilde geven. De volgende twee jaar stonden voor 90% in het teken van het bidbook: plannen maken, vooral in geheimzinnigheid, want anders konden de concurrenten er mee vandoor gaan. Plannen, hoe goed misschien ook, zijn helaas nog geen activiteiten. De concrete activiteiten lagen sterk in het vlak van meeliften op successen van anderen: zoals de sportclubs Cambuur en Aris. De strekking: t-shirts, vlaggen, en eetfeestjes zijn ook cultuur. En wethouders die nutteloos straten onderkalken. Culturele armoede als aanloop naar de Culturele Hoofdstad.

Resultaat tot op heden: ca. vier miljoen gespendeerd,  toch vooral aan organisatie en pr.

Festival 2013

Het Frysk Festival vond voor het laatst plaats in 2008. Er is ons bij herhaling – met name  door gedeputeerde De Vries – als onderdeel van de aanloop naar de KH een nieuw Festival beloofd.

Op 30 januari 2013 schreef Huub Mous nog op zijn weblog:  “Waarom gaat festival in 2013 niet door?”

We citeren de tekst van Huub Mous, want het is illustratief voor het steeds herhaalde proces van beloften doen, en vervolgens in gebreke blijven:

“Ik garandeer je dat er om de zoveel tijd een feestje te vieren is. En bovendien , we zijn nog maar net in het Fries paardencentrum geweest”. Zo reageert Oeds Westerhof , directeur van Leeuwarden CH 2018 op de vraag: waarom is het zo stil? Er wordt gewerkt aan het bidbook. Wout Gerstel van GPTV vergat te vragen, waar toch dat plan is gebleven voor de grote culturele manifestatie in 2013 als opmaat voor 2018. Op 3 april vorig jaar ( 2012) , bij de presentatie van het projectplan in de Blokhuispoort, heb ik (= Huub Mous) voorzitter Siem Jansen hierover nog aan de tand gevoeld. Dit vragenuurtje verliep toen als volgt:

– Wat staat er op de begroting voor de culturele manifestatie in 2013?

– Eén miljoen euro.

– Wie gaat dat festival organiseren?

– We hebben hierover contact met Tryater.

– Dus het wordt een theaterfestival?

-Nee, het wordt een cultureel festival met ook andere disciplines.

– Wie gaat dat dan als geheel organiseren. U weet toch, dat de stichting Frysk Festival zichzelf heeft opgeheven?

-We doen een beroep op bestaande organisaties waaronder Keunstwurk.

– Maar Keunstwurk heeft daarvoor niet de expertise in huis.

-Wij vertrouwen er op, dat er in korte tijd veel van de grond kan komen.

– U weet dat een Frysk Festival met een dergelijke omvang twee tot drie jaar voorbereidingstijd vergt? Hoe denkt u dat te gaan doen?

– Nogmaals, wij vertrouwen er op dat in korte tijd veel van de grond kan komen.

Huub Mous  concludeert dan: “Wat is er toch met dit plan gebeurd? Het kan toch niet zo zijn dat Keunstwurk alsnog heeft afgehaakt? Dat de journalist van de ingehuurde staatsomroep GPTV dit soort vragen niet stelt, ligt voor de hand. Maar dat niemand in Friesland dit soort vragen stelt, dat is toch wel dieptreurig.”

Als de jury binnenkort in Leeuwarden op bezoek komt, moeten we ze dan ook in de eerste plaats vragen, waar dat miljoen voor het grote 2013 festival is gebleven. Het kan toch niet zijn opgegaan aan het buurtgebeuren in de Vrijheidswijk (verkocht als festival) van afgelopen zaterdag. En al die uitgedeelde vlaggen hebben toch ook niet een miljoen gekost?

De grutto

Mevrouw Wester – eerst bestuurslid van de KH, toen artistiek directeur – maakte melding van de grote grutto op de Achmeatoren. Als groot project. Daar zullen de noodlijdende weidevogels in de provincie  beter van worden. Zij zijn de grote slachtoffers van het door Europa aangedreven schaalvergrotings- en “moderniseringsbeleid” in de landbouw, dat heeft geleid tot vormen van mono-cultuur. Ten koste van de weidevogels. Als het huidige tempo van achteruitgang doorgaat, dan kunnen we in 2018 de laatste grutto hier bijna  begraven. En dan bedenk je het om deze vogel trots aan de veronderstelde miljoenen bezoekers te tonen als dia op de Achmea toren. Ook dit moet de jury weten. De burgemeester mag er dan meteen bij vertellen, dat deze toren is gebouwd in strijd met alle destijds geldende bestemmingsplannen. En dat het karakter van de Leeuwarder binnenstad – zo geprezen in het bidbook, en in de folders van voormalig bestuurslid, nu KH pr-opperhoofd Klaas Dijkstra – door deze megalomane toren ernstig is verstoord. Vraag het maar aan Maarten van Rossem.

De grutto heeft in directe zin ook behoorlijke klappen gekregen van de diverse stadsuitbreidingen  van Leeuwarden. Zoals Zuiderburen en de huidige Werpsterhoek- activiteiten. De  zaak wordt luchthartig afgekocht met storting van bedragen in een fonds, waarvan al lang is geconstateerd, dat het geen enkel soelaas biedt.

De, evenals het landbouwbeleid door Europa  opgedrongen, KH-2018 mag al deze misgrepen verhullen. Tel uit uw winst. Schouder aan schouder, tot de laatste grutto het loodje heeft gelegd.