Leeuwarder raad laat zich betuttelen

Crone laat zijn wethouders te veel tetteren

(van onze raadsverslaggever)

Maandagavond beleefde de raad van Leeuwarden weer een aflevering van de wekelijkse forum –forum/debat/debat–hindernissenloop. De toeschouwer weet niet waarom, maar steeds zijn er verschillende soorten zittingen. Meestal mogen er alleen vragen worden gesteld. Liefst technische, want dan kunnen de voorzitters de zaak nog een beetje overzien. Andere vragen worden al snel geacht meer inhoudelijk, of principieel of politiek van aard te zijn. Dat soort vragen moeten de raadsleden opsparen tot een debatsessie. En zelfs dan mogen ze zich lang niet altijd in onderlinge discussies begeven. Want dat mag pas later, en daarna komt nog eens de besluitvorming. Of zoiets.

Het geheel levert – voor niet zeer precies ingewijden – een vervelende toestand op. Het beeld overheerst van voorzitters die raadsleden manen zich aan de orde te houden. Zo niet dan wordt hen het zwijgen opgelegd. Dit in tegenstelling tot de ruimte die die wethouders plegen te krijgen. Deze geprivilegieerden krijgen alle ruimte.

Het nieuwe systeem – bedoeld om de zaak boeiender en levendiger te maken – werkt niet. Maandag kregen we weer eens een fraaie illustratie.

Jan van Olffen (Verenigd Links) wilde bij het brugwachtersdebat, nadat met name Hein de Haan (PvdA) met een serie vragen een bulk tijd had opgesoupeerd, ook wel iets kwijt. Maar de burgemeester – zijn stem gaat dan ietwat de hoogte in – verbood het. Van Olffen verbolgen: “Ik dacht dat we debat zouden hebben”. De burgemeester: “Maar ik heb nu eerst de wethouder het woord gegeven, want die kan het heel goed uitleggen”. Van Olffen: “Inderdaad, de wethouder mag maar ongebreideld doortetteren, en de raadsleden worden kort gehouden”. De burgemeester: “U mag hier, als een wethouder spreekt, het woord “tetteren” niet gebruiken”.

Volgde het debat over de wijken. Ook hier weer de neiging van de burgemeester om bij voorkeur de wethouder, ook als geen raadslid daar om vraagt, het woord te geven. “Die kan misschien wat lijn in het onderwerp brengen, want het is toch ook wel een breed onderwerp, zelfs ik vind het wat moeilijk”, zo sprak Crone bij herhaling.

Van Olffen had al enkele malen met de hand of andere lichaamstaal gevraagd om zijn bijdrage te kunnen leveren. De burgemeester weigerde. Van Olffen had het wel gehad. Hij pakte zijn papieren bij elkaar, klapte de laptop dicht, en ging huiswaarts. De man had gelijk en de sympathie van de tribune. De burgemeester handhaafde zijn verplichte lachje.

En het is niet alleen Van Olffen. Het gezagsgetrouwe CDA-raadslid Dames was aan het eind van de warrige sessie de tranen nabij. “Ik heb lang niet alles kunnen zeggen, wat ik op mijn lever had. Er waren vier blokjes geagendeerd, daarop had ik me voorbereid. Er is maar eentje behandeld.” De burgemeester: “Nee, nee, er zijn vandaag mailtjes langsgekomen. “ Mevrouw Dames in zak en as achterlatend, ging de burgemeester glimlachend naar huis.

De raad zou zich niet zo door zijn voorzitter moeten laten betuttelen.