Jammer, we missen nog tv-programma Rijke Boer Zoekt Vrouw

(tekst: ict-ondernemer Wietse Elzinga op zijn weblog; onderin reactie Wiersma)

Koeien kijken

Onlangs bezocht de staatssecretaris van het Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (EL&I) de proefboerderij Nij Bosma Zathe ten zuiden van Leeuwarden. Afgaand op berichtgeving in de Leeuwarder Courant zou hij te kennen hebben gegeven de Dairy Campus rond de proefboerderij van belang te vinden voor de toekomst van de melkveehouderij in Nederland. Melkveehouders staan te trappelen om meer melk te produceren wanneer in 2015 het melkquotum en de superheffing komen te vervallen. Een curieus verlangen naar bedrijfsbe�indiging met hulp van de overheden.

Na de Tweede Wereldoorlog was voedselzekerheid een begrijpelijk verlangen. Vervolgens mochten boeren na het ontstaan van de Europese Gemeenschap, voorloper van de huidige Europese Unie, zoveel produceren als ze maar wilden. Het werd toch wel afgenomen met als gevolg melkplassen, wijnmeren en boterbergen. Een onhoudbare situatie en vandaar dat er regels werden ingevoerd om agrarische producenten tegen zichzelf te beschermen: vangst- en productieqouta. Vissers gaan net zolang door met vissen tot er geen vis meer te vangen is en uiteindelijk iedereen met lege handen staat, het beroemde ’tragedy of the commons’. De landbouwsector draait in hoge mate op subsidies, agrarische ondernemers in dit deel van de wereld kunnen vanwege de schaalgrootte niet tegen wereldmarktprijzen produceren, en een EU-begroting die voor ongeveer de helft uit landbouwsubsidies bestaat is geen houdbare situatie. Afbouw van landbouwsubsidies is onvermijdelijk, voedselzekerheid is geen issue meer in een tijd dat consumenten gewend zijn dat voedselproducten het hele jaar door verkrijgbaar zijn.

De Dairy Campus (zuivelcampus) moet melkveehouders helpen meer koeien te houden. Waar die extra melk naartoe moet weet ik niet, volgens mij neemt de consumptie van zuivelproducten in Nederland niet toe maar af. Ruwe aardolie kun je zonder kwaliteitsverlies van elders in de wereld naar Rotterdam verschepen, met zuivelproducten met een beperkte houdbaarheid hoef je dat niet te proberen. De consumptie van zuivelproducten zal in de buurt van de productie moeten plaatsvinden. Exporteren naar andere delen van de EU wordt ook lastig want elders beschouwt men de mogelijkheid tot productievergroting natuurlijk ook als een ‘buitenkansje’. Slechts enkele zuivelproducten als melkpoeder en ultralanghoudbare melk kun je over grotere afstand transporteren, maar zijn uitgerekend producten met een kleine winstmarge. Tenzij er nog niet bestaande afzetmarkten voor melk worden gevonden zal de prijs van melk dalen: meer aanbod dan vraag.

Verstandige melkveehouders gaan op zoek naar alternatieve inkomstenbronnen, hun ambitieuze collega’s zijn als eerste de pineut. Vrijwel zeker wordt hun vergroting van de productiecapaciteit extern gefinancierd tegen de huidige melkprijs. Hoge(re) kapitaallasten bij tegenvallende inkomsten vanwege een lagere melkprijs is evenmin een ultralanghoudbare situatie. Maar goed, ik begrijp dat veel melkveehouders uitzien naar marktwerking en die gaan ze krijgen. De provincie Friesland en de gemeente Leeuwarden helpen een handje want investeren beiden vele miljoenen in de zuivelcampus, het zou een aanwinst zijn voor stad en provincie. Op de foto in de Leeuwarder Courant staat de staatssecretaris oog in oog met een koe en kon ik niet nalaten te denken: koe bekijkt koe.

Geplaatst door Wietse Elzinga om 17:30 | Permanente link
Reacties
Wederom goed artikel. Nu heb ik zelf niet zo veel verstand van dairy, maar wat ik wel weet is dat – als je boeren hun gang laat gaan- er een enorm overschot zal ontstaan. En dat terwijl er een miljard+ mensen dagelijks honger hebben, hoe bizar wil je het eigenlijk hebben. Misschien moet iemand eens bedenken een totaal ander/nieuw product van melk te maken. Iets wat nog niet bestaat. Geen idee of dat kan. Vloeibaar geheugen-plastic of zo. Zou mooi zijn. Of rivella-beerenburg/juttersbitter promoten als nieuw kek-drankje.

Maar boeren hebben behalve koeien vaak ook land. En dat is nou net waar mogelijk toekomst in zit, althans het lijkt in het buitenland een trend te worden: landsharing. Verhuur je land aan stedelingen die zelf planten/groentetuinen ed willen aanleggen.
Google maar op landsharing.

Verder zijn er bedrijven die wel zonnepanelen op boerenland/schuren ed willen plaatsen.

Azie als (nieuwe) afzetmarkt wordt moeilijk: veel aziaten zijn lactose intolerant.
Helemaal hopeloos is het niet maar ik denk niet dat de boer er aan ontkomt om te upgraden naar boer 2.0.

Een rijke vrouw trouwen kan natuurlijk ook altijd nog, maar dan heb je weer het probleem dat er geen TV programma bestaat als ‘rijke vrouw zoekt boer’.