Huisartsen: Crisis zorgt voor afwijzing verwijzing naar ziekenhuis

(tekst: persbericht van Landelijke Huisartsen Vereniging (LHV)
Zorgmijden neemt steeds zorgwekkender vormen aan. Dat blijkt uit het jaarlijkse onderzoek van de Landelijke Huisartsen Vereniging naar de mate waarin patiënten om financiële redenen het advies van hun huisarts niet opvolgen. Kozen patiënten er in 2013 met name voor niet naar een zorgaanbieder in de buurt als de psycholoog of fysiotherapeut te gaan. In 2014 gaat het steeds vaker om het niet opvolgen van een verwijzing naar het ziekenhuis of het niet doen van aanvullend onderzoek als lab of röntgenfoto’s.

“Het nieuws dat veel patiënten om financiële redenen medicijnen niet afhalen of niet naar een psycholoog gaan, zorgde vorig jaar voor veel ophef. Hoewel we hoopten op een tijdelijk fenomeen, blijkt het om een structureel probleem te gaan. Wat dit jaar een nieuw dieptepunt bereikt nu steeds meer mensen ook verwijzingen naar het ziekenhuis niet opvolgen (46% in 2014 tegenover 33% in 2013)”, vertelt Steven van Eijck, voorzitter van de LHV. “Dat betekent dat mensen onnodig lang rondlopen met klachten, langs de lijn staan en het risico lopen op complicaties. Met alle gevolgen van dien, omdat er zwaardere ingrepen nodig zijn (in de tweede lijn). Wat de patiënt en wij als maatschappij juist willen vermijden.”

Patiënt nog niet uit economische crisis
Hoewel de economie de weg weer naar boven heeft gevonden, lijkt dit nog niet te gelden voor de individuele patiënt. Ook dit jaar heeft 94 procent van de huisartsen te maken met patiënten die zeggen geen geld te hebben om het doktersadvies op te volgen. Bovendien worden artsen hier steeds vaker mee geconfronteerd. 71 procent heeft hier eens per week of vaker mee te maken (62% in 2013). In vijftien procent van de gevallen is dit zelfs meerdere keren per dag (9% in 2013).

Geen onnodige drempels voor zorg
Als een patiënt aangeeft geen geld te hebben om het doktersadvies op te volgen, wijzen huisartsen op de mogelijke effecten van die keuze. Vier van de vijf huisartsen maakt het probleem niet alleen bespreekbaar, maar gaat op zoek naar alternatieven. Bijvoorbeeld door het inplannen van een extra controleafspraak voordat de huisarts aanstuurt op niet vergoede zorg.

“Zorgverleners en zorgverzekeraars moeten patiënten wijzen op de risico’s van zorgmijden. En patiënten moeten hun gezondheid op de eerste plaats blijven zetten. Maar dan moeten we dit als maatschappij wel mogelijk maken. De opkomst van zorgmijden lijkt samen te vallen met de verhoging van het eigen risico van 220 naar 350 euro per jaar in 2013. Ik houd mijn hart vast voor de becijferde verhoging naar 405 euro in 2015. Willen we het probleem van zorgmijden een halt toeroepen, dan moeten we onnodige hoge financiële drempels voor zorg vermijden,” besluit Van Eijck.

Top-5 van adviezen die niet worden opgevolgd
1. Lab-onderzoek laten doen (4)*
2. Medicijnen afhalen (3)
3. Naar een GGZ-instelling gaan (bijv. psycholoog) (1)
4. Aanvullend onderzoek laten doen (bijv. röntgenfoto’s) (5)
5. Naar een eerstelijns zorgverlener gaan (bijv. Fysiotherapeut) (2)
* ( = positie in 2013)

Over het onderzoek
Aan het onderzoek van de LHV deden bijna duizend van de 8500 huisartsen mee. De volledige vragenlijst en de uitkomsten van zorgmijden 2013 en 2014 vindt u op lhv