Google op bezoek om ons op te stoten in de vaart der volkeren?

(tekst: ict-ondernemer en oud-raadslid D66 Wietse Elzinga)

Culturele Hoofdstad 2018 � Serieuze spelen

Cultureel erfgoed, Fries museum, serious gaming en Google. Het zou zomaar realiteit kunnen worden. Recentelijk viel in de regionale media te lezen dat een in Leeuwarden gevestigd bedrijf dat actief is met serious gaming een presentatie mocht geven op het hoofdkantoor van Google. Onlangs liep ik iemand van dat bedrijf tegen het lijf en stelde uiteraard de vraag naar het verloop. Binnenkort komen er mensen van Google naar Leeuwarden en ik begrijp dat een bezoek aan het nieuwe Fries museum tot de mogelijkheden hoort in verband met een nog pril project. Volgende maand mensen uit het Chinese Lyang, de zusterstad van Leeuwarden, op bezoek. Leeuwarden heel even centrum van de wereld.

Het boek �The World is Flat� van Thomas Friedman was destijds een bestseller, het Friese land is vlak maar Friezen moeten nog wennen aan het idee dat de rest van de wereld binnen handbereik ligt. Sommige mensen zijn tegen het project Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 omdat het niet gaat om kunst met een grote K. Voorstanders zien cultuur breder. Mijn favoriete omschrijving komt uit het boek �Allemaal andersdenkenden, omgaan met cultuurverschillen�: cultuur als een vorm van mentale programmering over hoe om te gaan met anderen, andere dingen, ruimte en tijd. Die omschrijving maakt het mogelijk te discussi�ren over hoe Friezen omgaan met kunstenaars en kunst. Een kunstenaar probeert middels een kunstuiting anderen op een andere manier tegen een onderwerp aan te laten kijken.

Ik durf de stelling aan dat de spreekwoordelijk nuchtere Fries niet zo�n behoefte heeft om anders tegen zijn (leef)wereld aan te kijken. Dat zou kunnen verklaren waarom het kunstklimaat even schraal is als het innovatieklimaat. Weliswaar kun je van mening verschillen over het nut van CH 2018 als veranderingsvehikel, op dit moment is dat het enige om iets in gang te zetten. Andere grote(re) steden hebben al geruime tijd een FabLab (Fabrication Laboratory) en Leeuwarden nog steeds niet. Een vast onderdeel van zo�n FabLab is een 3d-printer waarmee je voorwerpen kunt opbouwen (�printen�). Dat kunnen gebruiksvoorwerpen zijn, prototypen van nieuwe producten en kunstvoorwerpen. Net als bij serious gaming vervaagt de grens wat tot het domein van de kunst en kunstenaar hoort en wat anderen ook zouden kunnen. Kortom wanneer is er sprake van kunst met een grote K wanneer iedereen iets kan maken om anderen anders tegen de wereld aan te laten kijken?

De wereld waarin we leven verandert en de inwoners van het mooiste land op aarde zullen mee moeten veranderen wil het hier geen openluchtmuseum worden. Leeuwarden CH 2018 is geen gelopen race, ook zonder het winnen van de prijs zal er wat moeten gebeuren. Welke rol kunnen serious games spelen in een tijd waarin homo ludens (de spelende mens) meer dan ooit tot de mogelijkheden hoort? De lokale kunstpaus Huub Mous zit vooralsnog langs de zijlijn te jammeren dat het spel niet meer volgens zijn spelregels wordt gespeeld. We horen graag hoe kunst met een grote K er in de toekomst uit kan zien.