Gaat Leeuwarden gelukkig worden van Culturele Hoofdstad 2018? Ik vrees van niet.

Gaat Leeuwarden gelukkig worden van Culturele Hoofdstad 2018? Ik vrees van niet. Onlangs presenteerde de kwartiermaker en zijn interimploeg de plannen en dat was even ademhappen.

Vergelijk het met de herinrichting van het Drachtsterplein. De gemeenteraad bepaalt: voor dit bedrag zoveel rijbanen van noord naar zuid en zoveel van oost naar west. De ambtenaren vertalen een en ander in een bestek, de klus wordt aanbesteed en onder toezicht van de gemeente door marktpartijen uitgevoerd. In het geval van Leeuwarden Culturele Hoofdstad 2018 gaat de toekomstige organisatie het bidbook uitwerken tot een artistiek bestek en worden de afzonderlijke projecten aanbesteed en door derden uitgevoerd. Deze marktpartijen vertonen hun vertrouwde kunstje, succes welhaast verzekerd, kleine kans dat alle projecten helemaal onderuit gaan. We gaan zeker het nodige beleven in 2018. Maar ja, de voorstanders van het eerste uur wilden eigenlijk ook duurzame veranderingen in de Friese samenleving op een aantal fronten.

De gekozen aanpak voor de uitvoering van het bidbook is op zich niet innovatief en speelt vooral op safe. Daarom is er een soort van B-agenda bedacht met een aantal E-punten: Experience, Ecology, Entreperneurship en nog een paar. Klinkt heel gewichtig en interessant ware het niet dat het volstrekt onduidelijk is wie de agenda uiteindelijk bepaalt en waar de noodzakelijke centen vandaan komen.

Tijdens de informatiebijeenkomst recentelijk in stadsschouwburg de Harmonie werd aangekondigd dat begin september bij de provincie Friesland een subsidieloket open gaat voor projecten / evenementen naast die die in het bidbook staan vermeld. Onduidelijk is vooralsnog om welke bedragen het gaat en welke criteria er worden toegepast bij eventuele toekenning. Als begin september, een jaar na het winnen van de uitverkiezing tot European Capital of Culture (ECoC), de organisatie voor het uitvoeren van het bidbook operationeel is, kan het nadenken over de veranderagenda beginnen. Een beoogd project betreft een virtueel kunstwerk op het Wilhelminaplein, in jargon augmented reality (AR) genoemd.

De ultieme uitvoering van augmented reality zijn de helmen waarmee JSF-piloten vliegen: alle noodzakelijk informatie wordt op het scherm van de helm geprojecteerd. AR is ook toepasbaar in de toeristische sector, het Nederlandse bedrijf Layar ( http://www.layar.com ) is op dit terrein actief. Stel iemand heeft een idee voor een project dat tussen deze twee uitersten zit met een culturele als een praktische, innovatieve component. Die moet wachten tot het vierde kwartaal van dit jaar om duidelijkheid te krijgen over financiering en heeft dan nog maar drie jaar om het uit te voeren. Waardeloos. ECoCs die alleen maar hun bidbookevenementen uitvoeren boeken zelden structurele vooruitgang, zo blijkt uit Zwitsers onderzoek. Leeuwarden is hard op weg zo’n ECoC te worden, de veranderagenda is een B-agenda geworden waarvan de organisatie onduidelijk en onsamenhangend is. Daar word ik in ieder geval niet gelukkig van.