Filosoof Joep Dohmen in De Bres over levenshouding en leeftijd

Op zondagmiddag 8 maart is er weer een filosofiemiddag in Debatcentrum De Bres aan de Schoolstraat in Leeuwarden. Het Humanistisch Verbond organiseert: ‘Levenshouding en leeftijd. Authenticiteit. Zelfverwerkelijking. Hoe bereid ik me voor op de toekomst?’ Inleider: prof. dr. Joep Dohmen (Universiteit voor Humanistiek te Utrecht). Aanvang 13.30 uur.

Joep Dohmen (1949) is hoogleraar wijsgerige en praktijkgerichte ethiek aan de Universiteit voor Humanistiek te Utrecht. Dohmen is vooral bekend vanwege zijn publicaties over Nietzsche en over levenskunst.

Hij studeerde wijsbegeerte in Utrecht en Leuven. In 1994 promoveerde Dohmen cum laude op het boek Nietzsche over de menselijke natuur (592 blz., uitg. Kok Kampen). In 1996 trad hij in dienst van de Universiteit voor Humanistiek als postdoc-onderzoeker van het project Foucaults notie van zorg voor zichzelf in relatie tot de zorgethiek. Vanaf 1992 tot 1998 was Joep Dohmen mede-oprichter en adjunct-hoofdredacteur van Filosofie Magazine.

In 2002 publiceerde hij Over levenskunst. De grote filosofen over het goede leven, (Amsterdam, Ambo). In 2006 verscheen onder zijn redactie Moderne levens lopen niet vanzelf (Amsterdam, SWP). Recentelijk verscheen van hem Tegen de onverschilligheid. Pleidooi voor moderne levenskunst (2007, Ambo). In 2008 schreef Dohmen het essay voor de maand van de filosofie: Het leven als kunstwerk.

Levenskunst is zelf geen kunst en ook geen vak, maar een bepaalde praktijk. Zij heeft betrekking op een praktijk van zelfzorg en is daarmee een vorm van morele educatie. Ze is een vorm van leren omgaan met jezelf. Levenskunst is het antwoord op de vraag: hoe moet ik leven? Het antwoord op die vraag is persoonlijk van aard. Elk mensenleven bevat veel toeval, maar een levenshouding komt niet per toeval tot stand. Geen enkel mens heeft van nature zo�n houding meegekregen. Socrates zei: �Het zou mooi zijn als wijsheid iets was dat zou kunnen stromen van iemand die vol is naar iemand die leger is.� Iedereen zal dus zelf zijn/haar praktische wijsheid moeten ontwikkelen. Dohmen laat zien wat men ervoor moet doen. Bij het leerproces van de zelfzorg staan twee zaken centraal: controle c.q. autonomie; en kwaliteit: authenticiteit. Levenskunst is een houding van praktische wijsheid die elke mens alleen zelf in de loop der jaren voor zichzelf kan verwerven. Wat precies deze levenshouding is, hoe men die zich kan verwerven en wat de beste houding is, komt ter sprake in dit boek.

Dohmens aandacht gaat vooral uit naar actuele cultuurfilosofie, morele educatie en zingeving. Kernthema�s in zijn levenskunstethiek zijn: autonomie, authenticiteit, deugden en waarden, geluk en genot, integriteit, jongeren en zin / goed oud worden, eindigheid en tijd, zelfzorg en zin. In 2008 schreef hij het essay voor de Maand van de Filosofie.