Elco Brinkman vindt ook dat de Leeuwarder niet-stemmer serieus moet worden genomen

Het blijft opmerkelijk dat mensen zoals Elco Brinkman pas bij het afscheid van hun bestuurlijke taak tot bijzondere uitspraken komen. Eindelijk spreken ze out-of-the-box. De 70-jarige CDA-coryfee zegt, nu hij de politiek gaat verlaten, dat ‘we onze kerntaak uit het oog verliezen.’ Ook zei hij: ‘Nederland is steeds complexer georganiseerd, instituties hebben aan zeggingskracht verloren’ en ‘de niet-stemmer moet veel serieuzer worden genomen.’ Je zou denken: Brinkman, dertig jaar gezeteld in het centrum van de macht, moet er toch genoeg tijd voor hebben gehad om zijn invloed in deze kwesties aan te wenden. Brinkman heeft, naar nu blijkt, kennelijk op zijn handen gezeten.

Hoe ken ik Brinkman? Op een mooie zondagmorgen wandelde ik langs zijn woning aan het Plantsoen in Leiden. Brinkman heeft daar een klein paleisje. Op Google Maps staat zijn Jaguar voor de deur. De boel aan het Plantsoen, een straat die grenst aan een plantsoen (nomen est omen) en de zuidelijke stadsgracht, zag er goed onderhouden uit. Keurig netjes. Net zoals zijn eigen voorkomen toen ik hem een keer tegenkwam tijdens een CDA-congres in het WTC in Leeuwarden. Hij stapte joviaal op mij af omdat hij dacht dat hij mij kende. Dat was niet zo, maar ik was niet van plan dat beeld te verstoren. Ik was daar om even te ruiken aan de macht en te horen wat onze stadgenoot en stadsproducer Jacco de Boer te melden had. Die tijdens dat congres opgenomen werd in de bestuurlijke gelederen van het CDA. Wat dat heeft opgeleverd is mij onbekend. Mijn aandacht ging meer uit naar onze wethouder Thea Koster, die met Jan Peter Balkenende stond te praten. Waarover kon dat gesprek anders gaan dan over het Europaplein?

De vraag die Brinkman nu opwerpt over de niet-stemmer die veel serieuzer moet worden genomen is in onze gemeente ook al jaren actueel. Tenminste, dat wordt gezegd. Twee gemeenteraads-verkiezingen geleden werd het bureau Groothaar en Orth ingeschakeld om de Leeuwarders warm te maken voor de verkiezingen. Het opkomstpercentage was naar een schamele 40 procent gedaald en bleek ondanks een stevige publiciteitscampagne muurvast te zitten op dit cijfer. Groothaar en Orth kondigden onlangs aan opdracht te hebben gekregen om de verkiezingen voor de Waterschappen te begeleiden. Vorige week meldden deze instellingen dat hun tarieven binnenkort zullen stijgen. Ik wens de marketeers van het publiciteitskantoor veel succes.

Zaterdag trof ik op het terras van café De Toeter een Leeuwarder die overwoog om een nieuwe partij te beginnen. De stroperigheid (op het terrein van de sport waar hij veel mee te maken had) was hem een doorn in het oog. Ik zei: moet je doen en hou het bij één zetel, de rest laat je uit protest leeg. Die balorigheid na vijf plasticglazen bier kwam mede voort uit de opmerkingen die ik van twee andere terrasgenoten aan dezelfde statafel opving. Die twee waren er nog niet in geslaagd om de Leeuwarder wethouder Henk Deinum (PvdA) aan tafel te krijgen van hun politieke programma Het Politbureau. Het is trekken en duwen aan Deinum, maar een optreden in het programma lijkt de Leeuwarder bestuurder niet te zien zitten. Zonder het ronduit te zeggen lijkt hij geen verantwoording aan de burger te willen afleggen. En niemand die hem erop wijst dat dit laatste toch normaal is in een democratie. Mij was ook al opgevallen dat van een onafhankelijk publieksdebat voor de verkiezingen (en ook daarna) in Leeuwarden geen sprake meer is. De Leeuwarder bestuurders trekken zich het liefst terug in hun politieke bastion: het stadhuis van Leeuwarden. Daar waar de discussie in keurige kaders kan worden geplaatst onder de strenge leiding van een evenzo keurige toezichthouder. En mocht de roep om de niet-stemmer er weer eens bij te betrekken klinken, dan trekt men gewoon weer een potje open voor een mooie campagne.

Andries Veldman