Zou de hoogleraar haar eigen jurkjes genaaid hebben?

BOEKENPASSAGE DE RODE LOPER 28 mei

En dan zeggen ze ook nog dat je als beginnend boekhandelaar alleen maar lekker aan een tafel hoeft te zitten, boeken af te rekenen en mensen een fijne dag toe te wensen. Hoe anders is de werkelijkheid, denk ik als ik, nadat ik de lichten aangestoken heb, de rode loper naar buiten heb getrokken en het zware houten beeld, waar iedereen van zegt dat het Livingstone moet voorstellen, maar waarvan ik denk dat het meer op Willem Barendz lijkt, naar buiten heb getransporteerd. Daarna moet ik als beginnend boekverkoper nog de dozen met aanbiedingen op de stoep zetten, de boeken op de tafels recht leggen, de vloer vegen, de wijnglazen en de kopjes die de vorige dag zijn blijven staan afwassen en wc eend in de toiletpot gieten. Pas daarna kan ik het espresso apparaat aanzetten. Net op tijd want de eerste koffiedrinker loopt al naar binnen. Gelukkig wel met een pak bokkenpootjes in zijn hand. Ik geef hem koffie, maar het kopje dat ik voor mezelf gemaakt heb wordt koud omdat ik eerst iemand moet helpen tien dozen boeken uit de auto te sjouwen die hij doneert.

Als ik dan eindelijk zit wil een Vestdijkliefhebber twee boeken afrekenen. ‘Terug naar Ina Damman en ‘De rimpels van Ester Ornstein’. Beide uit de Anton Wachter-cyclus. En of ik, als ik andere boeken uit die cyclus binnenkrijg, die voor hem wil vasthouden. Ik beloof het graag, ook dat hoort tot het vak van beginnend boekverkoper. Ook al weet ik dat ik het ga vergeten.

Daarna komt er een mevrouw een aantal boeken afrekenen waarvan ik denk: mens, wat moet je er mee. Mooie oude bandjes uit begin van de vorige eeuw, maar wie leest er nou een grondwet uit die tijd of een gezangenboek? Als ik er naar vraag, krijg ik als antwoord dat zij ze ook niet gaat lezen. Goddank, zeg ik tegen de mevrouw als ik in het gezangenboekje blader om te kijken wat het kost. Ze gaat kunstwerkjes van de boekjes maken door pagina’s aan elkaar te plakken en te beschilderen. Ik wens haar veel succes en wijs haar op een rijtje boeken van Voltaire in het Frans die ook al een jaar in de kast staan te verstoffen, maar hele mooie bandjes hebben. Maar hoe ik al mijn beginnendboekverkopercharmes ook in de strijd werp, ze gaat ze niet kopen.

Een jongetje van een jaar of twaalf staat met het boek ‘Het kompas in uw neus en andere verbazingwekkende wetenswaardigheden van het menselijk lichaam’ voor mijn tafel. Mag je dit van je moeder kopen?, vraag ik. Die staat namelijk vanaf een afstandje toe te kijken. Het jongetje knikt. Of moet je het van je moeder kopen?, vraag ik door. Het jongetje knikt weer en ik zie dat de moeder zich omdraait en richting uitgang loopt.

Als ik dan tijd heb voor een bokkenpootje, komt er iemand een stapel Baantjerpockets afrekenen. Ik besluit eerst het bokkenpootje te eten en dan pas het pinapparaat te activeren. Zoveel bokkenpootjes zitten er niet in zo’n pakje en de koffiedrinkers zijn talrijk vandaag.

Kijk, zegt een mijnheer tegen me, dit boek is van Tony Feitsma geweest, de hoogleraar Fries aan de VU in Amsterdam. Hij houdt het voor me open. Op de titelpagina staat inderdaad haar handtekening. Het boek heet ‘De master skroar’ en is een vakboek voor kleermakers uit 1941. In het Fries, dat dan wel weer. Zou de hoogleraar haar eigen jurkjes genaaid hebben?, vraag ik me af. Maar de koper weet het ook niet. Die koopt het boek voor de handtekening.

De oude boeken zijn in trek vandaag, want als laatste boeken verkoop ik een ingenaaide jaargang van het blad ‘De Huisvriend’ uit 1908 en het ‘Classisch woordenboek van Kunsten en Wetenschappen’ van Dr. Lübker, dat nog ouder is. De man is er helemaal blij mee en ik stop de boeken voorzichtig in een tasje in de hoop dat ze niet uit elkaar vallen voordat de koper de deur uit is.

Het laatste bokkenpootje neem ik mee naar huis. Samen met de bestseller van Timur Vermes ‘Daar is hij weer’, over Hitler die in 2011 wakker wordt op een verlaten veldje in Berlijn. Hoe bedenk je zoiets, vraag ik me af onderweg.

Klaas Kasma, beginnend boekverkoper in de boekenpassage De Rode Loper in de Sint Jacobsstraat. Open op woensdag, donderdag, vrijdag en zaterdag van 11 tot 17 uur.