Berichten van het front Jacobijnerkerkhof en Bij de Put

(tekst: ingezonden)

Wensput terug , maar ‘monumententreurnis’ rondom Bij de Put houdt aan.

Beter laat dan nooit. Alhoewel? Want het voelt toch wel danig als mosterd na de maaltijd, dat nu dit Culturele Jubeljaar op z’n laatste benen loopt, dan eindelijk (we spreken eind oktober) het Wensput monument aan Bij de Put, na begin dit jaar ter restauratie te zijn ontmanteld, er weer in volle glorie bij staat. Akkoord, dan kan het laatste restje CH2018 toeristen nog net iets meekrijgen van wat als kunstwerk specifiek de joodse geschiedenis in de stad mede levend heeft te houden, maar wat te denken van al die duizenden bezoekers die eerder naar Leeuwarden kwamen en ter plekke niet begrijpend tegen een troosteloze sokkel zonder de bijbehorende metalen ombouw en tekstpanelen aankeken? Een misser van jewelste! Die weer enigszins goed gemaakt zou kunnen worden, wanneer er (als)nog een verklarend tekstbord wordt geplaatst, want net als het Joods Monument op het Jacobijnerkerkhof, is de Wensput (“Goede Schoure, Treifene Schoure’) voor de gemiddelde buitenstaander niet echt gemakkelijk of à la minute te ‘lezen’. Dus, voor wie zich hiervoor bij de gemeente Leeuwarden ook aangesproken weet, grif aan de slag daarmee!

Komt dat –ja, toch?- ongetwijfeld rond, kunnen de omwonenden, die zich maandenlang hebben ingespannen om de gemeente in deze op het goede spoor te zetten, zich richten op de volgende bedreiging voor een aanpalend buurtmonument, want zo mag Zalen Schaaf wel genoemd worden. Al jaren jongleert de gemeente met de bestemming en het voortbestaan van deze iconische accommodatie, waarbij sloop voortdurend op de loer ligt. Ook nu weer. Listig verpakt in een onlangs uitgeschreven prijsvraag waarbij “goede en haalbare ideeën voor de locatie worden opgehaald, met als insteek om een vervolgtraject te starten met de indieners van het beste plan”, sluit de gemeente als zodanig de optie afbraak ten faveure van bijvoorbeeld woningbouw nadrukkelijk niet uit. Betekent dat alle hens aan dek voor allen die Skaaf een warm hart toedragen om te voorkomen dat dit historische stadstheater voor eens en altijd verloren gaat.

In dat verband ook nog maar eens aandacht gevraagd voor het (al weer meer dan ruim een jaar geleden) verdwenen, d.w.z. ontvreemde Oranjeboompje boven het zogenaamde Oranjepoortje van de Grote of Jacobijnerkerk. Heeft het politie-onderzoek naar de diefstal nog iets opgeleverd of zit men, wat gevreesd moet worden, op dood spoor? Misschien dat de wijkagent Binnenstad, druk blijkens mededeling op deze site, met het aanzeggen van een aangifte vernieling ‘bermmonument’ (ter herinnering van de oktober 2017 achter de Grote Kerk om het leven gebrachte Ursul Sprott) bij de vermeende pleger ervan, zich ook nog eens extra tegen déze zaak aan kan bemoeien? Het zou toch mooi zijn (en eigenlijk niet meer dan vanzelfsprekend) als het portaal, tevens gesierd met het Leeuwarder stadswapen op schild, links- of rechtsom weer geheel op orde komt en zo de schanddaad van cultuurroof wordt uitgewist!

Tja, het ‘bermmonument’. Met alle gepaste consideratie voor wat betreft de ermee samenhangende tragische gebeurtenis, de gang van zaken daaromtrent is toch wel, mild geformuleerd, ‘opmerkelijk’ te noemen. Bij bewoners van Bij de Put en omliggende straten heeft het in ieder geval tot (meer) dan gefronste wenkbrauwen geleid, lees de betreffende ingezonden stukken op deze site er op na. Wat wil het geval: ruim een week na de herdenking van het dodelijke steekincident was de gemeente Leeuwarden er ongemeen snel bij om- via Caparis- de herinneringsplek op te schonen. Dit zeer tegen de wil van de familie van het Antilliaanse slachtoffer en de betreffende, hier ten stede (onmiskenbaar) vertegenwoordigde gemeenschap. Waarop de plek alsnog (wie zegt daar dat de gemeente geen voortvarendheid aan de dag kan leggen?) weer in ere werd hersteld met de nog niet vernietigde spullen. Om vervolgens voor kennelijk de ‘eeuwigheid’ zijn

plaats te claimen? Wie de veelal uitermate moeizame en voor nabestaanden frustrerende procedures voor de totstandkoming van herdenkingsmonumenten voor –helaas veel te veel- slachtoffers van zinloos geweld in Leeuwarden de revue laat passeren, zal voor de bij de Grote Kerk ontstane c.q. van gemeentewege getolereerde situatie weinig tot geen begrip kunnen opbrengen. Daarom gemeente: ruim met respect, zorg en vooral in overleg met de naasten het huidige, rommelige ‘memento mori’ op en laat hen, naar wens of behoefte, via de geëigende en gebruikelijke weg een qua plek en presentie passender, officieel gedenkteken realiseren.

Om tot slot nog even terug te komen op de Wensput en ook het Joods Monument. Is het onderhand niet hoog tijd om ter plekke van deze kunstwerken een verbod tot het stallen van fietsen e.d. in te stellen (en dat dan ook onverkort te handhaven, net zoals bij –ahum- het NS ‘Centraal’ Station), zodat er nog iets van hun beoogde werking, uitstraling en beleving terecht komt? Nu veelal geen gezicht, een aanfluiting, is Leeuwarden, wél Europese Culturele Hoofdstad, er zo eens te meer aan gehouden om aan dit soort ‘monumententreurnis’ definitief een einde te maken. Want inderdaad: Sjoch dizze stêd, sjoch wat der rûnom bart!