Gedeputeerde springt lichtvaardig om met feiten rond KH 2018

PVV wordt door provincie met kluit het riet in gestuurd over KH

Multiplier KH is nog ver te zoeken en gedeputeerde gaat over tot orde van de dag

(tekst: bureau Socrates)

Antwoord provinciaal bestuur op statenvragen ondeugdelijk

In mei j.l. plaatste Liwwadders een beschouwing van het bureau Socrates. Het ging over de beloften inzake het project Kulturele Hoofdstad 2018, die het college van gedeputeerde staten (dagelijks bestuur provincie) aan provinciale staten had gedaan, en wat daar (niet) van terecht was gekomen. De PVV-fractie stelde een aantal vragen aan gs. Die zijn vorige week beantwoord.

Bureau Socrates is verbaasd over de beantwoording. In de antwoorden wordt lichtvaardig omgesprongen met de feiten. De aanpak van het project Culturele Hoofdstad is op diverse punten sterk omstreden geraakt. Het ontbreken van een goedkeurende accountantsverklaring bij het eindverslag van de stichting KH is een verontrustend gegeven. Een steekhoudende verklaring van provinciewege ontbreekt nog steeds. De hele periode 2009 t/m 2012 ritselt van de vragen. Een deugdelijke beantwoording van statenvragen is in een dergelijke situatie geen overbodige luxe.

Subsidie-aanvraag Koers Noord wel degelijk taak voor gs

De publicatie van bureau Socrates was gebaseerd op een notitie, die in november 2009 door gs aan ps is voorgelegd. Het is een eigen stuk van gs. Een stuk, dat werd opgesteld om te voldoen aan een verzoek van ps van 24 juni 2009. Gs schreven op 4 november: �Hjirby stjoere wy jo de taseine taljochting. Dizze taljochting lit op haadlinen �s stratezjy en reisskema sjen��. In deze notitie is uitgebreid sprake van een aanvraag voor het programma Koers Noord, waaruit � 700.000 wordt verwacht, en waarmee op korte termijn mooie dingen zullen worden gedaan. De bewoordingen in het stuk van november 2009 zijn zodanig, dat er nauwelijks meer twijfel mogelijk is, of dit geld komt er wel.

Gs beloofden geld, maar konden al weten dat het niet haalbaar was

Het Koers Noord geld is er nooit gekomen. Het is zelfs nooit tot een aanvraag gekomen. Gs zeggen nu in de antwoorden op de PVV-vragen, dat er geen aanvraag is ingediend door de stichting �nadat uit ambtelijke informatie was gebleken dat een project als KH 2018 niet valt binnen de termen van Koers Noord subsidi�ring.�

Vreemd: die ambtelijke kennis was toch ook al aanwezig (of had ingewonnen moeten zijn) toen de notitie van gs van november 2009 naar ps werd gestuurd? Zolang daar geen andere verklaring voor wordt gegeven, mogen we aannemen, dat gs zich met de inhoud van de notitie (november 2009) ernstig vergokt hebben. En aan ps een verkeerde voorstelling van zaken hebben gegeven en illusies hebben gewekt.

Gs doen nu, alsof de niet-indiening van de aanvraag alleen onder de verantwoordelijkheid van de stichting valt. Terwijl het hele project van het begin af aan een provinciaal initiatief is geweest. Terwijl de stichting pas medio 2010 tot stand is gekomen. Terwijl binnen de ambtelijke organisatie van de provincie ook ruimschoots kennis aanwezig is van criteria geldend voor het economisch programma Koers Noord. Ambtenaren en bestuurders van de provincie hebben zitting in de organen, die over de Koers-Noord-projecten adviseren en beslissen.

Voorlopige conclusie: de gs-notitie van november 2009 is aan ps ter instemming voorgelegd. Want het voorgelegde besluit hield in: �Yn te stimmen mei de stratezjy Kulturele Haadst�d en de middels beskikber te stellen dy�t oanj�n binne yn de konsept-begrutting 2010 en de kadernota 2010-2013.� De passages over de aanvraag Koers Noord, en de daarbij geformuleerde doelstellingen, maken onderdeel uit van deze �strategie�. Het is een eigen gs-notitie, en de uitvoering van het besluit van ps is daarmee een zeer directe verantwoordelijkheid van gs. Zoals gezegd proberen gs nu de verantwoordelijkheid bij de stichting te leggen, maar de besluiten van eind 2009 van ps geven aan, dat het geheel anders ligt.

Dubbelzinnig en kinderachtig

In de vragen van de PVV wordt tweemaal ge�nformeerd, hoe het college van gs provinciale staten heeft ingelicht. Eerst wat betreft de (uitgebleven) aanvraag Koers Noord, en vervolgens wat betreft het niet halen van de doelstellingen.

Het antwoord van gs is hier dubbelzinnig, en kinderachtig. Het niet doorgaan van de aanvraag voor Koers-Noord blijkt nooit aan ps te zijn gemeld. Toen bleek, dat de criteria van het programma het project uitsloten � zo stellen gs -, �heeft de stichting zich vervolgens geori�nteerd op andere subsidiebronnen. Ook de provincie en de gemeente Leeuwarden spelen hierin een rol en dat proces loopt nog. Gs gaan zelfs zo ver nu te zeggen, dat �de staten zullen worden ge�nformeerd zodra het zoekproces tastbare resultaten heeft opgeleverd�. Het is een vreemde boel. Provinciale staten mogen wel notities vaststellen, waarin gs aanzienlijke externe financiering beloven, maar als dat niet lukt, gaan gs pas informatie geven op het moment, dat het wel is gelukt. En dat mag jaren duren. Gs zeggen, dat de externe financiering pas actueel wordt voor de periode 2014 � 2019 (financi�le paragraaf projectplan dat ps begin april 2012 hebben ontvangen). Je moet maar durven. Van dezelfde doorzichtige manoeuvre bedienen gs zich, als het gaat over het niet halen van de doelstellingen, zoals die � vaak heel concreet � zijn genoemd in de gs-notitie van november 2009. Gs zeggen nu dat het daarin gaat over doelstellingen op de langere termijn. In de november 2009-notitie was uiteraard nog helemaal geen sprake van een in april 2012 gepresenteerd lange termijnplan.

In de 2009 notitie ging het om de jaren 2010 t/m 2012, waarin van alles zou worden gerealiseerd. Het is niet prettig om te moeten melden, dat dat voor een groot deel niet is gelukt. Maar om je nu � ook op het punt van actieve informatieverstrekking aan ps � te gaan verschuilen achter de lange termijn, het geeft blijk van vergaande bestuurlijke en ambtelijke nonchalance. Veroordelenswaardig, maar gs en de ambtenaren zullen de inschatting maken, dat met de huidige meerderheidscoalitie er geen bloed gaat vloeien. In een recente vergadering van de statencommissie over de KH vroeg een niet-college-partij, of de gedeputeerde zich nu eigenlijk ook verantwoordelijk voelde voor alles wat er mis is gegaan. Ja hoor, dat voelde zij zich. Op naar het volgende onderwerp.

De externe financiering zou dus pas voor komende jaren van belang zijn. Gs weten zelf wel beter. In hun brief van 2 december 2011 aan de heer Jansen, voorzitter van de stichting KH 2018, schrijven gs opgewekt: �Hoewel u er tot op heden niet in bent geslaagd een marktbijdrage te realiseren van de nagestreefde 50% van het dekkingsplan van de begroting 2011, hebt u voldoende aangetoond dat u hebt voldaan aan de inspanningsverplichting om tot een dergelijke marktbijdrage te komen.� Dat moest nog even geregeld, want een bedrag van � 700.000 van het provinciaal subsidie van � 2.000.000 was gekoppeld aan externe bijdragen. Die kwamen er niet, maar de � in deze brief niet eens summier toegelichte – inspanningen zijn volgens gs geleverd, dus komt de provincie alsnog over de brug. Opmerkelijk, dat deze afhandeling al plaatsvindt voordat de stichting zijn eindverslag, inhoudelijk en financieel, heeft ingediend. In dat pas maanden later opgeleverde verslag is het antwoord evenmin te vinden.

Gs praten ook niet meer � na de oplossing in lucht van de Koers Noord-aanvraag � over de werkzaamheden voor indiening van een REP (Ruimtelijk Economisch Programma)-aanvraag. Ook daarover is veel geheimzinnigheid geweest, en die geheimzinnigheid duurt nog voort. Voor de opstelling van deze aanvraag is ooit � aldus een verslag van de stichting � een provinciaal ambtenaar gedetacheerd bij de stichting. Na herhaald verzoek is deze aanvraag aan Liwwadders toegestuurd. Het hoofd van de provinciale afdeling communicatie schrijft bij deze toezending (brief 25 mei 2012), dat deze �aanvraag door de actualiteit nagenoeg achterhaald is.� De stichting zal te zijner tijd met een gewijzigde aanvraag komen. De eerder ingediende, van 21 juli 2011 daterende aanvraag, zal niet meer �door ons� (bedoeld zal zijn gs, waarvan het hoofd afdeling communicatie deel uitmaakt?) worden behandeld.

Koers-Noord-aanvraag vervallen, REP-aanvraag vervallen, geen bijdragen marktpartijen, geen externe inkomsten gedurende 2009 t/m 2011, geen tijdige informatie hierover aan provinciale staten, het wordt in de Friese provinciale politiek gewoon gevonden. De dingen die fout gaan worden bij beantwoording van statenvragen het liefst in de schoenen van de stichting geschoven. Dan is de eigen verantwoordelijkheid even niet aan de orde.

Gedoe is er geweest over de subsidieverstrekking door de stichting aan projecten. De accountant trof de projectdossiers niet aan. Herhaalde statenvragen daarover zijn evenzovele keren op onduidelijke en ontoereikende wijze beantwoord. De vragen bleven soms zelfs vijf maanden liggen. Op dit punt nog een verwijzing naar de notitie van gs van november 2009, waarin op blz. 21 wordt aangekondigd: �in 2010 is een adviesgroep geformeerd rondom de kwartiermaker om projecten te beoordelen en de bijbehorende procedure is uitgewerkt en in pilots getest.� Later (mei 2011) meldt de stichting criteria en werkwijze ter beoordeling aan de provincie te hebben toegestuurd, maar er nooit geen antwoord op te hebben ontvangen. Er is nooit specifiek gevraagd, hoe dit in 2010 dan is gegaan, en hoe pas medio 2011 iets van criteria beschikbaar was. Gestelde vragen zijn door gs beantwoord met nauwelijks relevante mededelingen over het verschil tussen subsidies en bijdragen, waarbij wederom de stichting verantwoordelijk werd gesteld voorde ontstane �verwarring�.

Er is veel ophef gemaakt van de verwachte revenuen (economische opbrengsten) van de KH. Provincie en stichting buitelden over elkaar heen in berekening van multipliers. Beschikbare rapporten werden daarbij heel selectief gebruikt. Met overheidsmiddelen (de stichting is afgelopen jaren geheel provinciaal gesubsidieerd) is op dit punt systematisch misleidende informatie verstrekt. Verder is ons steeds voorgehouden, dat alleen al de weg naar de KH 2018 toe een grote belevenis en succes zou zijn. Ook in verwerving van externe middelen. In diverse debatten heeft de gedeputeerde in de richting van de staten steeds weer de illusie gewekt, dat ook in 2010 en 2011 en 2012 de externe middelen ruimschoots zouden gaan vloeien. Het gebeurde niet. De multiplier is nog ver te zoeken. Deze gedeputeerde was daarvoor verantwoordelijk; dat vindt zij zelf ook. En gaat over tot de orde van de dag.

Bureau Socrates

W.g. A. de Boer

Datum: Dinsdag, 19 Juni 2012