Gemeente opnieuw uitgedaagd

(tekst: persbericht van Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners)

Regie over gemeentelijke taken naar de buurt

Bewoners nemen gemeentelijke taken over door gebruik te maken van het Right to Challenge. Dit geeft bewoners het recht om de gemeente uit te dagen de uitvoering, het opdrachtgeverschap of zeggenschap over inkoop van gemeentelijke taken aan hen over te dragen, met overheveling van het bijbehorende budget. Ruim 1 op de 5 gemeenten in Nederland heeft het Right to Challenge al ingevoerd, maar ook in andere gemeenten kunnen bewonersgroepen taken overnemen. Om het gebruik van Right to Challenge aan te moedigen, brengen het Landelijk Samenwerkingsverband Actieve bewoners (LSA), Movisie en Vilans in opdracht van het Ministerie van VWS het Kompas Right to Challenge in de Wmo uit.

‘Niets staat ons nu meer in de weg,’ zegt Joke Bakker, voorzitter van LSA. ‘We kunnen in onze wijk een vervoersdienst opzetten, het groen beheren of dagbesteding faciliteren. Het Kompas geeft voorbeelden en tips om toe te passen in je eigen gemeente. Ook als deze het Right to Challenge nog niet officieel heeft ingevoerd.’ LSA, Vilans en Movisie inventariseerden welke vragen er spelen als een buurtinitiatief een beroep wil doen op het Right to Challenge of een gemeente het lokaal wil verankeren. Dit vormt de basis van het Kompas. Het biedt inspirerende praktijkvoorbeelden en antwoorden op vragen zoals, hoe kun je met Right to Challenge aan de slag en waarom gebruiken bewoners dit recht?

Praktische toepassing

Volgens Tweede Kamerlid Linda Voortman past het Right to Challenge goed binnen de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo): ‘daar zag ik meteen een praktische toepassing. Als bewoners denken dat ze het beter kunnen dan de gemeente, vind ik dat dat moet kunnen.’ Zij diende daarom samen met Otwin van Dijk de motie in om Right to Challenge op te nemen in de Wmo.

Sindsdien maken bewonersgroepen meer gebruik van dit recht. In Utrecht neemt de Ouderensoos in buurthuis De Nieuwe Jutter deel aan een ‘proefchallenge’. De vrijwilligers bieden dagondersteuning voor oudere wijkbewoners, momenteel nog met subsidie van de gemeente. ‘Maar wij zoeken samen naar een gelijkwaardigere verhouding waarin de gemeente ons op dezelfde manier betaalt als een zorginstelling,’ licht initiatiefnemer Kees Fortuin toe. ‘Dan zijn we autonomer en kunnen we de inkomsten gebruiken voor de ouderen in de wijk of om minder subsidie aan te vragen voor het buurthuis. Daarover zijn we met de gemeente in gesprek.’

Right to Challenge