Nieuwe behandeling vroeg stadium schaamlipkanker minder belastend

(tekst: UMCG)

Nieuwe behandeling vroeg stadium schaamlipkanker minder belastend voor pati�nten

Vulvacarcinoom, dat wil zeggen kanker van de schaamlippen, wordt in Nederland jaarlijks bij ongeveer 320 vrouwen vastgesteld. Ter verbetering van de behandeling heeft gynaecoloog Maaike Oonk van het Universitair Medisch Centrum Groningen gezocht naar nieuwe methoden, waarbij op minder belastende wijze dan voorheen is vast te stellen of er sprake is van uitzaaiingen (metastasen) in de lymfklieren in de lies. Een voor pati�nten weinig ingrijpende procedure, waarbij de schildwachtklier wordt onderzocht, is hiervoor geschikt gebleken. Wanneer er geen uitzaaiingen worden gevonden in de schildwachtklier, hoeven de overige lymfklieren niet te worden verwijderd, wat veel minder complicaties geeft dan voorheen. Het onderzoek heeft wereldwijd de standaardbehandeling van pati�nten met schaamlipkanker veranderd. Op 18 mei promoveert Oonk op haar onderzoek aan de Rijksuniversiteit Groningen.

Complicaties

De gebruikelijke behandeling van vulvacarcinoom bestond uit operatieve verwijdering van de tumor met verwijdering van alle lymfklieren uit de liezen. Deze ingreep ging gepaard met aanzienlijke complicaties zoals infecties, wondproblemen en vochtophoping in de benen (lymfoedeem). Deze complicaties waren met name het gevolg van de verwijdering van de lymfklieren. Bij ongeveer een derde van de pati�nten werden uitzaaiingen in de verwijderde lymfklieren gevonden. Bij tweederde waren de klieren dus eigenlijk onterecht verwijderd. Om bij deze groep complicaties te voorkomen, heeft Oonk onderzoek verricht naar een manier om minder belastend vast te stellen of er sprake is van uitzaaiingen.

Schildwachtklier

Oonk heeft vastgesteld dat verschillende methoden, zoals echo, CT, MRI en PET niet nauwkeurig genoeg zijn om metastasen in de lymfklieren in de lies uit te sluiten. De minimaal ingrijpende procedure om de schildwachtklier te verwijderen en te onderzoeken op uitzaaiingen blijkt echter een goed alternatief. In haar onderzoek heeft Oonk aangetoond dat het veilig is om de overige lymfklieren in de lies te laten zitten bij pati�nten met een schildwachtklier zonder uitzaaiingen. Ook laat het onderzoek zien dat op termijn veel minder complicaties optreden wanneer alleen de schildwachtklier wordt weggehaald, dan bij de oude behandeling waarbij alle lymfklieren werden verwijderd. Bij pati�nten met een uitzaaiing in de schildwachtklier worden alsnog de lymfklieren in de lies verwijderd.

Curriculum Vitae

Maaike Oonk (Almelo, 1977) studeerde geneeskunde aan de Rijksuniversiteit Groningen. Zij verrichte haar promotieonderzoek bij de Afdeling Obstetrie & Gynaecologie van het UMCG. Het onderzoek is deels gefinancierd door KWF Kankerbestrijding. De titel van het proefschrift luidt �New diagnostic and therapeutic options in early-stage vulvar cancer.� Inmiddels is Oonk werkzaam als gynaecoloog in het UMCG.

Promotiedatum: 18 mei 2011, 13.15 uur

Promotors: A.G.J. van der Zee, H. Hollema

Copromotor: J.A. de Hullu