Je hoort een Leeuwarder politicus nooit over de busverbinding met Alkmaar

Leeuwarden, eis je positie op: Thialf naar de schaatshoofdstad

(Ingezonden)

Inzender Anne Hoekstra vraagt zich af, hoe het toch kan dat de schaatstempel Thialf ooit in Heerenveen (�ver buiten de elfsteden-route�) terecht is gekomen.

Hans Wiegel schouderde de hoofdstad

Daar is wel een verklaring voor. Die ligt in de lange tijd matige verstandhouding tussen de hoofdstad Leeuwarden en de provincie Frysl�n (althans het provinciaal bestuur). Momenteel lijkt dat wat beter, maar het ijs is dun. Als ik me goed herinner, is het destijds de provinciale lobbyist Sjoerd de Jong geweest, die hier een sterke rol in heeft gespeeld. Samen met CdK Hans Wiegel vormde hij lange tijd het machtscentrum in deze provincie. Zij zorgden er voor, dat er extern geld binnenkwam (toen nog vrij nieuw, sindsdien een rampzalige verslaving geworden). Wiegel was meer een �plattelandsman� dan een stadsman. Zijn verhouding met burgemeester Te Loo van Leeuwarden was ook matig. De lobbyist De Jong was van oorsprong afkomstig uit de regio Heerenveen. Soms kunnen verklaringen heel eenvoudig zijn. Hij haalde bijvoorbeeld ook de militaire apotheek naar Heerenveen, die al weer een hele tijd spoorloos is verdwenen. Thialf was trouwens financieel een drama. Zijn ze niet herhaalde malen failliet geweest?

Leeuwarden is vaak te laat, maar leert er niet van

We moeten hieraan zeker niet de conclusie verbinden dat Leeuwarden het slachtoffer is geworden van de op het platteland gerichte ori�ntatie van het provinciaal bestuur. Leeuwarden heeft zich veel te lang de houding aangemeten, dat als hoofdstad allerlei voorzieningen hier wel automatisch zullen belanden. De gemeente was ook nooit bereid zelf flink in de beurs te tasten. In een zekere bekrompen hooghartigheid, meent Leeuwarden, dat anderen (provincie, rijk) dienen te betalen. Een weinig alerte, afwachtende houding is Leeuwarden eigen. Zoiets lijkt zich bijvoorbeeld weer te gaan afspelen rond �Stroomland�. De zaak wordt aangezwengeld als een zeer bijzonder bedrijvenpark rond energie. Als ik de discussie in de commissie stadsontwikkeling, via de verslaglegging in de LC, goed heb begrepen, dan is het geld om er iets bijzonders van te maken, niet meer aanwezig. En dus zakken we af naar een doorsnee industrieterrein. Net zoals we Blitsaerd als �hoogwaardig� woongebied wilden ontwikkelen, maar noodgedwongen afzakken naar een gewone nieuwbouwwijk, waar nog steeds weinig animo voor is. En dat ligt niet alleen aan de crisis, die momenteel door gemeentelijke voor alles als excuus wordt gebruikt.

De relatie stad- provincie is intrigerend. En niemand in Frysl�n zal verlangen naar een situatie, zoals in Groningen, waar de stad Groningen de ommelanden al in de middeleeuwen, tot op heden, volledig aan zich heeft onderworpen. Het eigen patroon in Frysl�n, met een spreiding van diverse kernen, en een actief platteland, is heel wat aantrekkelijker dan het Groningse stadsmonopolie. Leeuwarden doet er dan ook geen goed aan, om het Groningse model te willen imiteren. De ambitieuze uitbreidingsplannen, waar Leeuwarden op dit moment mee bezig is, mogen dan ook nog wel eens kritisch worden bezien. Er heerst niet alleen een economische crisis, onderliggend is de economie ook sterk aan het veranderen, door verschuiving van activiteiten naar sectoren als de creatieve economie, vermindering van behoefte aan grote kantoren en bedrijventerreinen e.d. De huidige planning van Leeuwarden zit nog sterk op oude sporen. Leeuwarden moet zorgen eens vooraan te zitten bij nieuwe ontwikkelingen, in plaats van pas in een laat stadium aan te haken, als anderen er al goeddeels met de buit van door zijn. Daarbij mag er aan herinnerd worden, dat het in sterke mate de provincie is geweest, die met het economisch speerpunt van water en watertechnologie aan de slag ging. De stad zelf sprong pas laat op de trein. Misschien wel te laat. Er is in den lande op dit terrein veel sterke concurrentie.

Van buiten af beschouwd is het natuurlijk absurd dat Heerenveen zowel eredivisievoetbal heeft en met Thialf een internationale positie in de schaatssport heeft veroverd. Dat had eerlijker verdeeld kunnen zijn. Maar Heerenveen, en de daar actieve mensen, opereerden veel sterker dan Leeuwarden. Leeuwarden heeft op cruciale momenten onvoldoende gezien, waar mogelijkheden lagen, en hoe er gezamenlijk opgetreden moest worden. En nog steeds wekt de Leeuwarder politiek niet de indruk veel van het verleden te hebben geleerd. Nog steeds loopt de stad achter de feiten aan. Het ontbreekt te veel aan grondige analyse van de positie en mogelijkheden van de stad. Daardoor slaat men wegen in gebaseerd op imitatie van wat anderen al doen. Oppervlakkige pr, ook uit de mond van de burgemeester, kan de tekortkomingen niet verdoezelen.

Afsluitdijk

Waar blijft bijvoorbeeld het initiatief van Leeuwarden, nu de spoorlijn Heerenveen-Groningen onhaalbaar blijkt, om samen met Harlingen, en het noordelijk deel van de provincie, eindelijk te komen tot aanleg van het spoor langs de Afsluitdijk, die al sinds de aanleg op het programma staat? De Afsluitdijk wordt ook van rijkswege aangepakt. Maar nergens een teken van Leeuwarder interesse. Leeuwarden kan beginnen met het reserveren van de middelen voor het Europaplein (waarvan iedereen behalve de coalitie en b. en w. de noodzaak betwijfelt) voor dit heel wat baanbrekender initiatief.

In de Volkskrant stond deze week een onthullend verhaal over de slechte kwaliteit van de busverbinding Leeuwarden-Alkmaar. Je hoort een Leeuwarder politicus nooit over dat soort dingen, terwijl je er toch veel furore mee kan maken.

De Boer