Bidbookgroeper Jacco de Boer: Ik wil zout kunnen zijn

(tekst: opiniestuk Jacco de Boer)

1.Leeuwarden en Frysl�n hebben alles in zich om in de Europese spotlight te komen.

2.
3.De kandidatuur van Leeuwarden voor de titel Culturele Hoofdstad van Europa 2018 levert regelmatig kritiek en spanningen op. De bidbookgroep is er juist hoopvol door. Immers: iedereen bemoeit zich ermee en daar gaat het nu juist om.

4.
5.Opinie Jacco de Boer

6.
7.Zout geeft smaak. Zout bewaart wat je lang wil goed houden. Zout gebruik je smakeloosheid en bederf. Ik wil zout kunnen zijn, ik wil smaak geven, bewaren wat me dierbaar is. Ik wil niet zouteloos leven maar smaakgevend zijn, omdat daar hoop uit blijkt. In hoop vind je elkaar. In hoop gaat liefde leven. Ik geloof, heb hoop en liefde. Dat zit diep van binnen, daar probeer ik uit te bestaan. Dat is niet makkelijk en soms kan ik smakeloos, hopeloos of liefdeloos zijn. Of me zo voelen. Gelukkig zijn daar anderen die wellicht een heel andere persoonlijke motivatie of overtuiging hebben maar hetzelfde willen. Smaak geven en bewaren wat je dierbaar is. Het verschil maken. Dat verbindt en maakt hoopvol.
8.

9.Die verbondenheid is de oorsprong geweest van het ontstaan van de bidbookgroep die het inhoudelijke deel van Leeuwarden Culturele Hoofdstad voor zijn rekening neemt. Al ver voordat we door provincie en gemeente gevraagd werden dit te doen, kwamen we bijeen. In een stad met veel stemmen. Zware, boze stemmen soms. Die beschuldigen, treiteren en veel, heel veel vragen stellen. Of alleen maar klinken om gehoord te worden. Maar ook stemmen van jongeren, kunstenaars, ondernemers, de netwerkgeneratie, Leeuwarders, die breken met het cynisme en de gedachte dat het noait wat wurdt. Die met hun stemmen het verzet tegen verandering en cynisme kunnen breken.
10.

11.Want dat Leeuwarden en Frysl�n alles in zich hebben om in de Europese spotlight te komen, dat is voor ons zonneklaar. Hier spelen thema�s in het klein die een veel grotere Europese context hebben. Bijvoorbeeld: hoe gaan we om met afnemende biodiversiteit en de diepere impact daarvan op onze leefomgeving? Wat betekent de ver doorgevoerde secularisatie in een ultradicht bekerkt gebied als Frysl�n voor streken in Europa waar deze nog haar intrede gaat doen? Hoe kunnen we door een creatieveartistieke ingreep laten zien dat er nog heel veel leven en waarde zitten in onze hafabra-cultuur die een voorbeeld kan zijn in Europa? Is Fries in Frysl�n eigenlijk wel een minderheidstaal en waarom noemen we dat zo? Is de taal van je hart geen meerderheidstaal die bewaard wordt door andere dingen dan taalwetten en onderwijsidealen? Hoe geven we daar smaak aan en bewaren we dat? Daar inspiratie over opdoen en richting in vinden, dat is de ambitie van de bidbookgroep.
12.

13.Concepten Die bidbookgroep is sinds eind februari 2012 hard aan het werk om 25 concepten uit te werken. Concepten die in de loop van 2014-2019, met als hoogtepunt het jaar 2018 invulling geven aan deze en andere vragen en ambities. Dit doen we niet ge�soleerd, maar in constante dialoog met de inwoners van Leeuwarden.

14.Direct vanaf het begin is iedereen uitgenodigd om mee te denken, mee te praten en idee�n aan te leveren ter inspiratie voor het bidbook. In gesprekken met tal van ge�nteresseerden die we opzochten en ons vonden is een enorme rijkdom aan prikkelende voorstellen verzameld. Eind april moet ons deel klaar zijn. Een enorme klus die als je er in zit niet altijd even makkelijk uit te leggen is. Zeker niet als er al twee jaar irritatie is over de manier waarop provincie en gemeente het proces managen en hoe erover is gecommuniceerd.
15.Dat geeft spanning, frustreert soms, maakt boos of buigt juist negatieve energie om in strijdlust. Dat is persoonlijk en klein maar als je in een helikopter zou kunnen opstijgen en het grote geheel ziet, gaat het er juist fantastisch aan toe. Iedereen bemoeit zich ermee, en ook niet zo�n klein beetje.
16.

17.Traditionele instanties die in een jaarlijkse rite keurig standaardproducten en -oplossingen afleveren. De netwerkgeneratie die via sociale media en op reputatie zomaar iets uit de grond stampt, dat echter ook zo weer verdwijnt. Babyboomers die vinden dat anderen het maar eens moeten doen, maar eigenlijk nog geen zin hebben de touwtjes uit handen te geven. De jonge cultuurmakers die gewoon beginnen en die die touwtjes niet eens nodig denken te hebben. Cultuurbezuinigingen die mensen diep teleurgesteld hebben nu de vanzelfsprekendheid van hun importantie met ��n pennenstreek verdween. En de particuliere initiatieven die in het klein en op maat leveren en een nieuwe markt en talent aanboren. En natuurlijk de politiek waarin het partij-en persoonlijke belang en dat van de burgers stuivertje wisselen.
18.

19.Wow. Dat stemt hoopvol. Precies wat de titel Culturele Hoofdstad van Europa behelst: een samenleving in beweging krijgen, aan het praten. Een proces doormaken, niet beslist naar een zaligmakend uniform ideaal voor iedereen, maar juist om het beste boven te halen.
20.Dat gaat niet zonder slag of stoot. Niet zonder wrijving en irritatie. Niet zonder blunders, losse flodders en schoten in de roos. In Frysl�n wordt daartegenaan getrapt, wordt het verleden gebruikt om iets voor in de toekomst de maat te nemen. Hier wordt het al snel op de man gespeeld, omdat we elkaar via via toch weer blijken te kennen �n kunnen blijven ontwijken als we willen. Hier zijn vaak de usual suspects aan het woord.
21.

22.Explosie Dat levert wat op, daar staat veel moois en positiefs tegenover. Je hebt niet de Elfstedentocht of Simmer2000 nodig om je punt te maken dat Friezen en Leeuwarders met elkaar tot heel wat in staat zijn, of dat dit dus juist niets wordt. Deze twee mediacircussen waren en zijn eerder een samenvatting, een in korte tijd en intense heftigheid samengebalde explosie van dat wat er gewoon in onze Friese samenleving aanwezig is. In de bidbookgroep kijken en zoeken we naar die ingredi�nten, die grondstoffen, dat zout. En dat vinden we. En niet zo�n beetje ook.
23.

24.Je vindt het in concrete plannen die worden ingediend, in mensen die een bepaald thema willen aankaarten of in het simpele feit dat in de ontmoeting met een ander een idee of zienswijze danig op zijn kop wordt gezet, beter wordt, nieuwe verbindingen legt. Wat voor iedereen overeenkomt, is dat ze Culturele Hoofdstad helemaal niet nodig hebben om gemotiveerd of ge�nspireerd te zijn. Natuurlijk niet. Het zijn al smaakmakers. Het zijn al de vrijwilligers die in stad of dorp staan voor wat al generaties dierbaar is en openstaan voor nieuwe manieren om dat waardevolle te bewaren of iets nieuws op poten zetten. Beiden tegen de stroom in als het moet.

25.Diezelfde mensen zien met ons wel de enorme kans, de enorme stoot energie en mogelijkheden die er loskomen als we met onze stad en provincie vijf jaar lang internationaal in de schijnwerpers staan. Als we in Europa kunnen laten zien wat er waardevol is en wat er ook voor ons op dat podium te ontdekken en te halen valt. Dat we geen krimpgebied zijn waar talent vertrekt maar waar ruimte is. Waar letterlijk en figuurlijk goed te gedijen en te groeien valt. Dat het de kans is om te laten zien dat daar waar je met elkaar mooie dingen doet het it b�ste l�n fan d�ierde is.
26.

27.Dat we niet zuur zijn en hoop tenietdoen, dat we niet bitter zijn over opgedane teleurstellingen en dat wat er mis kan gaan en al helemaal niet bitter zijn over onze gemeenschappelijke toekomst. Maar dat we zout zijn. Zout, zout, zout.
28.

29.Jacco de Boer is lid van de bidbookgroep voor Leeuwarden 2018. Hij is verantwoordelijk voor het thema Religie/spiritualiteit/intrapersoonlijk.
30.

31.Aanstaande dinsdag maken de Stichting Culturlele Hoofdstad en de gemeente Leeuwarden het projectplan over Culturele Hoofdstad bekend aan de Provinciale Staten en de gemeenteraad van Leeuwarden. Daarin staat een samenvatting van vijf trajecten zoals door de bidbookgroep gemaakt. De bidbookgroep heeft van de politiek tot begin mei gekregen om het inhoudelijke gedeelte te schrijven. Dat zal dan ook aan de Leeuwarder en Friese bevolking worden gepresenteerd