Fryske Beweging wil wettelijke verankering Fries net als overal in EU
(tekst: persbericht)
Parseberjocht 30 augustus 2010
Fryske beweging: Frysk op nivo oare suksesfolle meartalige regio’s
LJOUWERT � De Ried fan de Fryske Beweging is fan miening dat de wetlike ferankering en de finansjele stipe foar it Frysk foar 2015 op krekt sa’n nivo brocht wurdt as dat fan ferlykbere regio’s yn Europa. Dat skriuwt de Ried oan de politike partijen dy’t meidogge oan de Steateferkiezings yn Frysl�n takom jier. Yn it brief wurdt oanstien op in fiergeande autonomy en belestingmiddels foar de eigen taal en kultuer yn Frysl�n en it �nderwiis yn it Frysk. (sjoch taheaksel foar brief)
Yn in ’10-punteplan’ jout de Ried oan w�r’t de kommende fjouwer jier de prioriteiten lizze moatte. Yn grutte halen komt it derop del dat de Ried graach sjen soe dat de ‘r�nebetingsten’ foar it beh�ld en de fierdere �ntjouwing fan de Fryske taal en kultuer folle better wurde. Yn ferliking ta oare meartalige regio’s yn Europa, tink oan Wales, Skotl�n (Gaelic), Kataloanje en S�d-Tirol, moat yn Frysl�n wiswier mear dien wurde. It docht bliken dat suksesfolle regio’s sawol finansjeel, organisatoarysk as ek wetlik de posysje fan har taal better ferankere hawwe.
De Ried fan de Fryske beweging leit mei klam de relaasje mei sosjaal-ekonomyske aspekten. In fersterking fan Frysl�n as bestjoerlike ienheid jout in stimul�ns oan de wurkgelegenheid, wylst it opgean yn in noardlik l�nsdiel mei Grins as haadst�d soargje sil foar it leechs�gjen fan Frysl�n. Fierder hat wittenskiplik �ndersyk �twiisd dat meartaligens posityf is, it kennisnivo foar sawol taal as rekkenjen giet omheech en dat komt de ekonomy ek wer te’n goede. Yn it ramt fan ‘e Praat mar Frysk kampanje hawwe in grut tal �ndernimmers oanj�n dat it goed saken dwaan is yn it Frysk.
De Ried basearret syn punten foar in grut part op ‘e ynternasjonale ynbring fan it Committee of Experts fan de Rie fan Europa. Dy hawwe al trije kear derop wiisd dat Nederl�n net oan syn ferplichtings foldocht wat it �nderwiis neffens it H�nf�st fan Regionale Talen oangiet en dat it d�rom sa wichtich is dat Frysl�n sels it foech krijt. Dat betsjut in ‘oanmerklik’ diel yn it Frysk yn basis- en fuortset �nderwiis. De Ried wol d�rta dat yn 2015 alle skoallen minimaal 6 oeren wyks it Frysk as fiertaal hawwe. Foar it �nderwiis soenen de Steaten in ferfolchdoel stelle moatte: 200 twa- of Frysktalige pjutteboartersplakken en 100 trijetalige skoallen yn 2015.
It Committee of Experts hat fierder oanj�n dat net oan ‘e ferplichtings foldien wurdt as it giet om in Frysktalige publike omrop foar Frysl�n. De Ried stiet d�rom oan op in alsidige en folsleine Omrop Frysl�n mei in protte berneprograms. Yn it ljocht fan it H�nf�st foar Taalminderheden mei perfoarst net snijd wurde op ‘e post Fryske taal en kultuer. Sterker noch, yn ferliking mei de budzjetten yn oare meartalige regio’s yn Europa moat der in aardige skeppe oer hinne. Sjoch foar mear ynformaasje www.fryskebeweging.nl
Meer berichten
- Politiek Café Leeuwarden met Sikko Klaver (GBL), Kevin Oudhuis (FvD) en Marcel Visser (VVD)
- FNP stipet ús as taksisjauffeurs al jierren yn de wirwar wat betreft it gemeentlike taksibelied
- Het CDA mag dan terug zijn en heruitgevonden, het herstel is misschien wel heel fragiel
- Jubilerend Leeuwarder fonds: Kom maar op met je plannen
- FNP zet zich in voor extra plaatsen woonwagenkampen (video)
- Stadsklooster Grote of Jacobijnerkerk: Een plek voor onderwijs, culturele evenementen en andere activiteiten waarin vertraging, inspiratie en bezinning centraal staan
- OZB te zwaar belast – Als de overheid zelf te veel binnenhaalt, verandert het ineens in een beleidskeuze
- Piet Rozendaal: Sport mut foor jong en oud betaalbaar en beriekbaar weze
- Raadsels rond PFOS-vervuiling vliegbasis nemen weer toe – Wetterskip: Defensie is strafrechtelijk immuun (nu met video)
- GB058 voor een grotere bufferzone rond de Hounspolder – De politie heeft nauwelijks nog gezag. Agenten worden in hun gezicht uitgelachen
- Waarom meer geld naar zorg geen oplossing is
- Derde jaar op rij met minder woningen erbij
- Of er hier geschaakt wordt? Nee hoor, zeg ik. Maar ik vind het zo leuk staan, die schaakborden op de tafels
- Jeffrey Jansen: Ik stem FNP omdat wij vastlopen in de regels en de FNP er voor ons is
- De Moanne 25 jier – Hokker stikken en items binne jim de ôfrûne 25 jier it meast by bleaun?
- In twintig jaar: prestatiedruk onder jongeren bijna verdrievoudigd
- Anne Hettinga (Arriva) draagt het stokje over aan Milfred Hart
- Kinderen nog steeds onnodig uit huis geplaatst door niet gebruiken van kennis
- FNP-standpunt Hounspolder is ononderhandelbaar – Wy bûge net. No net, nea net!
- In buitenland geboren uitzendkrachten doen ruim helft uitzendwerk – Meesten geboren in Polen
- De bodem van de schatkist: Waarom Leeuwarden (niet) in paniek raakt
- Station Leeuwarden krijgt veilige wifi voor medewerkers en bezoekers via publicroam
- Wethouder Reitsma (CDA) haalt bakzeil – terrasboot Efeze mag blijven liggen
- Ziekenhuis Nij Smellinghe maakt verboden onderscheid op grond van handicap en/of chronische ziekte
- GroenLinks/PvdA presenteert prachtige plannen voor Leeuwarden – Vaag verkiezingsprogramma staat bol van wensdenken
- Internetuitval kost organisaties gemiddeld € 5600 per minuut
- Waarom meer geld naar zorg geen oplossing is
- Internationaal zakendoen: helft uitstaande facturen kent zeer hoog risico
- Dit is het moment om te kiezen voor een voedselsysteem dat werkt als het tegenzit, niet alleen als alles meezit
- Peter de Haan (PvdA) maakt van Dorpskerk PvdA/GroenLinks-podium
- Bedrijven moeten stoppen met het onnodig opslaan van klantgegevens
- LIJST058 wil opheldering 20 autobranden Leeuwarden
- Waarom gebeurt er niks met het verpauperde winkelcentrum Marowijneplein?
- Dag meneer Pennewaard, waarom komen mensen die verstand hebben van natuurkunde en kunnen rekenen bijna nooit in de krant aan het woord? (nu met opnieuw reactie)
- FNP ontevreden over antwoorden Mercuriusfontein en stelt opnieuw vragen
- Richard de Mos over zetelrovers, schrikbewind en de toekomst van rechts | Formatieperikelen
- SP: Wij willen een ander Nederland en een ander Leeuwarden
- VVD verbaasd over excuusbrief college over 7 ton te veel geïnde belasting – VVD: college legt schuld bij raad
- Hoge Raad: Geen parkeergeld betalen? Dan draai je op voor kosten parkeersysteem
- Zouden die nog bestaan, vraag ik een man die het boek ‘Het verhaal van de dienstmaagd’ van de Canadese schrijfster Margaret Atwood koopt
