Aanbestedingen zouden niet alleen op prijs moeten worden beoordeeld

(tekst: op Linkedin – Armand JacobsArmand Jacobs  Division Manager Engineering at Vekoma Rides)

VDL gepasseerd: te duur en aanbod onvoldoende

VDL Bus & Coach heeft een belangrijke Vlaamse aanbesteding verloren aan een Chinese concurrent. Vlaams minister Annick De Ridder verklaarde dat VDL niet werd geselecteerd omdat het aanbod duurder was en technisch lager scoorde. Opvallend is dat in de officiële motivering niets wordt gezegd over werkgelegenheid, industriële verankering of geopolitieke afhankelijkheid—aspecten die eerder door de overheid zelf werden benadrukt.

Van trots naar teleurstelling
Nog geen jaar geleden vierde Vlaanderen de opening van VDL’s nieuwe fabriek in Roeselare, een investering van €50 miljoen. Ministers poseerden trots bij de nieuwste elektrische bus en prezen het als bewijs dat hoogwaardige maakindustrie in Europa mogelijk is. VDL koos bewust voor lokale productie, duurzame standaarden en Europese werknemers, in plaats van outsourcing naar lagelonenlanden. Het bedrijf positioneerde zich als verdediger van industriële autonomie en waarschuwde dat een gelijk speelveld cruciaal is om Europese productie te laten overleven.

Impact op werkgelegenheid en strategie
Binnen de Vlaamse vestiging werd sterk geïnvesteerd in menselijk kapitaal, met nadruk op technische scholing en permanente bijscholing. VDL koppelde deze inspanningen aan de toekomst van de maakindustrie en vroeg van de overheid geen bescherming, maar consistent beleid. Aanbestedingen zouden niet alleen op prijs moeten worden beoordeeld, maar ook op strategische waarde, leveringszekerheid en economische onafhankelijkheid.

Politieke draai
De huidige beslissing lijkt die oproep te negeren. In de motivering spelen enkel prijs en technische beoordeling een rol. Brede economische belangen, regionale werkgelegenheid en de vraag of Europa zichzelf afhankelijk wil maken van Aziatische producenten blijven buiten beeld. Dit contrasteert scherp met de boodschap van vorig jaar, toen lokale productie nog werd gepresenteerd als een speerpunt van industrieel beleid.

Gevolgen en vragen
De implicatie is duidelijk: investeren in Vlaanderen en banen creëren biedt geen garantie op politieke steun bij cruciale aanbestedingen. Voor bedrijven die inzetten op Europese productie en duurzaamheid is dit een harde boodschap. Het roept de vraag op wie nog durft te geloven in een Europese maakstrategie als zelfs een bedrijf als VDL wordt gepasseerd.

Conclusie
De overheid kiest voor de goedkoopste optie, niet voor verankering. De rekening van deze keuze wordt niet vandaag betaald, maar morgen—wanneer industriële autonomie en werkgelegenheid verder onder druk komen te staan.