Laagste inkomens zien kloof tussen zorgpremie en zorgtoeslag vrijwel verdubbelen

(tekst: Zorgwijzer)

Laagste inkomens zien kloof tussen zorgpremie en zorgtoeslag vrijwel verdubbelen

Nederlanders met een laag inkomen zijn volgend jaar bijna twee keer zoveel geld kwijt aan hun zorgverzekering dan in 2020. Hoewel de zorgtoeslag bedoeld is om de zorgverzekering betaalbaar te houden, stijgen de premies harder dan de tegemoetkoming.

Iemand met een minimuminkomen of bijstandsuitkering moet in 2026 ruim € 30 per maand zelf bijleggen op de zorgpremie. In 2020 was dit ‘gat’ nog ongeveer maandelijks € 16. Dat blijkt uit een analyse van Zorgwijzer.

Miljoenen minima raken verder achterop

Naar schatting ontvangen 3,5 miljoen Nederlanders de maximale zorgtoeslag. Het gaat vooral om huishoudens met een laag inkomen: bijstandsgerechtigden, studenten, minimumloners en AOW’ers zonder aanvullend pensioen.

Uit de cijfers van Zorgwijzer blijkt dat juist voor deze groepen de zorgpremie de afgelopen jaren aanzienlijk harder is gestegen dan de toeslag.

Voor alleenstaanden is het gat tussen premie en toeslag snel opgelopen. In 2026 blijft iemand met een gemiddeld geprijsde basisverzekering ruim € 30 per maand zelf betalen. Dat is een stijging van € 14,50 ten opzichte van 2020.

Zelfs bij de allergoedkoopste basispolis slaat de balans inmiddels negatief uit. Waar iemand in 2020 nog ongeveer € 2 per maand overhield bij de maximale zorgtoeslag, betaalt diezelfde persoon in 2026 ruim € 13 per maand bij. Daarmee is het nadeel in zes jaar tijd met ruim € 15 toegenomen.

Dekkingsgraad zorgtoeslag fors lager dan in 2020

De cijfers laten zien dat de zorgtoeslag in 2026 een kleiner deel van de zorgpremie dekt dan zes jaar geleden. Voor alleenstaanden daalt de dekkingsgraad van 87 procent in 2020 naar 81 procent in 2026.

Bij gezinnen is de terugval nog sterker: van 83 procent naar 77 procent. Hierdoor neemt het deel van de premie dat huishoudens zelf moeten betalen structureel toe.

Volgens Koen Kuijper, expert bij Zorgwijzer, laat dat een duidelijk patroon zien: “De toeslag groeit simpelweg niet mee met de premiestijgingen. Daardoor moeten juist de laagste inkomens ieder jaar meer zelf betalen, zelfs als zij voor de goedkoopste basisverzekering kiezen.”

Inkomensgrenzen verruimd

Hoewel de maximale zorgtoeslag in 2026 daalt, worden de inkomensgrenzen in dit jaar wel verruimd. Hierdoor kan een deel van de huishoudens dat niet de maximale toeslag ontvangt er toch licht op vooruitgaan.

De onderzoekers wijzen er verder op dat de daadwerkelijke koopkracht in eerdere jaren soms met andere maatregelen werd gecompenseerd, zoals hogere heffingskortingen en verhogingen van minimumloon, AOW en bijstand.

Zorgwijzer heeft een rekentool ontwikkeld waarmee huishoudens hun verwachte zorgtoeslag voor 2026 kunnen berekenen en vergelijken met 2025.