‘Geen hotelkamer meer vrij in Leeuwarden’

(tekst: weblogger Wietse Elzinga)

Friese samenleving digitaal verbonden

January 18, 2014

Geen blond haar en geen blauwe ogen, alleen een Friese naam. Met die kenmerken ga je geen enkele schoonheidswedstrijd winnen, laat staan die van Friese hengsten. Het meest opmerkelijke nieuws rond de jaarlijkse hengstenkeuring met dit keer het muziekspektakel “Fader Paard” vond ik de prijzen van hotelkamers in de regio. “Geen hotelkamer meer vrij” kopten sommige kranten, anderen spraken over woekerprijzen voor de enkele kamer die nog vrij was / kwam. Hotelketens waar mensen naar schermen ziten te turen om die prijzen vast te stellen. Volgens hedendaagse digitale techniek wel een beetje primitief.  Wanneer Leeuwarden in 2018 Culturele Hoofdstad van Europa is dan wil je graag dat toeristen voorafgaand aan vertrek thuis kunnen zien wat waar te beleven is en tegen welke prijzen er iets te boeken valt. En dan niet door tal van websites te bekijken maar als het enigzins kan automatisch. Sinds enige tijd zou dat kunnen als alle websites daartoe geschikt gemaakt zouden worden. Het fenomeen staat bekend als Linked Data en het gaat op hoofdlijnen ongeveer als volgt.

Iedereen die zich het eerste generatie Internet weet te herinneren weet dat het destijds een hobby was om met een eenvoudige tekstverwerker webpagina’s te maken. Met wat kennis van HTML (Hypertext Markup Language) kon je hele aardige pagina’s maken. Webbrowers waren verre van gestandaardiseerd, er woedde een heuse browseroorlog. Nog steeds voldoen browsers niet helemaal aan de standaarden van het World Wide Web Consortium (W3C), het blijft een verrassing hoe een webpagina wordt weergegeven in de diverse browsers op de verschillende platformen. HTML aangevuld met Cascading Style Sheets (CSS) en de programmeertaal JavaScript maken dynamische pagina’s mogelijk, asynchrone communicatie met webservers leverde Ajax-technologie op. Heden ten dage leven we in het tijdperk van het tweede generatie Internet met sociale media. Nog steeds gericht op communicatie met mensen. Computers kunnen helemaal niets met wat wordt aangeboden, ze snappen er niks van. Kern van het probleem: er worden voor computers betekenisloze gegevens aangeboden door andere computersystemen, beter bekend als webservers.

De oplossing staat bekend als Linked Data en is gebaseerd op W3C-standaarden met cryptische namen als Resource Description Framework (RDF) tot Web Ontology Language (OWL). Tot voor kort had ik er nog nooit van gehoord, maar er bestaat een e-commerce vocabulaire genaamd GoodRelations. Bedrijven en organisaties kunnen met behulp van dat vocabulaire de buitenwereld via Internet duidelijk maken wat ze aan producten en diensten te bieden hebben. Technisch gaat het ongeveer als volgt. Webpagina’s worden aangevuld met voor computers consumeerbare tekst. Een webbrowser presenteert het reguliere HTML-deel bedoeld voor mensen, het deel bestemd voor computers is er wel maar niet zichtbaar tenzij de browser van een geschikte plug-in is voorzien. Webcrawlers die voor zoekmachines op pad zijn kunnen ook de tekst van GoodRelations lezen en “begrijpen”.

In ict-jargon heet GoodRelations een ontology en lift het mee op RDFa. Een webpagina wordt geannoteerd met informatie over producten en diensten op basis van dat e-commerce vocabulaire.  Een leuk stukje techniek waarmee we in het kader van Culturele Hoofdstad ons voordeel kunnen doen. Toeristen die thuis vragen formuleren als:”Wat is er in de maand augustus zoal te doen in Friesland en waar kan ik voor welke prijzen een accommodatie boeken?” Dat type werk. Toegegeven, het gaat wat moeite kosten om het allemaal voor elkaar te krijgen. De investering rendeert want ook bruikbaar in de toekomst aangezien Linked Data het volgende generatie Internet is. Bewezen technologie, nu nog een netwerkeffect zien te realiseren. Leuke uitdaging voor de Friese samenleving.