Burgemeester Bilker maakt zich druk over een zelfgemaakt probleem

(tekst: weblogger Wietse Elzinga)

Hoe representatief zijn politici?

January 4, 2014

Zo, de eerste nieuwjaarsrecepties heb ik gehad. Burgemeester Crone houdt niet van toespraken, las ik ergens, niet verbazingwekkend: hij heeft niets te melden. Op de nieuwjaarsreceptie van de gemeente Leeuwarden konden we kennis nemen van het vertrouwde riedeltje over Wetsus en de watercampus, dit keer aangevuld met het winnen van de titel European Capital of Culture 2018, de opening van het Fries museum en Serious Request. De laatste twee vormen het sluitstuk van een besluitvormingsproces dat tien jaar geleden is begonnen en de bouw van de watercampus startte kort na het tiende jaarcongres van Wetsus.

Sinds die tijd zijn er weinig initiatieven meer ontplooid waarvan we de komende jaren de vruchten kunnen plukken. Dat worden nog saaiere recepties, ik denk dat ik tot 2018 maar verstek laat gaan. Nee, neem dan de nieuwjaarstoespraak van burgemeester Bilker die integraal op Liwwadders.nl te lezen viel. Over de zorgelijke toestand van onze representatieve democratie, holle retoriek zonder een gedegen analyse. Aanleiding was de geringe opkomst bij de vervroegde gemeenteraadsverkiezingen in verband met de gemeentelijke herindeling in een aantal Friese gemeenten. De burgers van burgemeester Bilker gaan dit jaar maart wellicht wel of niet naar de stembus. Wat is er wat mij betreft aan de hand?

Onlangs herplaatste die andere bekende weblogger Huub Mous een stukje over chaostheorie en andere aanverwante onderwerpen. Hij had indrukwekkende boeken hierover gelezen, maar de onvermijdelijke wiskundeformules overgeslagen, zo bekende hij. Als voormalig docent wiskunde had ik die natuurlijk kunnen uitleggen, ware het niet dat ik een boek in de kast heb staan zonder ingewikkelde formules. Eindelijk eens een boek dat Huub Mous niet gelezen heeft:”Complexiteit in organisaties”. Een beetje ongelukkige vertaling van “Harnessing Complexity, Organizational Implications of a Scientific Frontier”, een boek over Complexe Adaptieve Systemen. Denk niet dat dit een of ander esoterisch onderwerp is, het Amerikaanse Santa Fe Institute ( http://santafe.edu ) is er beroemd mee geworden. Lokale / regionale politici hebben er natuurlijk nog nooit van gehoord. Maar ja, wie kent onze lokale / regionale volksvertegenwoordigers nog?

Een tijdje geleden zat ik in het kader van WinterSchool bij onze netwerkuniversiteit UCF in de schoolbankjes voor een presentatie van transitiegoeroe Jan Rotmans. Die man, auteur van “In het oog van de orkaan”, hoef je echt niet meer te vertallen wat een Complex Adaptief Systeem is. Hij riep de aanwezigen op in actie te komen en niet te wachten tot politici in beweging komen.

Drie procent van de mensen is lid van een politieke partij. In ons huidige politieke bestel bedenken die mensen middels partijprogramma’s wat goed voor ons (die andere 97 procent) zou zijn. En dan verwachten dat we massaal naar de stembus gaan. Vervolgens wordt er beleid geformuleerd, er worden maatregelen bedacht om het beoogde doel te bereiken. Helaas, de wereld waarin we leven is vergeven van de Complexe Adaptieve Systemen, topdown benaderingen werken niet. Beoogde doelstellingen worden niet bereikt, de kiezers teleurgesteld: we blijven in het vervolg thuis bij verkiezingen!

Burgemeester Bilker maakt zich in zijn nieuwjaarstoespraak druk over een zelfgemaakt probleem. Zolang politici pretenderen dat ze de wereld naar hun hand kunnen zetten, zullen kiezers weg blijven: die hebben inmiddels al lang door dat het zo niet werkt. Niet de niet-stemmers komen van een andere planeet maar de doorsnee politici.

Dus dames en heren raadsleden die zich druk maken over tegenvallende opkomsten bij verkiezingen:”Hoe representatief bent u eigenlijk?”