Vanwaar de ommezwaai van Sicko Heldoorn?
(tekst: Wiebe Dooper – SWH Post)
PvdA-er Sicko Heldoorn en de kwestie Hendrika Brok-Troelstra
In 2010 vroeg de PvdA-er Sicko Heldoorn met drie anderen aan het partijbestuur ‘om rehabilitatie’ van Hendrika Brok-Troelstra (1867-1944), een zus van Piter Jelles. Het partijbestuur wees dat verzoek af. Hendrika Brok-Troelstra werd in 1936 uit de SDAP gezet vanwege het geven van lezingen waarin zij een positief beeld gaf van de Sovjet-Unie en daardoor de belangen van de Nederlandse sociaal-democratie schaadde. Nu, vier jaar later in 2014 zwakt Sicko Heldoorn het eerder gedane verzoek tot rehabilitatie af. ‘Officieel eerherstel is dan ook niet het doel geweest, stelt Heldoorn’, aldus het Friesch Dagblad (FD) van dinsdag 6 mei. Ik vind deze ommezwaai van Heldoorn opmerkelijk. Kan hij de afwijzing van de rehabilitatie uit 2010 niet accepteren?
In 2010 had Sicko Heldoorn, hij was toen burgemeester van Assen, doelbewust rehabilitatie van Hendrika Brok-Troelstra voor ogen. Dat blijkt uit een brief die hij met drie anderen: Ab Doppenberg (voorzitter PvdA, Assen), Harm Brouwer (voorzitter gewest Drenthe, PvdA), Bertus Mulder (voorzitter gewest Fryslân, PvdA), schreef aan het partijbestuur. In deze brief staat onder meer: ‘Met u willen wij niet verzeild raken in ingewikkelde statutaire kwesties. We willen ook geen excuses of discussie over de vraag of de maatregel van toen al dan niet – in die tijd – gerechtvaardigd was.’ Ik vind deze formulering merkwaardig. Het komt er, volgens mij, op neer dat het officieel eerherstel van Hendrika Brok-Troelstra zonder ‘ingewikkeld gedoe’ tot stand had moeten komen. De briefschrijvers wensten in 2010 rehabilitatie, omdat het 150ste geboortejaar van Piter Jelles Troelstra (geboren op 20 april 1860) werd gevierd. Hij was een van de oprichters van de SDAP en jarenlang de politieke leider van de partij.
Heldoorn, hij is momenteel waarnemend burgemeester van Dantumadeel, vindt dat Hendrika Brok-Troelstra een plaats verdient in de geschiedenis van de PvdA. Binnen afzienbare tijd verschijnt een artikel over haar in het ledenblad van de partij. ‘Deze vrouw moet terug in de geschiedenis’, zegt Heldoorn in het FD. Een goed onderbouwd historisch artikel over Hendrika Brok-Troelstra is van harte welkom. Ik ben benieuwd wie de schrijver is of de schrijvers zijn. Jammer genoeg begrijp ik niet waarom het verhaal van Hendrika wederom in de dagbladmedia verschijnt en een aankomend artikel in een partijblad in het FD wordt aangekondigd. Het mag, maar wat voegt het toe?
Ik ben van mening dat er met een artikel over Hendrika Brok-Troelstra niets gaat veranderen aan het beeld van haar historische positie binnen de Nederlandse sociaal-democratie. Zij heeft ongetwijfeld verdiensten gehad voor de SDAP, bijvoorbeeld inzake de strijd voor vrouwenrechten. Dat beeld van die historische positie is juist des te interessanter, doordat zij in 1936 uit de SDAP werd gezet. De volgende gebeurtenissen leidden tot het beëindigen van het partijlidmaatschap van Hendrika Brok-Troelstra: zij maakte in 1935 een reis naar de Sovjet-Unie, op uitnodiging van de VVSU (Vereniging van Vrienden van de Sovjet-Unie). Hendrika keerde in ons land terug en hield vol enthousiasme lezingen voor VVSU-leden over de toestand in de Sovjet-Unie, zonder daarbij te vermelden dat Stalins Grote Terreur toen in volle gang was. Zuiveringen, schijnprocessen en massamoorden waren aan de orde van de dag. Door het houden van deze lezingen werd zij geroyeerd uit de SDAP.
Al met al gaat het mij om de historische betekenis van Hendrika Brok-Troelstra en de eigentijdse positie van de PvdA-er Sicko Heldoorn in deze kwestie.
Wiebe Dooper (historicus), redactie SWH Post

Meer berichten
- De vergeten oorzaak van de huurcrisis: de koper woont in een fiscaal paleis
- Aandacht voor ervaringsdeskundigen in gemeentelijke raadsstukken: deze Friese gemeenten springen eruit
- Friezen vinden vanuit WW bovengemiddeld vaak weer werk
- Iets meer werklozen in oktober – Meer mensen blijven werkloos
- Is het gezeur over de fietshelm nu klaar? Pak de auto aan in plaats van de fiets. Hier de cijfers
- Ruim vijftig jaar sieraadkunst van Ruudt Peters in Museum Arnhem
- Some red flags look like love: NHL Stenden maakt geweld in relaties bespreekbaar
- Datacenters verbruiken 5,0 procent van de elektriciteit
- Restauratie Oldehove duurt langer
- Meer dan 250 inzendingen op www.liwwadder-spreekwoorden.nl
- Veel patiënten in grote problemen bij meerdaagse stroomuitval
- Meer bulkaanbiedingen op vlees ondanks groeiende kritiek – Dirk en Lidl al gestopt
- Pro Friesland blaakt van optimisme – Scherpe teksten uit verkiezingsprogramma geweerd
- Camerabeelden minder objectief als bewijs dan vaak wordt gedacht
- Ruim een kwart meer mkb-bedrijven afgelopen 5 jaar
- Ondertussen blijven we onze woningen vullen met materialen waarvan we ons nauwelijks afvragen wat ze doen met onze gezondheid
- Jaarwisseling brengt financiële kansen voor huiseigenaren
- NVM en VGM NL: Huuraanbod historisch laag, steeds meer huurders lopen vast
- Detailhandel zet 3,1 procent meer om in derde kwartaal – Aantal faillissementen licht gestegen
- KHN, De Horecabond en CNV starten campagne voor sociale veiligheid in de horeca
- FNP: ondernemers niet betrokken bij terrasbeleid
- Ondernemers delen groot leeg winkelpand om huur betaalbaar te houden
- ‘Banken moeten medewerkers beter wapenen tegen phishingaanvallen’
- Prognose levensverwachting 65-jarigen: nog 21 jaar in 2032
- De laatste keer dat ik aan geschoren vrouwenbenen heb gedacht is al weer even geleden
- Wanneer PRO, als provinciale partij, geen probleem heeft met woningbouw in De Hem laten ze zich hierover dan ook duidelijk uitspreken
- Leeuwarden eindelijk volwassen dankzij migranten – Sneu, geen bloemen voor de nieuwkomer uit Afghanistan of Syrië
- Sybz en De Walrus serveren de komende jaren lunches en maaltijden voor het Leeuwarder college
- Waarom de elfjarige Ricardo anderhalf uur lang in de kou naar huis moest lopen
- Annemarie Lindeboom: Wat zijn de cijfers hiervan? Waarom zie ik dit nergens? Want dat kan echt aantonen dat het oneerlijk is, toch?
- Het is waar. Komend voorjaar stop ik als advocaat
- Nederland hoort bij klimaatkoplopers, maar verliest terrein
- In oktober 27 procent meer faillissementen dan een jaar eerder
- Sinterklaas brengt Nederland samen: minder scrollen, meer spelletjes
- Caparis in problemen – Raadsleden die de bijeenkomst bezoeken krijgen, naar we aannemen, zwijgplicht opgelegd
- Kinderen hebben vaker een kansrijke start
- Leeuwarden wil één plek voor vragen over zorg, geld, werk en jeugdhulp
- Gemeente Leeuwarden geeft startsein voor aanleg aquathermienet in Baard
- Meer dan 1000 jongeren ontdekken kunst en cultuur tijdens ArtTrip
- Inboedel van mediaman Frank Botman online geveild bij Auctivo



