Statenfracties willen duidelijkheid over biovergisters SONAC

(tekst: persbericht)

Statenfracties willen duidelijkheid over biovergisters SONAC: overheid moet zich ook aan uitspraken rechter houden

De Provinciale Statenfracties van SP Fryslân, GrienLinks, D66, Partij voor de Dieren en PvdA stellen gezamenlijk vragen aan het provinciebestuur over de slepende vergunningprocedure rond twee biovergisters bij SONAC in Burgum. Aanleiding is onder meer de documentaire van FryslânDOK over de gang van zaken rond de vergunningverlening.

De gemeenteraad van Tytsjerksteradiel heeft in 2023 geen Verklaring van Geen Bedenkingen (VVGB) afgeven voor de plannen van SONAC voor het plaatsen van twee biovergisters op basis van het bestemmingsplan. De provincie had daarom moeten besluiten om SONAC geen omgevingsvergunning te geven. Dat heeft het College van Gedeputeerde Staten echter niet gedaan. In 2025 diende SONAC een aangepaste aanvraag in. Tegenstanders van de biovergisters die SONAC wil plaatsen spanden een rechtszaak aan, om de provincie te bewegen geen vergunning te verlenen. Dit op basis van de uitspraak van de gemeenteraad uit 2023. De rechter gaf de tegenstanders gelijk en de provincie ging in hoger beroep. Uiteindelijk oordeelde de Raad van State dat de provincie wel een besluit moest nemen en werd een dwangsom opgelegd. Gedeputeerde Matthijs de Vries heeft echter aangegeven dat hij vindt dat eerst opnieuw een VVGB van de gemeente nodig is.

Voor SP-Statenlid Hanneke Goede raakt dit aan iets groters dan alleen de biovergisters:
“Van inwoners verwachten we dat ze zich aan besluiten en regels houden. Dan mag je dat zeker ook van de overheid verwachten. Je kunt een uitspraak van de Raad van State niet alleen respecteren als die je goed uitkomt. Mensen moeten erop kunnen vertrouwen dat voor de provincie dezelfde regels gelden als voor hen.”

De vijf Statenfracties willen daarom precies weten wat de juridische status van de uitspraak is, waarom de provincie deze lijn kiest en hoeveel geld inmiddels aan juridische procedures en eventuele externe ondersteuning is uitgegeven.

Ook willen de partijen volledige openheid over afspraken die in het verleden met SONAC zijn gemaakt. Het bedrijf stond grond af voor de aanleg van de Centrale As. Volgens de documentaire zou daarbij sprake zijn van afspraken tussen SONAC, gemeente en provincie. De gemeenteraad kreeg de stukken hierover pas jaren later onder ogen en omwonenden kregen ze pas na een Woo-verzoek. De vijf Statenfracties willen nu echt weten wat er precies is afgesproken, of die afspraken juridisch bindend zijn en of ze op enige manier een rol spelen bij de huidige vergunningprocedure.

Goede: “Als er niets aan de hand is, moet openheid ook geen probleem zijn. Leg de afspraken op tafel, laat zien welke besluiten wanneer zijn genomen en maak duidelijk welke rol ze vandaag nog spelen. Alleen zo kunnen inwoners en Provinciale Staten controleren of iedereen gelijk wordt behandeld.”

SP Fryslân, GrienLinks, D66, Partij voor de Dieren en PvdA vragen het college daarom om de volledige gang van zaken inzichtelijk te maken, inclusief de besluiten van provincie, gemeente en FUMO en de stukken over de afspraken met SONAC.