Raadsleden willen niet meer kalken op flapovers

Foto: KP

(uit het laatste nummer van het Stadsblad Liwwadders)

Fokelien van der Meulen (CDA) ligt dwars

(van een redacteur)

Stort Leeuwarder gemeenteraad zich in nieuwe avonturen?

De heer Rijke, raadsadviseur Andere Overheid bij de griffie, schreef een notitie met een gribus aan voorstellen en ideeën hoe de gemeenteraad zich beter, of in elk geval anders, zou kunnen profileren. Vorig jaar eindigde een uitgebreid project rond Andere Overheid met een feestelijk symposium met vier soorten stamppot. In de stukken van Rijke staat nu geschreven dat de aandacht verlegd moet worden van wat de ambtelijke organisatie beter zou kunnen doen – met uiteraard de vermelding dat dat proces ook doorloopt – naar de vraag hoe de gemeenteraad (de gekozen volksvertegenwoordigers) beter uit de verf kan komen. De notitie haalt veel overhoop. Wie ziet hier door de bomen het bos nog? Een begrijpelijke rapportage van de resultaten van het project in het vorige jaar heeft Liwwadders tot op heden niet ontvangen. Ambtelijk zou er van alles gebeuren. Bijvoorbeeld de benoeming van ambtenaren met ‘doorzettingsvermogen’. Wie weet hier meer van?

Veel citaten, weinig analyse

De raadsadviseur citeert links en rechts uit verhandelingen van de Raad van State, www. Raadsleden.nl, minister Bruins Slot, rapporten en brieven van de Leeuwarder Rekenkamer, inwonersonderzoeken, verwijzingen naar bestuurlijke ecosystemen (Friese griffierskring), het wetsvoorstel ‘Versterking participatie op decentraal niveau’ en noem maar op. Het verbindend principe – om met Godfried Bomans te spreken – blijft wat buiten beeld. Het heeft uiteraard te maken met de kloof tussen overheid en burger die overbrugd moet worden. Welke middelen daarbij het beste gehanteerd kunnen worden en welke inspanningen het meeste rendement op kunnen leveren – de notitie verschaft nog niet het begin van een analyse. Een draadje dat blijft hangen is vooral het project Leeuwarden Oost, waar de raad een eigen rol op zou moeten eisen. Welke precies, dat moet zich gaandeweg maar uitkristalliseren – als we het goed begrijpen.

Want een waarschuwing is op zijn plaats: wie het heeft over Andere Overheid bevindt zich op glad ijs. Dat lezen we ook in de Rekenkamer-rapporten. Alles is voortdurend in verandering, iedereen is steeds opnieuw bezig met ‘rolneming’, zoals Rijke het noemt. Een problematische toestand – zo lijkt het wel.

Raadsleden twijfelen ook

In een bespreking bleek dat de raadsleden zelf aan veel twijfels onderhevig zijn. Met name raadslid Fokelien van der Meulen (CDA) opponeerde nogal. De CDA-ers zien zich vooral als vertegenwoordigers van de kiezers die met regelmaat de inwoners opzoeken. Ze doen dat uitdrukkelijk ook als leden van een partij die er ideeën op nahoudt. Een vage rol als ‘raadslid’ dat de raad als ‘collectief‘ – dit begrip hanteert de Rekenkamer regelmatig – voor het voetlicht moet brengen, spreekt het CDA niet aan.

Marcel Visser (VVD) – zelf een informele ‘meedenker’ in het proces, zoals de notitie vermeldt – trok ook aan de bel. Volgens Visser moet allereerst goed duidelijk worden of raadsleden en partijen echt deze kant op willen. Hij vindt dit een principiële vraag waarop eerst een helder antwoord moet komen. Volgens Visser zal de nieuwe benadering veel impact hebben. De consequenties moeten goed in beeld komen. En dan moet nog maar blijken wie er allemaal voor gaan kiezen. Carlijn Niesink (CU) sloot zich bij Visser aan. Ze verzuchtte dat het bestaande werk als raadslid al nauwelijks te behappen valt. Welke ondersteuning komt er voor allerlei potentiële nieuwe opgaven?

Raadsleden willen niet meer kalken op flapovers

Onze conclusie daarom in dit stadium: wat de nieuwe weg gaat worden, is nog zeer omstreden. Verbazingwekkend was daarom het enthousiasme dat raadsadviseur Rijke aan het eind van de bespreking toonde. Het leek alsof de opmerkingen van Van der Meulen en Visser – eerst moeten er principiële vragen worden beantwoord – hem geheel waren ontgaan. Vermakelijk was wel dat de raadsleden – na herhaald verzoek van de raadsadviseur om in kleine groepjes op flapovers te gaan kalken – dit weigerden. De raad lijkt hier eindelijk de kleuterklas ontgroeid.

De vergadering gaf er de voorkeur aan dat iedereen nu eerst maar eens duidelijk moest zeggen wat zij/hij, en haar/zijn partij, ervan vond. Die helderheid is nog niet alle raadsleden op het lijf geschreven. Het geheel bleef mistig. De FNP merkte op – bij de suggestie van Rijke om de dorpscoöperatie Grou mee te laten liften op het streven naar een Andere Overheid – dat het dorp Grou graag zelf zaken regelde en niet erg hield van allerlei bemoeienis van buitenaf.

Rijke bleef erbij lachen. Bij een andere bijeenkomst – na deze zitting – deelde hij al bijna een subsidie uit aan een nieuw burgerinitiatief Collectief Kapitaal uit middelen in het kader van de Andere Overheid .Of althans middelen waarop hij graag het stempel van Andere Overheid zou drukken. Fokelien van der Meulen stak de vinger op. Voorzitter van der Galiën (Lijst 058) pikte haar signaal goed op en maande Rijke niet te veel voor de troepen uit te lopen.

Theater gaat door: hoogleraren worden ingevlogen.

Hoe dan ook, dit theater gaat door. We kregen de aankondiging van een bijeenkomst begin februari 2023, waarvoor een aantal hoogleraren wordt uitgenodigd. Het zal gaan over ‘hybride democratische innovaties’, of ‘deliberatieve participatievormen’. Rijke vindt dat de raadsleden bij deze bijeenkomst in groepjes van 6 tot 8 personen in gesprek moeten gaan. Er zal dan specifiek aandacht zijn voor de rolopvatting, daar is de ‘rolneming’ weer, van ‘raadsleden in en rondom participatieprocessen’.

Als er hybride stamppot op het menu staat, wil de hoofdredacteur van Liwwadders graag meedoen.

Gemeente Leeuwarden