Hoogleraar Fries Goffe Jensma: Haal Friesland uit de glazen stolp
(tekst: Nederlands Dagblad)
” Friesland heeft een nationaal trauma, zegt hoogleraar Fries Goffe Jensma.
…Alles wat Friezen als �cht Fries beschouwen is ten dode opgeschreven. En ze weten het.
~ GRONINGEN Friesland heeft een nationaal trauma
dat te vergelijken is met dat van de Fransen na de Franse Revolutie en de Nederlanders na de ontkerstening van de twintigste eeuw. Dat betoogt Goffe Jensma, hoogleraar Friese taal en cultuur, in het vandaag verschenen nummer van De Vrije Fries, het jaarboek van het Koninklijk Fries Genootschap en de
Fryske Akademy. Het trauma wordt veroorzaakt doordat
alles Wat Friezen als echt Fries beschouwen, in rap tempo verdwijnt. De taal, de gemeenschapszin, de eigen geschiedenisen het landschap, het is voor het
besef van de Fries allemaal ten dode opgeschreven, aldus Jensma.
(…)
‘Importfriezen’, met voorop schrijver Geert Mak van Hoe God verdween uit Jorwerd, versterken dat besef alleen
maar. Sterker nog: ze maken Friesland voor het besef van de Friezen kapot. Ze gaan er wonen omdat dat land nog onder een kaasstolp staat, maar ze leven
er niet echt. ‘Onder de rand van de glazen stolp van Geert Mak loopt ondertussen wel, heel verraderlijk, de netwerkkabel van de computer waarmee hij God uit Jorwerd verdrijft.’ Importfriezen werken ergens anders, gaan niet naar de kerk, kaatsen niet, spelen geen
bugel in de fanfare en bezoeken het dorpscaf� ni�t.
De Fries ziet Geert Mak en zijn soortgenoten en beseft: Friesland is een openluchtmuseum geworden. Friesland is dood.
(…)
Voor de oplossing leent hoogleraar Jensma een gedachte van Frans Ankersmit, een collega van hem aan de Rijksuniversiteit Groningen. Ankersmit ons,
derscheidt twee vormen van nostalgie. De ene is sentimenteel. en leidt tot ‘vitrinisering’, behoudzucht. De andere is reflectief en die werkt precies andersom:
ze beschouwt de nostalgie als een probleem van nu, en wil met die nostalgie aan het werk, de toekomst in.
‘De slotsom ligt wel voor de hand’, schrijft jensma. ‘Trek toch de Friese cultuur en het Friese landschap eens achter dat glas vandaan, haal liet uit de stolp, ruk het uit de virtrines in het museum, maak het weer werkzaam. Benoem het verleden, leef met het verlies.’

Meer berichten
- De vergeten oorzaak van de huurcrisis: de koper woont in een fiscaal paleis
- Aandacht voor ervaringsdeskundigen in gemeentelijke raadsstukken: deze Friese gemeenten springen eruit
- Friezen vinden vanuit WW bovengemiddeld vaak weer werk
- Iets meer werklozen in oktober – Meer mensen blijven werkloos
- Is het gezeur over de fietshelm nu klaar? Pak de auto aan in plaats van de fiets. Hier de cijfers
- Ruim vijftig jaar sieraadkunst van Ruudt Peters in Museum Arnhem
- Some red flags look like love: NHL Stenden maakt geweld in relaties bespreekbaar
- Datacenters verbruiken 5,0 procent van de elektriciteit
- Restauratie Oldehove duurt langer
- Meer dan 250 inzendingen op www.liwwadder-spreekwoorden.nl
- Veel patiënten in grote problemen bij meerdaagse stroomuitval
- Meer bulkaanbiedingen op vlees ondanks groeiende kritiek – Dirk en Lidl al gestopt
- Pro Friesland blaakt van optimisme – Scherpe teksten uit verkiezingsprogramma geweerd
- Camerabeelden minder objectief als bewijs dan vaak wordt gedacht
- Ruim een kwart meer mkb-bedrijven afgelopen 5 jaar
- Ondertussen blijven we onze woningen vullen met materialen waarvan we ons nauwelijks afvragen wat ze doen met onze gezondheid
- Jaarwisseling brengt financiële kansen voor huiseigenaren
- NVM en VGM NL: Huuraanbod historisch laag, steeds meer huurders lopen vast
- Detailhandel zet 3,1 procent meer om in derde kwartaal – Aantal faillissementen licht gestegen
- KHN, De Horecabond en CNV starten campagne voor sociale veiligheid in de horeca
- FNP: ondernemers niet betrokken bij terrasbeleid
- Ondernemers delen groot leeg winkelpand om huur betaalbaar te houden
- ‘Banken moeten medewerkers beter wapenen tegen phishingaanvallen’
- Prognose levensverwachting 65-jarigen: nog 21 jaar in 2032
- De laatste keer dat ik aan geschoren vrouwenbenen heb gedacht is al weer even geleden
- Wanneer PRO, als provinciale partij, geen probleem heeft met woningbouw in De Hem laten ze zich hierover dan ook duidelijk uitspreken
- Leeuwarden eindelijk volwassen dankzij migranten – Sneu, geen bloemen voor de nieuwkomer uit Afghanistan of Syrië
- Sybz en De Walrus serveren de komende jaren lunches en maaltijden voor het Leeuwarder college
- Waarom de elfjarige Ricardo anderhalf uur lang in de kou naar huis moest lopen
- Annemarie Lindeboom: Wat zijn de cijfers hiervan? Waarom zie ik dit nergens? Want dat kan echt aantonen dat het oneerlijk is, toch?
- Het is waar. Komend voorjaar stop ik als advocaat
- Nederland hoort bij klimaatkoplopers, maar verliest terrein
- In oktober 27 procent meer faillissementen dan een jaar eerder
- Sinterklaas brengt Nederland samen: minder scrollen, meer spelletjes
- Caparis in problemen – Raadsleden die de bijeenkomst bezoeken krijgen, naar we aannemen, zwijgplicht opgelegd
- Kinderen hebben vaker een kansrijke start
- Leeuwarden wil één plek voor vragen over zorg, geld, werk en jeugdhulp
- Gemeente Leeuwarden geeft startsein voor aanleg aquathermienet in Baard
- Meer dan 1000 jongeren ontdekken kunst en cultuur tijdens ArtTrip
- Inboedel van mediaman Frank Botman online geveild bij Auctivo



