Gouden Toren van protocol, etiquette en voorkomendheid is gevallen

(tekst: Stadsblad Liwwadders – juni 2010 – over meubelzaak Slauerhoff die dinsdagmiddag de deuren sloot)

Wil van Balen van meubelzaak Slauerhoff

‘An ut stapke hoor ik faak wel wie der binnenkomt’

‘Nederland blaast haar partijtje als het om ontwerpen gaat stevig mee: Marcel Wanders, Piet Hein Eek en Piet Boon doen het goed. Het liep de ontwerpers in Italië, toch het land van vorm en kleur, dun door de broek.’ Wil van Balen, oud-directeur van meubelfirma Slauerhoff – en er nog altijd vier dagen in de week in het bedrijf werkzaam, zit een leven lang in de meubels en alles wat daarbij komt kijken. ‘Slauerhoff in Leeuwarden is een begrip. Het een zaak waar het draait om kwaliteit en langdurige relaties. Vraag me niet om namen, maar aan ut stapke hoor ik faak wel wie der binnenkomt.’

‘Laatst had ik nog een klant in de zaak die 43 jaar geleden een bank bij ons had gekocht. Nee, dat iemand zo lang met een bank doet, komt bijna niet meer voor. Het gaat bij ons overigens niet om de bank maar om het concept. Om dat te bedenken, dat is hartstikke leuk werk. Dan word je niet alleen betrokken bij de inrichting van de kamer of de woning, maar bijvoorbeeld ook bij de verbouwing. Dan roept de klant: ‘’Van Balen, kom je even langs om te kijken?” Prachtig. Dan adviseer ik bijvoorbeeld: “Trek die deur naar boven, tot aan het plafond”. Ik zie het ook als mijn plicht om mensen te waarschuwen als het fout dreigt te gaan. Badkamers, vloerbedekking; wij adviseren overal over. Het is ook leuk om mijn verhaal, mijn zienswijze te verklaren. Om de klant te vertellen waaróm ik vind dat het zo moet en niet anders. Dan komt een opdrachtgever met bepaalde eisen en dan krijt se wat anders, maar ik weet seker dat se dat leuker sal fine. Het mooiste is vaak ook nog dat een verbetering in veel gevallen ook nog goedkoper uitpakt.’ Dat Slauerhoff er alleen zou zijn voor de beter gesitueerden wijst Van Balen pertinent van de hand. ‘Dat is echt een misverstand. Wij leveren ook onze deskundigheid voor de smalle beurs.’

Aanvankelijk wilde hij etaleur worden (‘het liefst bij V&D’)  maar die ambitie werd door vader gesmoord. ‘Het creatieve van het vak trok mij aan, maar ik werd aanvankelijk laborant bij Koopmans Meelfabriek. Dat beviel me niet. Daarna ging ik naar de groothandel voor woninginrichting Molenaar aan de Lange Markstraat en later naar Wijers in de Grote Hoogstraat.’ Het lijntje naar de top werd gelegd. Drie jaar geleden verkocht Wil van Balen de zaak aan Imco Molenbuur.

Slauerhoff is een gerenommeerd bedrijf met een traditie die teruggaat tot in de negentiende eeuw. Ook de naam van schrijver-dichter Jan Jacob Slauerhoff geeft de onderneming onmiskenbaar cachet. Bij zijn start als verkoper bij Slauerhoff werd de status van het bedrijf er bij Van Balen stevig ingepeperd. Frits Slauerhoff, door wie ik werd aangenomen, zei dat ik nu in de Gouden Toren kwam te werken en dat betekende: protocol, etiquette, beleefdheid en voorkomendheid. Het moest tiptop in orde zijn, uiteraard ook qua kleding.’

Over klanten werd niet gesproken, of in beperkte mate. Het mag geen geheim zijn dat Slauerhoff betrokken wordt bij de inrichting van prestigieuze woningen, gebouwen en ook jachten. Dat betekent overigens niet dat de neus wordt opgetrokken bij de inrichting van een studentenkamer. Van Balen: ‘Ook dan zetten we ons voor honderd procent in. Soms krijg je de opdracht: je mag het inrichten, maar ik wil er wel drie elementen in hebben uit Ikea. Geen punt. Ikea is een winkel met een prachtige lijn en met mooie architectonische ontwerpen, maar kwalitatief is het twee keer niks.’ Op zijn balkon aan de Bleekhof toont Van Balen een plastic gieter van Ikea. ‘Dit is de Vallo, een mooi ontwerp, ook nog van iemand uit Leeuwarden: Monica Mulder. Hier is niks mis mee.’

Waar ook niks mis mee was, was de inrichting van het jacht van de Amerikaanse vastgoedmagnaat Donald Trump. De ogen van Van Balen beginnen te glinsteren. ‘O, wat was dat mooi.’ Het jacht lag in de jaren tachtig van de vorige eeuw in het dok van Amels in Makkum. Trump had het gekocht van een oliesjeik. ‘De architect die het schip moest inrichten was op zoek naar een bepaalde stof en had de halve Randstad afgebeld. Daar zei men: “Moet je Slauerhoff bellen, die weten dat wel.” Het ging om een stof met goudbrokaat, een stof doorweven met een gouden draad. Rood-wit, om en om, centimeter voor centimeter. Ik kende een fabrikant van ski-kleding in New York, bij Trump om de hoek, die maakte de mooiste jacks. In Zwitserland heb ik de stof laten weven. Perfect. Bij het resultaat dacht men dat het zijde was, maar het was polyester, net als het spinakerdoek op een zeilboot. Worldwide overal zaken vandaan halen is prachtig werk. Soms komen ze binnen met een nummer van een stof. Dit moeten ze hebben en niet anders. Dat zoeken we dan op.’

Hoewel de privacy hoog in het vaandel staat, passeert de naam van oud-commissaris Hans Wiegel. ‘We werden betrokken bij de inrichting van de Koninginnekamer – de logeerplek die iedere commissaris der koningin beschikbaar moet houden voor koninklijke gasten – in zijn woning in Oentsjerk. Marianne had een geweldige smaak en inzicht. Met haar ging ik shoppen: servies kopen in Dokkum. “We moeten wel bij de oplevering van het jacht van Trump aanwezig zijn”, zo hoor ik hem nog zeggen. Maar dat ging niet door. Trump lag in scheiding en het jacht ging naar zijn vrouw. Goh, wat een jacht! Er werkten en woonden tijdens die verbouwing zestig man op dat schip. Een James Bondfilm is er nog opgenomen. Bioscopen, recreatieruimten, een compleet ingerichte operatiekamer en een gouden, kantelbare kluis zaten erin. Daarin lag de koran van de vorige eigenaar.’

Van Balen zag het modebeeld in sneltreintempo veranderen. Klassiek is passé. ‘Dat is helemaal gebeurd. De ouderen die allemaal in strakke racekleding op een kek fietsje zitten, willen er thuis ook modern bijzitten. Dat degelijke hardhouten spul is niet meer aan de straatstenen te slijten. Dat verkopen we ook nauwelijks meer. Van Sinderen in Dokkum is nog de enige die daar wat in doet, maar daar is het ook water op wijn. Er is veel veranderd sinds de oude Slauerhoff verzuchtte dat hij genoeg had aan drie eetkamertafels en drie eetkamerstoelen, daar kon hij mooi negen combinaties mee maken.’

Wil van Balen bezocht de beurzen in Milaan (‘de Nederlandse ontwerpers staan niet op de beurs maar vind je in de wijken van de stad’), Keulen en Utrecht. Liet complete haarden overkomen voor zijn etalage aan de Voorstreek en organiseerde Italiaanse weken met ontwerpen van Rossi en Mendini en met de Leeuwarder kunstenares Antonia Talamini. ‘Dat kon toen nog. Het ging mij om een stukje fernúvering. Op de etalage alleen al werd je aangesproken. “Apart, die bank,” zeiden ze dan, “dat u die met de rug naar het publiek plaatst.”