Met kinderen zorgt voor een flinke koopkrachtstijging
Foto: Theo de Witte
(tekst: CBS)
Koopkracht steeg met 3,6 procent in 2024
De koopkracht nam in 2024 toe met 3,6 procent. Dit is de grootste stijging in ruim twintig jaar. De groei in koopkracht kwam onder meer door de grootste cao-loonstijging in ruim veertig jaar (6,8 procent). Mensen in werknemershuishoudens gingen er het meest op vooruit, mensen in bijstandshuishoudens het minst. Dit blijkt uit nieuwe cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS).
Het gaat in dit bericht om de doorsnee koopkrachtontwikkeling. De ene helft van de bevolking(sgroep) heeft een lagere koopkrachtontwikkeling, de andere helft heeft een ontwikkeling die minstens zo hoog is of hoger. De koopkrachtontwikkeling hangt samen met de belangrijkste inkomensbron van het huishouden waar mensen deel van uitmaken.
Relatief grote koopkrachtstijging bij werkenden
Drie kwart van de mensen in werknemershuishoudens ging er in koopkracht op vooruit. Hun koopkracht steeg relatief fors, in doorsnee met 5,3 procent. Tegenover de cao-loonstijging van 6,8 procent stond een inflatie van 3,1 procent, waarmee de reële loonontwikkeling op 3,7 procent kwam. Werknemers hadden ook voordeel van de opnieuw gestegen arbeidskorting. Verder kunnen werknemers zelf hun koopkracht vergroten, bijvoorbeeld door meer uren te gaan werken of door een andere baan met meer loon. Omgekeerd zorgden onder meer (tijdelijk) baanverlies of minder uren werken voor een koopkrachtdaling bij een kwart van de mensen in een werknemershuishouden.
De koopkrachtstijging bij zelfstandigen is met in doorsnee 3,1 procent lager dan bij werknemers. Koopkracht verlagende maatregelen zoals de verlaging van de mkb-winstvrijstelling en zelfstandigenaftrek drukten de stijging.
Wegvallen energietoeslag drukte koopkracht
De koopkrachtstijging van mensen in een bijstandshuishouden bedroeg 0,2 procent. Bijstandsontvangers en anderen in huishoudens met weinig inkomen ontvingen in 2023 nog een energietoeslag (meestal 1 300 euro) om de sterk gestegen energierekening te kunnen betalen. Het wegvallen van de energietoeslag in 2024 had voor huishoudens met weinig inkomen een drukkend effect op de koopkracht. De stijging van het minimumloon, en hieraan gekoppeld ook de bijstandsuitkering en de AOW-uitkering, en de verruiming van huurtoeslag en kindgebonden budget zorgden ervoor dat het wegvallen van de energietoeslag niet gepaard ging met een koopkrachtdaling.
Voor gepensioneerden steeg de koopkracht in 2024 in doorsnee met 1,8 procent. Dit was de eerste koopkrachtstijging na drie jaren daling. Mensen met een aanvullend pensioen profiteerden van de indexatie van de pensioen, bovenop de verhoging van de AOW-uitkering. Gepensioneerden in de laagste decielgroep hadden wel een kleine koopkrachtdaling. De hogere AOW-uitkering en huurtoeslag konden het wegvallen van de energietoeslag niet volledig goedmaken. De koopkracht van gepensioneerden in de hoogste inkomensgroep daalde in doorsnee met 1,8 procent. Dat hing samen met het verhoogde belastingtarief en het bevriezen van het heffingsvrije vermogen in box 3.
Met kinderen een flinke koopkrachtstijging
Door veranderingen in het kindgebondenbudget en verhoging van de kinderbijslag gingen mensen in huishoudens met kinderen er in doorsnee meer op vooruit dan alleenwonenden en stellen zonder kinderen. In een tweeoudergezin was de doorsnee koopkrachtstijging 5,6 procent en in een eenoudergezin 4,8 procent.
Meer berichten
- Deelscooters mogen alleen nog parkeren in speciale vakken
- Resultaten Week tegen de Ondermijning: aanhoudingen, drugs en diefstal
- Manifestatie Driemaal Slauerhoff in tuin boekhandel Van der Velde
- Fryske Oersonate fan Erik de Boer nei Oerol
- Theater na de Dam in Leeuwarden: Herdenking van de kleine daad
- Route Wad een Kunst weer van start in Noord-Friesland
- ‘Discriminatie: omstanders, neem je verantwoordelijkheid’
- Bij de lof der paling denkt U misschien aan paling met witlof, of aan paling in het groen, maar dat klopt niet
- PEL organiseert actiebijeenkomst over hoe je huurverhoging kunt weigeren
- Acht minuten dromen met Henk Deinum (een klassieker)
- Vrijwilligers knappen fietsen op voor mensen met kleine beurs
- Klein coronanieuws en andere zaken – Oranje Bierhuis verkocht aan Eric Kooistra – 9 lege winkelpanden in winkelcentrum Bilgaard – Leeuwarden geeft toegankelijkheidsprijs aan café waar gehandicapten niet kunnen komen
- Overheid ontvangt 15 procent minder inkomsten uit tabaksaccijns – Rokers kopen vaker tabaksproducten in het buitenland
- Veiling uit faillissement Go Sharing: 150 e-scooters en 50 e-bikes onder de hamer
- Zijn Buma’s sansevieria’s een statement?
- Zetelpeilingen zitten vol problemen, maar journalisten zullen die blijven negeren
- Geen kranten meer naar eilanden – Deze keuze roept serieuze vragen op over de strategie en dienstverlening van dagbladuitgever
- Burgemeester Sybrand Buma per 1 juli vice-president Raad van State
- De stap van deze ambtenaar is ongekend moedig
- Nu zit ik hier met een gebroken geweertje op de revers oorlogsboeken te verkopen, denk ik. Ik, de grootste antimilitarist van de stad
- Museum Belvédère gaat voor noodzakelijke uitbreiding en krijgt bijzondere schenking
- Aantal buitenlandse gasten stijgt het hardst in Flevoland, Groningen en Friesland
- Lokale initiatieven zijn geen alternatief voor verschralende zorg
- Arjette de Pree wil graag meer tijd besteden aan gezin, familie en vrienden
- Burgemeester grijpt soms te snel naar ingrijpend middel van sluiting drugspanden
- Nederlander kiest voor bewust lokaal rundvlees
- Makelaars: Minder verkopen door onzekerheid en hogere rente
- Personeelstekorten zijn voor werkgevers nog lang niet voorbij
- Binnenkort ga ik weer met de Minister in debat over het Nederland-ticket voor 9 euro
- Johannes Beers trekt zich een beetje terug van LinkedIn
- Koert Debeuf over Israël, de NAVO en toxische allianties
- Docenten hebben het vaakst werk dat veel aandacht vraagt
- Als we niet uitkijken is het Wad over twintig jaar een dode, grijze vlek op de kaart: ecologisch verantwoord volgens de modellen
- SL!M Leeuwarden stelt vragen over verstrekking pasfoto’s aan UWV
- Aantal woninginbraken in Leeuwarden met 2 procent afgenomen – Dader wordt zelden gepakt
- Demonstratie in Leeuwarden tegen Israëlische doodstrafwet
- Oratie: Ouderen zijn geen digibeten, maar trendsetters van innovatie
- In maart 12 procent meer faillissementen dan een jaar eerder – Faillissementsgraad het hoogst in de horeca
- Karel van Wolferen en Ad Verbrugge in gesprek over Nieuwe Media, Trump en het Westen
- Hoe goed kennen we de ideeën van vrouwen op de uiterst rechtse flank?
