Leeuwarden weet nog steeds niet wat het is

Leeuwarden weet nog steeds niet wat het is

Agenda Binnenstad: hoe lang kan Hayo Galema met zijn club nog blijven zitten?

(van een correspondent)

Op verzoek van de Leeuwarder gemeenteraad is er in korte tijd een “Agenda Binnenstad” opgehoest. Daar staat veel wetenswaardigs in. Een echte analyse met name waar het gaat om de positie van Leeuwarden – bevat de nota nauwelijks. Het is veel voortzetten van wat toch al gaande is. Goedschiks of kwaadschiks. De hoeveelheid open deuren valt op. Bijvoorbeeld in de aanbevelingen (in totaal zeven stuks). En de nota is zodanig gecomponeerd dat je van de ene in de andere herhaling valt.

Veel meer geld naar marketing

Merkwaardig is dat iedereen – gebaseerd op de bijdragen van de clubs die we als ‘stakeholders’ opgevoerd krijgen – het zo met elkaar eens is. Met als duidelijkste conclusie dat er veel meer geld naar “marketing” en management moet. Belanghebbenden (gesubsidieerde instellingen met taken ten aanzien van de binnenstad) hadden een bovenmatige inbreng. Hayo Galema van het huidige binnenstadsmanagement en Dieneke Zwiers van Kunstkade staan prominent in de lijst van gesprekspartners. Of dat Galema uit de gevarenzone houdt is twijfelachtig (zie hierna). Zwiers lijkt steeds meer aan ‘marketing’ te doen dan aan kunst. Maar dat is eigenlijk het geheim van deze nota: kunst, cultuur en andere mooie dingen in Leeuwarden zijn op zichzelf niet van belang. Het gaat er om in welke mate ze toeristen aantrekken teneinde de horeca te doen floreren.

Harmen de Haas

Zwiers mag je ook niet te veel kwalijk nemen: een zwaar gesubsidieerde instelling als Kunstkade heeft tegenwoordig weinig ruimte voor eigen beleid. Maar liefst zeven ambtenaren hebben hun invloed kunnen doen gelden. Topambtenaar Harmen de Haas – volgens Gijs Jacobse en Lutz Jacobi hebben functionarissen als hij in Leeuwarden teveel macht – staat pas op nummer drie in dit ambtenarenclubje, maar dat zal zijn om zijn ware betekenis wat te verdoezelen.

Merk, organisatie en strategie: de nota mikt op strakke sturing

Er komt nog wel gelegenheid om nader op de merites van deze nota in te gaan. Hier voorlopig twee punten die er uitspringen.

1. Marketing staat bovenaan in de belangstelling. Daartoe moeten we: “……. het centrumgebied als een “merk” benaderen. Om merkwaarde te creëren dient de inrichting en uitstraling van de openbare ruimte te passen bij wat de stad wil uitstralen …… Een merk kent merkwaarden (kernboodschap, kernwaarden, kernbelofte) …. Het merk is idealiter terug te vinden op alle niveaus ….. en moet gestoeld zijn op de identiteit van het gebied en dient daarmee ook herkenbaar en ‘écht’ te zijn.

2. Deze strakke en eenzijdige marketing-benadering krijgt vervolg in “regie en organisatie”. Ronkend krijgen we onder meer voorgeschoteld: “Organisatiekracht wordt vaak gezien als een cruciale randvoorwaarde voor een effectieve binnenstadsontwikkeling. ……In ontwikkeling van binnenstadsplannen in verschillende steden komt een sterke binnenstadsorganisatie steeds als een cruciale factor naar voren. Ook vanwege het merk-denken en het positioneren van centrumgebieden als merk, is een sterke, strategische aansturing noodzakelijk.”

In het hele verhaal vinden we niets over de eenzijdigheid en beperkingen van al dit merk-denken. “Echtheid” komt even om de hoek kijken, maar op de onverenigbaarheid van beide gaat de nota uiteraard niet in.

Wat is onze ‘achterliggende identiteit’?

De nota constateert zelf wel – eigenlijk heel terloops en het krijgt geen uitwerking -:

“Er is op dit moment nog geen duidelijkheid over de marketingstrategie noch over welk ‘merk’ en achterliggende ‘identiteit’ daarbij worden gebruikt.” Wel menen de opstellers van de nota al te weten dat het logo van KH 2018 de komende jaren gehandhaafd moet blijven. Wie gelooft nu echt, dat dat logo na 2018 nog enige betekenis zal hebben?

Hoe dan ook, een opmerkelijke armoede in de nota. Blijkbaar kun je vanuit een door jezelf geconstateerd identiteitsvacuüm op hoge toon allerlei voorzieningen op organisatorisch gebied vragen.

Dreigende taal

De nota komt op enkele plaatsen met dreigende taal. Dreigende taal die vooral gericht lijkt op binnenstadsmanager Galema (Galema zelf had inbreng in de nota) en zijn organisatie:

“De binnenstadsmanager heeft in termen van beschikbare uren op dit moment een beperkte rol, en ook is het LOF-budget voor de binnenstad beperkt. De organisatie van evenementen en promotie van de binnenstad wordt in belangrijke mate nog door de gemeente georganiseerd en met een beperkt budget. Alhoewel er een bestuur is van het Binnenstadsmanagement, wordt het geheel vooral aangestuurd vanuit de afzonderlijke ondernemersverenigingen.”

De nota vindt dit erg ontoereikend en wil andere, vooral grotere partijen erbij betrekken zoals:

– vastgoedeigenaars

– grote werkgevers, met name zakelijke diensten (denk aan verzekeraars)

– onderwijs

–woningbouwcorporaties

Het is urgent: “Voor deze veranderingen zijn er aanzetten, maar er moeten op korte termijn stappen gezet worden.”

Galema, maak je borst maar nat. Zeker als we ook nog ergens anders, in een later toegevoegde samenvatting van de nota, die op diverse punten veel toegespitster is dan de nota zelf, tot ons door moeten laten dringen: “Wijs een coördinerend wethouder binnenstad aan; pas gemeente-interne organisatie aan in relatie tot aanpassing binnenstadmanagement”.

En als klap op de vuurpijl:

Stel externe deskundige/begeleider aan voor 2 jaar.

We kunnen het voor de zoveelste keer weer (vergelijk bezuinigingen op cultuur/Parnas-drama, en bijvoorbeeld de ongelukkige bibliotheken-operatie) niet zelf. En we zitten als gemeente financieel in zwaar weer, maar voor het inhuren van externe deskundigheid is altijd geld.

Goedschiks of kwaadschiks, we moeten er aan geloven.