Friese bestuurders schitterden door afwezigheid in kerkje Swichum

Professor Bianchi: hoezo Leeuwarden Culturele Hoofdstad

(Van een correspondent)

Zondagmiddag 2 november zat het kerkje van Swichum bomvol. Benieuwd naar de lezing van emeritus–professor Bianchi. Onderwerp: Viglius van Aytta en zijn miskenning in Friesland. Met een goede opwarmer in de LC van de dag er voor. Journalistiek zoals journalistiek behoort te zijn. Was deze krant maar altijd zo “voor op de golf”. Wat een verschil bijvoorbeeld met het op een heiligenleven lijkend portret, dat dezelfde krant onlangs schilderde van Peter den Oudsten, bij diens benoeming tot burgervader van nota bene de stad Groningen. Beschamend. Een beeld, dat in de Kobbeflecht, het dorpsblad van Lekkum e.o., fijntjes werd rechtgezet. Dat haalt dan weer alleen Liwwadders, en de LC verzwijgt het commentaar. Maar de LC kan het dus wel, als de krant het wil, of als het mag, of aan de aandacht ontsnapt, je weet nooit goed hoe het zit, van hoofdredacteuren, en andere regelneven. Hoofdredacteuren die volgens hardnekkige informatie zelf onder de aanwijzingen opereren van de burgemeester van onze stad.

Bianchi kapittelt gemeente Leeuwarden. Hoerensteeg.

Professor Bianchi spaarde in Swichum de hooggeleerde roede niet. Bij herhaling spoog hij vuur over de miskenning van de geleerde en humanist Viglius van Ayttta in diens vaderland Friesland, en de gemeente Leeuwarden. Wat hier nog aan Viglius herinnert is de Ayttasteeg tussen Weaze en Wirdumerdijk. “Een hoerensteeg, een hoerensteeg, en dat is in de gemeente Leeuwarden, een stad die Culturele Hoofdstad van Europa zou willen zijn, het enige, dat aan deze eminente Europeaan, tijdgenoot en vriend van Erasmus, herinnert”.

Bianchi spoog zoals gezegd vuur, en de toehoorders in Swichum brachten het tot een staande ovatie. Prachtig, om dat mee te mogen maken.

Interesse bestuurders nul komma nul

De spreekstalmeester in Swichum memoreerde in zijn openingswoord de pogingen van de organisatie om “bestuurders”, hij noemde statenleden en raadsleden, voor deze bijeenkomst in Swichum, ter ere van de grote zoon van Friesland, te interesseren. Het antwoord was nul komma nul, een totaal zwijgen, geweest.

Leeuwarden en cultuur

Leeuwarden en cultuur. Het blijft een gevoelig onderwerp. Verwaarlozing van het eigen erfgoed, zoals in dit geval Viglius van Aytta. Ook ten aanzien van de internationaal vermaarde Vredeman de Vries. Of bijvoorbeeld meer recent een Pieter Jelles Troelstra. De Troelstracollectie blijkt in Friesland geen onderdak te kunnen vinden. Ligt nog ergens opgeslagen in Delfzijl. Ook over de schrijver J.J. Slauerhoff, horen we in het kader van de met tientallen miljoenen gesubsidieerde Culturele Hoofdstad helemaal niets. Wel over een derde-rangs-zangeres, die op armzalige wijze de fado’s zingt, waar Slauerhoff destijds in Nederland de weg voor heeft gebaand. Parasieten gaan met de prestaties van figuren van echte betekenis op de loop. Het netwerk tussen politici, bestuurlijke figuren en semi-kunstenaars beheerst de aanloop naar de Culturele Hoofdstad. De CH, tot nog toe een krakkemikkige onderneming, met een essentieel gemis aan werkelijke culturele onderbouwing. In plaats daarvan voortdurende bezweringen, met voorop de Leeuwarder burgervader, dat de CH 2018 niet gaat over “hogere” cultuur , maar wel over van allerlei andere “ontwikkelingen”, zoals toerisme, dweilorkestjes, duurzaamheid en innovatie.

“Zwemzwammerigheid”, zoal Sido Martens het heel adekwaat recent in een ingezonden stuk in de LC noemde

Gaat nieuwe CEO CH 2018 antecedenten Leeuwarder wethouders onderzoeken?

Overigens blijkt het pasbenoemde hoofd-CEO (vroeger heette dat chef, baas, of directeur, of op een andere manier redelijk helder, nu is het CEO) van CH 2018, in Haarlem, via VVD – connecties, een D’66 wethouder tot aftreden te hebben gebracht. Bravo, we hopen dat deze culturele CEO in Leeuwarden een dergelijke stunt ook op het programma heeft staan. Misschien wethouder Diks, die na de laatste verkiezingen – niet in de laatste plaats vanwege het culturele wanbeleid – van amper de helft van de raadsleden het vertrouwensvotum kreeg? Of wethouder Feitsma, nu van cultuur, die nog steeds de wijkbibliotheken wil sluiten, omdat anders de verhuizing van de centrale bibliotheek van de Beurs naar de Blokhuispoort niet te realiseren valt? Een operatie , die hem vanuit vastgoed-belangen door wethouder Deinum wordt voorgeschreven? Hoewel het wethouder Diks is die over vastgoed gaat? Niemand die het precies weet. In de laatste plaats wethouder Diks. En daar doen Deinum en Feitsma weer hun voordeel mee.

Professor Bianchi heeft gelijk. De titel Culturele Hoofdstad past slecht bij Leeuwarden. De verwaarlozing van de betekenis van een figuur als Viglius is een sprekend bewijs daarvan.

Jacco de Boer en Nico Dijkshoorn. De hoerensteeg is hun inspiratiebron.

Er zijn andere, indirecte , bewijzen. Zoals de actie van de woordvoerder van de zwaar gesubsidieerde CH 2018, Jacco de Boer. Jacco is tevens de door het gemeentebestuur gesubsidieerde “stadsmakker” (of animator, of zoiets), die een briljant project lanceerde. In een Leeuwarder snackbar kwamen drie “literatoren” voorlezen uit eigen werk. Zoiets levert in ons stadje sensatie op.

Vriendje

De ene “literator” blijkt naderhand een vriendje van Jacco, de nationaal al lang als kleinschrijver en druktemaker ontmaskerde Nico Dijkshoorn. Verder doet de via de Volkskrant aan Dijkshoorn gelieerde Sylvia Witteman (schrijft vrouwelijke columns, vooral over ongezond eten en haar kinderen) mee. Met literatuur en cultuur heeft het weinig te maken. Het wordt in Leeuwarden wel als in het oog springend literair festival gepromoot. Wethouder Feitsma krijgt ook de gelegenheid zich even te profileren, waarbij Jacco de Boer ons openbaart dat de pogingen vanuit de wijken om de wijkbibliotheken open te houden “elitair” zijn. Zo doe je dat, samen met Dijkshoorn. Hallelujah.

Dijkshoorn zoekt inspiratie in vieze Leeuwarder hoerenbillen.

Dijkshoorn onderscheidde zich in zijn bijdrage door zijn verering voor de “uitdagende en vieze hoerenbillen”, waar hij zich bij zijn bezoek aan Leeuwarden zo op verheugde. Het was duidelijk, met zijn vriend Jacco wist hij waar hij op kon rekenen. Wie het ongeloofwaardig voorkomt, zie het verslag in de LC van de “manifestatie”.

Het zal het Aytta-steegje zijn geweest, waar Dijkshoorn en de woordvoerder van de CH 2018 de inspiratie voor hun literaire producten vandaan haalden.

Professor Bianchi verlangt iets anders. En hij heeft gelijk. Maar de bestuurders Sjoerd Feitsma , Jannewietske de Vries, en burgemeester Ferd Crone, kennen Viglius van Aytta en Bianchi niet. De kunstluizen, om met van het Reve te spreken, Jacco de Boer en Nico Dijkshoorn, zijn daarentegen bij hen, al was het maar figuurlijk gesproken, kind aan huis.

Het gaat goed in Friesland, of niet?