PAL: stoommachine HTS mag niet vervallen aan Auke de Sloper

(tekst: PAL/GroenLinks; schriftelijke vragen van de fractie van de PAL/GroenLinks aan burgemeester en wethouders

Leeuwarden, 29 november 2009

Onderwerp: Stoommachine HTS-gebouw

Geacht College,

In de Leeuwarder Courant-bijlage Sneon & Snien van 28 november 2009 staat op pagina 9 een artikel onder kop de �Megaverhuizing� van de Noordelijke Hogeschool Leeuwarden.

Onder het kopje �DE BOOM� staat het volgende te lezen:
�De antieke stoommachine uit de oude hts gaat niet mee. Het kost �43.000 om de loodzware machine
te verplaatsen en de vloer eronder zou een extra fundering nodig hebben. �Dat is te duur�, aldus Huizenga. �Het is wel een mooi stuk industrieel erfgoed, dus we zoeken naar een museum dat het wil overnemen�.

Het gaat hier inderdaad om een mooi stuk industrieel erfgoed dat in 1897 gebouwd is door de firma
Landeweer uit Martenshoek voor de NV Leeuwarder Houthandel v.h. Th. W. Overmeer en Zonen op de Schenkenschans te Leeuwarden en was daar tot 1965 in bedrijf. De stoommachine werd daarna geschonken aan de HTS-Leeuwarden.

Restauratie en plaatsing werden mogelijk gemaakt door Ingenieursbureau Het Noorden BV te Leeuwarden, in samenwerking met personeel en studenten van de school.
Op 19 december 1978 werd deze stoommachine opnieuw in gebruik gesteld door de toenmalige
machinist, de heer Jan de Vries te Leeuwarden.�
Tot vandaag de dag fungeert de stoommachine als trotse blikvanger in de hal van het hts-gebouw
aan de Vondelstraat met de NHL als eigenaar.
Binnenkort verlaat de NHL de gebouwen aan de Vondelstraat om haar intrek te nemen in de
nieuwbouw op de Kenniscampus. Helaas blijkt uit bovenstaand citaat van de heer Huizenga dat het
aanvankelijk voornemen de stoommachine op de nieuwe locatie te herplaatsen, uit kostenoverweging
niet door gaat en men de machine wil afstoten aan een museum.

Aangezien er in Leeuwarden geen museum is dat een dergelijke grote machine kan plaatsen, dreigt
dit �mooi stuk industrieel erfgoed� uit Leeuwarden te verdwijnen.

Met ingang van 1 maart 2010 wordt een begin gemaakt met de sloop van het oude hts-gebouw en
moet de machine uit het gebouw gehaald zijn, wil zij niet ten prooi vallen aan �Auke de Sloper�.

De tijd dringt dus om dit stuk industrieel erfgoed voor Leeuwarden te behouden. Vandaar de volgende vragen aan het college van burgemeester en wethouders:

1. Is het college van b&w met ons van mening dat alles in het werk gesteld moet worden dit bijzonder stuk industrieel erfgoed voor Leeuwarden te behouden?

2. Is het college bereid, onder verwijzing naar hun zorgplicht ten aanzien van dit �mooi stuk
industrieeel erfgoed�, op korte termijn met de eigenaar van de machine, i.c. het College van
Bestuur van de NHL, in overleg te treden, teneinde deze machine voor Leeuwarden te behouden
en deze weer een plek te geven op de kenniscampus/plein, waar -naar onze meningde
educatieve rol die deze machine de laatste decennia heeft gespeeld, het best kan worden
voortgezet?

Het is natuurlijk niet de bedoeling dat de gemeente Leeuwarden de stoommachine �ten geschenke� krijgt en
zodoende als enige met de kosten van herplaatsing wordt opgescheept.

De huidige eigenaar blijft o.i. de eerstverantwoordelijke voor het behoud en herplaatsing in Leeuwarden, waar de machine altijd in werking is geweest.

3. Is het college bereid na te gaan of de gemeentelijke erfgoedverordening zodanig aangepast
kan worden dat dergelijke (min of meer) roerende (industri�le) erfgoederen ook onder de
beschermende werking van die verordening zouden kunnen vallen?

Met vriendelijke groet,
namens de fractie van PAL GroenLinks.
P.D. van der Wal
fractievoorzitter