Monasch en De Haan: Kooprecht huurwoning rampzalig idee

(tekst: PvdA-Tweedekamerlid Jaques Monasch en PvdA-raadslid Hein de Haan)

Kooprecht huurwoning rampzalig idee

Mensen staan in de rij voor een huurwoning. Koopwoningen zijn aan de straatstenen niet te slijten. En wat stelt de regering Rutte voor? Verkopen die huurwoningen! Het is het zoveelste ondoordachte volkshuisvestingsvoorstel van dit kabinet.

Het einde van de woningcorporatie en daarmee het aanbod van betaalbare kwalitatief hoogwaardige huurwoningen in Nederland komt in zicht. Het beleid van Margaret Thatcher is niet alleen verfilmd, haar achterhaalde idee�n zijn helaas dagelijkse praktijk met dit kabinet Rutte.

Nederland heeft een toenemende behoefte aan huurwoningen. Die vraag verschilt per regio en per doelgroep. Steeds meer ouderen op het platteland willen nu ze veel ouder worden, graag hun woning verkopen en hun laatste levensjaren in een huurwoning doorbrengen. In sommige regio�s zijn koopwoningen zo duur dat veel inkomens geen woning kunnen kopen, laat staan dat ze een hypotheek kunnen krijgen. Voor jongeren, starters, zijn huurwoningen steeds meer de enige kans om een woning te krijgen. Steeds meer werknemers hebben helaas flexibele jaarcontracten, meer mensen worden zzp-er. Voor hen is een koopwoning onbereikbaar, geen bank die ze nog een hypotheek geeft. En wat stelt het kabinet voor? Ook al kan het niet, u moet kopen!

In de situatie van Leeuwarden zou dit betekenen dat er een kleine 10.000 woningen extra moeten worden aangeboden door de corporaties. Dit terwijl er al zo�n 1200 woningen in dezelfde prijscategorie te koop staan. In de concept prestatieafspraken tussen de gemeente en de corporatie wordt onder andere aangegeven dat er de komende 4 jaar 2000 extra huurwoningen moeten worden bijgebouwd voor ��n en tweepersoonshuishoudens.

Het toevoegen van 10.000 koopwoningen en het onttrekken van 10.000 huurwoningen heeft desastreuze gevolgen voor de hele woningmarkt van Leeuwarden en direct voor ruim 15.000 Leeuwarders. Vooral mensen die zijn aangewezen op sociale huur (deels met huursubsidie) zijn wederom door deze plannen de klos. Die kunnen geen kant op, want zij kunnen niet kiezen voor een andere woonvorm, aangezien dit onbetaalbaar is.

Dit terwijl er nu al te weinig sociale huurwoningen zijn voor de laagste categorie. Maar ook voor andere huurders is er geen woning beschikbaar. Daarnaast geldt voor die 1200 mensen die hun woning te koop hebben staan, dat die hun woning helemaal niet kwijt raken aangezien er 10.000 extra woningen worden aangeboden. De huidige huurders zijn de potenti�le kopers (starters) van morgen. Zij zullen kiezen om de eigen huurwoning te kopen. Gevolg: minder huurwoningen waar een schreeuwende behoefte aan is en een verdere instorting van de koopmarkt. Huizenbezitters zien hun huis nog meer in waarde dalen. Tel uit je winst.

En dan zijn er nog juridische bezwaren. De huurwoningen zijn niet alleen zeer in trek, ze zijn tevens in eigendom van woningcorporaties. Het recht van eigendom is een van de uitgangspunten van onze democratische samenleving, maar nu even niet, aldus CDA minister Spies. Woningcorporaties kunnen niet meer vrij over hun bezit beschikken. Ze kunnen immers morgen hun woning kwijt zijn. Onzekerheid over het bezit, betekent ondeugdelijk onderpand en dus zullen woningcorporaties meer tegen hogere rente moeten lenen. Meer kosten betekent hogere huren. Ook het onderhoud van woningen wordt onzeker. Waarom in een woning investeren om haar energiezuinig te maken als ze morgen verkocht kan worden? Om maar te zwijgen over de gatenkaas die in het bezit van de corporaties gaat ontstaan. De ene woning in een rij of appartementencomplex is verkocht, de andere weer niet. Van effici�nt en duurzaam onderhoud zal geen sprake meer kunnen zijn. En ook hier, hogere onderhoudskosten betekenen hogere huren.

Uit de ervaringen in Engeland waar dit Thatcheriaanse beleid is doorgevoerd weten we dat juist het beste bezit is verkocht en de mindere woningen overbleven. Huren wordt zo nog slechts armenzorg, geconcentreerd in bepaalde wijken, weggestopt in een paar wijken of dorpen. Geld om het overblijvende bezit op te knappen, zal steeds verder afnemen.

Er kan maar een conclusie moegelijk zijn, het voorstel om een kooprecht in te voeren moet zo snel mogelijk de prullenbak in. Nederland heeft een unieke huurvoorraad. Daarvan staat elk jaar een deel te koop. Meer dan dat er verkocht wordt. Voldoende om van de opbrengsten te kunnen blijven investeren in nieuwbouw en renovatie van huurwoningen. Die weg staan wij als PvdA vertegenwoordigers voor! Dat is het beste voor huurders, starters �n huizenbezitters.