Jelle en Tineke Pietersma van snackbar De Centrale: Als iets goed is dan hou ik dat vast

(Weer zo’n heerlijk zomerverhaal, eerder gepubliceerd; aug. 2014)

Jelle en Tineke Pietersma van snackbar De Centrale

‘Ik krijg soms de tranen in mijn ogen als ik de tarieven vergelijk’

‘We hebben al 33 jaar dezelfde slager. Slagerij Rypma uit Hurdegaryp. Daar haal ik het gehakt en de schnitzels. Ik heb ook al vanaf mijn dertiende een relatie met mijn vrouw.’ Snackbarman Jelle Pietersma houdt van vastigheid, zoveel mag duidelijk zijn. ‘Als iets goed is dan hou ik dat vast.’ Met veel plezier staat Pietersma (62) achter de toonbank van zijn zaak snackbar De Centrale aan de Franklinstraat. Om half tien worden de bamischijven in de vitrine gelegd. ‘Over enkele minuten gaat de telefoon voor de eerste bestellingen van bedrijven.’

Op twaalf jarige leeftijd leerde Jelle Pietersma de kneepjes van het banketbakkersvak bij bakker Van der Mei in Drachten. ‘Die had, dat kwam in die periode veel voor, naast zijn banketbakkerszaak een automatiek. Meer dan een bamischijf, nasischijf, knakworst en gehaktbal werden er niet verkocht.’ Het waren de jaren zestig, de tijd van de wederopbouw na de Tweede Wereldoorlog. Pietersma: ‘Ik ben geboren in het molenaarshuisje van Dronrijp. Vader, die op 42-jarige leeftijd overleed, werkte bij de boer. In de oorlog zaten er veertien onderduikers bij ons verborgen. Commissaris Wiegel heeft de molen na de restauratie nog geopend en stond toen stil bij de bijzondere geschiedenis. Nadat mijn vader was overleden is mijn moeder hertrouwd en verhuisd naar Drachten. Ze dachten het daar beter te kunnen rooien.’

Pietersma vond werk bij de Zuivelhandelsmaatschappij (ZHM) in Irnsum. ‘Ik ging daar als bijrijder aan de slag. Maar al snel daarna stond ik in snackbar De Goudster aan de Voorstreek.’ De Goudster aan de Voorstreek en Tromp aan het Ruiterskwartier waren in die tijd dé snackbars van Leeuwarden. ‘Dat kwam door hun ligging. We bedienden veel uitgaanspubliek en waren tot diep in de nacht open.’ Van de Goudster ging Pietersma naar het Vliet. ‘Slager Braaksma die daar een snackbar exploiteerde, had al een paar keer aan mij getrokken, maar Jurjen Fennema werd uiteindelijk de baas. Die had er ook al een paar jaar als werknemer gestaan.’ Na twee jaar onder Fennema te hebben gewerkt kwam De Centrale in zicht. ‘Hier zat de slagerij van Adema. Die kon het niet bolwerken toen de rondweg werd aangelegd en zijn klanten wegbleven. In maart 1977 hebben mijn vrouw Tineke en ik, nadat hier al veel exploitanten waren gesneuveld, de zaak overgenomen.’

In het begin was het buffelen voor de jonge eigenaar. ‘Ik spookte hier zeven dagen in de week en veertien uur per dag rond. Dat is nu gelukkig wel anders. ’s Avonds zijn we niet zoveel meer beneden. Bij snackbar Van Slooten aan de Groningerstraatweg had ik een skriel ventsje staan siën. Dat leek me een goede werknemer. Dat was Jelle van der Zee, die nu ook al weer 33 jaar bij ons werkt.’ De Centrale, genoemd naar de voormalige elektriciteitscentrale aan de overkant van de weg (er is nu nog een bescheiden schakelstation) is een druk beklante zaak waar Eloise van der Hoek, Marian Brouwer, Michael Haakma en Mariëlle Vos emplooi hebben gevonden. Ook vrouw Tineke en zoon Wilfred maken een belangrijk deel uit van het team. ‘De werknemers werken hier ook al jaren en dat zegt toch wel iets over zo’n zaak.’ Zoon Peter is werkzaam in de Rotterdamse reclame- en marketingwereld.

De Centrale zit ingeklemd op de hoek van de Franklinstraat en de Accamastraat. Pietersma had graag het belendende pand willen aanschaffen en de hoekpui iets vergroot. Hij greep net naast het pand van zijn buurman en kreeg geen gemeentelijke medewerking om de pui aan te passen. ‘Ik had afspraken gemaakt met de buren, maar het pand werd helaas verkocht. Er wonen nu vijf Chinezen. Erg jammer. En medewerking aan het aanpassen van de pui wilde de gemeente niet verlenen.’ De ondernemer heeft zich erbij neergelegd.

Van levensbelang is de aanrijroute naar de zaak. Ook hierbij was het Pietersma een lief ding geweest wanneer de Leeuwarder ambtenarij iets meer met de ondernemer zou meedenken. ‘Aan de overkant is de ventweg al jaren geleden verdwenen. Zoiets merken wij meteen. Aan deze kant van de weg heb ik gepleit voor een oprit vóór de rotonde naar de Kanaalweg. Ik heb het niet voor elkaar gekregen. Die ligt nu ná de rotonde en dat is voor klanten uit Camminghaburen niet handig.’ Het zijn voor de leek kleine zaken maar voor de betreffende ondernemer iets grotere. ‘Zo’n uitrit is van levensbelang.’

Ook met de belastingdienst is hij soms in discussie. Hierbij gaat het om de patatbakjes en de kilozakken. Wat is het geval? ‘De patatzaken zijn bij de belastingdienst een doorn in het oog. Zij gaan uit van de verkoop van vijftig tot vijfenvijftig bakjes patat uit een doos en vergeten dat voor de gezinszakken andere prijzen worden gerekend. Die zakken gaan voor vijf euro weg en daar kunnen vier personen ruim van eten. Als je dat in bakjes schept praat je over zeven euro vijftig. We houden nu eenmaal van royale porties, alhoewel ik soms bij het inscheppen ook wel eens denk: nou, nou….’

Veel ergerlijker vindt Pietersma de heffingen en de prijsstijgingen die worden doorgevoerd en die zich lijken te hebben losgezongen van het product. ‘Ik krijg soms de tranen in mijn ogen als je die tarieven vergelijkt met enkele jaren geleden. Het is onbegrijpelijk hoe energiemaatschappij Essent en ook de leveranciers van de verpakkingsmaterialen tot hun berekeningen komen. Een doos vet kocht ik vroeger voor elf gulden en daar betaal ik nu negentien euro voor.’

‘Ach, het is een mooi vak. Er verandert ook veel. Vroeger kwamen de vertegenwoordigers langs die uit de auto verkochten. Coca Cola en Gouda’s Glorie. Ik zie ze nog voor de deur verschijnen. Nu komt bijna alles van de groothandel. Alleen Bouwe Jan Bouma komt nog langs met zijn lekkerbekjes en kipnuggets. Prima spul, niet van dat gemalen vlees. De afwisseling in een snackbar is aantrekkelijk. Mijn vrouw vond het eerst niks. Maar ze is nu vaak liever beneden dan boven. Ze is mij tot grote steun. Het blijft mooi werk. Je gaat met mensen om en je ontmoet nu de kinderen en soms de kleinkinderen van je klanten van het eerste uur. Dat is toch prachtig?’

Andries Veldman