Ergernis avondspits Drachtsterplein: ‘Een stad is nou eenmaal een stad’

Avondspits Drachtsterplein NOG EVENTJES grote ergernis

Automobilist Drachtsterplein moet verwachtingen NOG EVEN temperen

Een advies aan iedereen die straks in de avondspits het Drachtsterplein over moet: doe vooraf een greep in het potje met kalmerende middelen. De ergernis zou met u op de loop kunnen gaan. Een slaapzak en een voedselpakket meenemen gaat wat ver, maar ook deze attributen bieden sommige heethoofden misschien soelaas. Een cd met rustgevende muziek is misschien wèl een idee.

Fantastisch

Toegegeven: het plein zelf is fantastisch. Er is hard aan gewerkt; iedereen heeft z’n uiterste best gedaan om er wat moois van te maken. Voor fietsers en voetgangers een walhalla en zelfs al één verkeerslichtvrije afslag. Maar wèrkt het ook zoals het hoort? Had het niet gewoon een lekker royale turborotonde zonder verkeerslichten moeten zijn? Ook al had zo’n rotonde op sommige plekken zes stroken breed moeten worden? Volgens Hans Faber, projectleider bij de gemeente Leeuwarden, had dat technisch gezien best gekund. De ruimte is er wel. Of het zonder doserende verkeerslichten had gekund blijft de vraag, maar die kun je altijd nog uitzetten.

Doorkarren

Nog steeds roemen velen de tijdelijke ‘slinger- of sterrotonde’. Het gedrocht dat tijdens de bouw van het huidige plein voor de doorstroming moest zorgen. Maar het zou zomaar kunnen dat het opschieten van toen een subjectieve ervaring was: je kon dan meestal wel fijn doorkarren, maar opgeteld kostte het nemen van de hindernis misschien wel net zoveel tijd als nu. Als je al stilstond, was dat pas òp de rotonde en dat geeft toch een veel fijner gevoel dan een kilometer ervóór, zoals u en ik weten… Met name de wat angstig uitgevallen automobilisten waren niet kapot van de tijdelijke oplossing. Het recht van de sterkste, die creatief met de steeds vager wordende belijning omging, gold wat te vaak. ‘Klappertjes’, zoals Hans Faber ze noemt, kwamen regelmatig voor.

Kwartier

Momenteel is het zo dat je in de avondspits meer dan een kwartier moet uittrekken om van bijvoorbeeld De Hemrik tot op de Drachtsterbrug te geraken. Ook de route van Albert Heijn naar dezelfde brug kan in de papieren lopen (tijd is geld, weet u nog…). Niet zelden gebeurt het dat het voortsukkelende verkeer drie of meer cycli van de verkeerslichten voor lief moet nemen voor de ‘grote oversteek’ gemaakt kan worden. De lussen in het asfalt doen hun werk, maar dat leidt soms tot onbegrijpelijk korte ‘groenmomenten’.

Ooit is er ook, in afwachting van het aquaduct, gedacht aan een wisselstrook op de Drachtsterbrug. ’s Morgens een extra strook de stad in en ’s avonds andersom. Samen met portalen, signalering, detectie en slagbomen: acht ton. Iets teveel voor een tijdelijke maatregel.

Doorstroming

Hans Faber wil het niet met zoveel woorden zeggen, maar ook hij en zijn gemeentelijke companen hadden hier en daar wel een wat betere doorstroming in de spits verwacht. Veelgenoemde knelpunten zijn de enkele rijstrook van zeg maar De Hemrik naar het MCL en de menging van automobilisten op de stadsring met diegenen die om al dan niet begrijpelijke reden Leeuwarden zo snel mogelijk willen verlaten. Niet iedereen sorteert tijdig voor en sommigen doen het al een week van tevoren… Dat probleem had men niet helemaal verwacht, geeft hij eerlijk toe. Die ene enkele strook rechtdoor van de Hemrik richting MCL lijkt momenteel ook niet logisch. Je zou er als automobilist best wel twee willen. Faber legt uit dat dit probleem van tijdelijke aard is: straks als de Haak om Leeuwarden kaar is en als veel meer verkeer buiten de stad wordt afgewikkeld, zal de ring automatisch ontlast worden.

Spits

Een ander punt is dat de spits zich verruimd heeft, de laatste jaren. Hij begint eerder en eindigt later. Ten dele is dat probleem getackled door de openingstijden van de Drachtsterbrug wat te beperken, maar de regie over de werktijden van forensen ligt wat moeilijker.

Hans kan enthousiast vertellen over alle gedachten en filosofieën die aan het vermaledijde plein ten grondslag liggen, maar ook hij moet toegeven dat een stad nou eenmaal een stad is. Hoeveel aquaducten, spitsstroken en asfalt je ook aanlegt, op een gegeven moment komen de toevoerwegen vanuit de provincie domweg uit in de stad en dan wordt het gewoon onontkoombaar druk! De verwachtingen van het Escher-aquaduct (want zo gaat de vervanging van de Drachtsterbrug heten) zijn daarom weliswaar hooggespannen, maar niet overspannen. Het onderdoortje met z’n twee rijstroken heen en terug zal verlichting geven voor de mensen die het (dan verkeerslichten-loze) hoekje om moeten van MCL naar Drachten, en voor de richtingen AH en Hemrik. Maar voor o.a. alle ex-gedetineerden die snel naar het zuiden willen en alle AH-belevers voor dezelfde richting zal het niet de wereld gaan uitmaken. Niettemin zullen voetgangers, fietsers en schippers er nu al reikhalzend naar uitkijken.

Slaapkamergordijnen

Waarom is die rotonde eigenlijk niet doorgegaan, vraag je je als belanghebbend verkeers-ondeskundige af. Hans Faber noemt een aantal redenen: bij sommige Aldlân-bewoners zouden dan de auto’s op de verhoogde toe- en afritten bijna in de slaapkamergordijnen hebben gehangen; de kosten (inclusief geluidwering) zouden substantieel hoger zijn geweest; er was minder plaats geweest voor groen èn de fietstunnels zouden schier oneindig zijn geworden. Want laten we niet vergeten: de grote winnaars in de huidige situatie zijn natuurlijk de fietsende medemensen die dagelijks hun ijzeren ros aanvonken en fluitend al het gemotoriseerde verkeer boven hen ontduiken. Daar komt nog een verkeerskundig argument bij: een kruising als de huidige kan per definitie meer verkeer aan dan een turborotonde met toeritdosering. Je zou het niet zeggen, als leek, maar het is wetenschappelijk bewezen. Ooit is er zelfs geopperd om een grote autotunnel uit de richting Marwei onder het huidige plein naar de Drachtsterbrug aan te leggen, maar ook dat idee had te weinig kwaliteit.

Half-half

Het huidige Drachtsterplein is volgens het zogenoemde half-half-systeem aangelegd: de auto’s een beetje omhoog en de fietsers een beetje omlaag. Maar gegeven de huidige spitsproblemen mag je aan dat half-half voorlopig misschien nog wel een iets andere betekenis toekennen…

Evert van den Berg