Tom van Mourik: provincie moet sneller van haar ei afkomen

(tekst: nieuwjaarstoespraak burgemeester Tom van Mourik van Menameradiel)

Dames en heren,

Allemaal van harte welkom in het gemeentekantoor van Menameradiel en een speciaal welkom voor Aukje de Vries, lid van de Tweede Kamer. Het is een mooie traditie van de commerciële club Friesland om elk jaar op een andere plaats het glas te heffen op het nieuwe jaar. Wij zijn blij dat de keus dit jaar op ons is gevallen.

Wat valt er in het kort over onze gemeente te melden? De economie van Menameradiel kenmerkt zich door een groot aandeel van de maakindustrie. Ik durf de stelling wel aan dat er vanuit het bedrijfsleven in Menameradiel waarde aan de economie wordt toegevoegd, in plaats van dat er lucht in het financiële systeem wordt gepompt. Of het nu gaat om hoogwaardige machinebouw, de toepassing van aluminium en roestvrijstalen producten, het vervaardigen van moderne houtproducten, keukenapparatuur, transportmiddelen of de voedselproductie in het glastuinbouwgebied in Berltsum. Al deze bedrijfsactiviteiten zijn in onze gemeente vertegenwoordigd.

Eén van de mooiste bedrijven uit onze gemeente presenteert zich hier vandaag. De tegeltableaus in deze hal zijn van Albarello, de Friese Tegelfabriek net buiten Menaam. Een oud en authentiek procedé maar wel met eigentijdse creativiteit, waarmee bijvoorbeeld ook een bijdrage kon worden geleverd aan de verbouwing van het Rijksmuseum. De directie is hier vandaag aanwezig. Ik zou zeggen maak even kennis.

Het gaat kortom om bedrijven die nationaal en soms ook internationaal hun rol spelen, geflankeerd door een meer dan gemiddeld aantal dienstverlenende bedrijven. Zonder uitputtend te willen zijn noem ik enkele categorieën: financiële dienstverlening, softwarebedrijven, grafische- en ontwerpbureaus. Met andere woorden is er qua ondernemingen sprake van een gezonde mix van “oude” en de “nieuwe” economie. Door deze diversiteit kunnen bedrijven elkaar versterken en…. wat dichtbij aanwezig is, hoeft niet van ver te worden te worden gehaald. Bedrijven kunnen elkaar een snelle service bieden bij problemen zodat de bedrijfsvoering snel kan worden hervat.

Er is gelukkig een actieve gemeentelijke commerciële club met ca. 120 leden, zodat men elkaar gemakkelijk weet te vinden. We hebben relatief veel familiebedrijven met een scherp oog voor een gezonde financiële huishouding, met een focus op langetermijnvisie. Geld dat wordt verdient, wordt weer in het bedrijf geïnvesteerd. Daarmee is de afhankelijkheid van banken en externe financiers minder dan gemiddeld. De bedrijvigheid is daarmee iets minder kwetsbaar in economisch slechte tijden. De verhouding vreemd vermogen/eigen vermogen maakt het verschil als marges teruglopen.

Objectief kan worden geconcludeerd dat het bedrijfsleven in Menameradiel er goed voor staat. Je ziet dat ook terug in onze sociale structuur, met de statistiekjes die daarbij horen. Het percentage ‘Niet Werkende Werkzoekenden’ bedraagt provinciaal haast 8% en in Harlingen haast 10%. Landelijk is dit percentage 6,5% terwijl in onze gemeente de teller stokt op 5,5%.

Ik heb dan nog geen rekening gehouden met de aanleg van grote infrastructurele projecten als het Noordwesttangent, de Haak om Leeuwarden en de passage voor doorgaand verkeer door Harlingen. Dit zal zeker effect hebben. Wanneer deze voorzieningen zijn gerealiseerd is deze gemeente een fantastische uitvalsbasis richting Leeuwarden, Amsterdam, Groningen, Heerenveen en Zwolle. Hiervandaan ben je in dik een uur in Amsterdam na een aangename rit over grotendeels lege wegen. Dat is een voorsprong t.o.v. de rest van Noord Nederland.

Dat geldt natuurlijk niet alleen voor Menameradiel maar voor een groot deel van onze provincie. De grote infrastructurele werken die nu in uitvoering zijn komen op een goed moment en de effecten moeten de komende jaren zichtbaar worden. Dat geldt natuurlijk ook voor werken zoals de Centrale As, de aanpak van de N381 en de opwaardering van het knooppunt Joure. Je ziet dat Fryslân, meer dan de rest van Noord Nederland, langzaam bezig is om de achterstand t.o.v. de Randstad in te lopen.

We hebben dat ook nodig want dit is in economisch opzicht een uiterst moeilijke tijd en daar zeg ik natuurlijk niets nieuws mee. 2012 is geen goed jaar geweest. Veel faillissementen, een oplopende werkloosheid en een kleine krimp van de economie. Het consumentenvertrouwen in de economie is laag.

Typisch is dan wel dat de mensen tegelijk minder negatief zijn over de eigen financiële situatie. En we moeten elkaar natuurlijk niet de put in praten. Het wemelt van de voorspellers en de duiders van trends maar we kunnen ook gewoon kijken naar feiten en cijfers uit het verleden. We moeten niet vergeten wat er de afgelopen jaren is gepresteerd. Ter illustratie; 25 jaar geleden had Friesland 187.000 arbeidsplaatsen. Dat zijn er nu 277.000. Een groei van 90.000 waarbij er ook vanaf 2007 nog 2000 arbeidsplaatsen zijn gerealiseerd. De arbeidsproductiviteit en arbeidsparticipatie zijn beide fors gestegen.

De groei van de beroepsbevolking is opgevangen door groeiende werkgelegenheid. Friesland heeft nu 60.000 bedrijven, waarvan de helft uit ZZP’ers bestaat. De arbeidsmarkt is veel flexibeler waardoor er gemakkelijker op nieuwe kansen kan worden gereageerd. Qua export kan Friesland nog een tandje bij schakelen. Op het gebied van toerisme liggen er kansen. Op Bonaire kun je zien wat het economisch effect en de toegevoegde waarde is van de cruisevaart. Stel je voor wat dat voor Harlingen zou kunnen betekenen. Een nieuwe markt met veel kansen. Een gemiddelde recreant in Frisland is 51 jaar. Wat voor mogelijkheden zijn er om jonge gezinnen te trekken, welke investeringsprogramma’s passen daarbij. Past het aanbod van toeristische bedden wel bij de actuele vraag? Dat zijn zaken waarbij overheid en bedrijfsleven elkaar snel moeten weten te vinden, naar elkaar willen luisteren en snel moeten willen schakelen. Dan kun je succes boeken.

Ik kijk dan ook naar de provincie die soms wel erg veel tijd nodig heeft om van haar ei af te komen. Dat kan sneller. Het is natuurlijk typisch dat er tot twee keer toe een versnellingsagenda in de soep is gedraaid terwijl de goede wil heus wel aanwezig is. Daar ligt nog een opgaaf. Maar het bedrijfsleven is ook aan zet. Ik las laatst een verhaal van Ate van der Meer van Snakeware en inwoner van het mooie dorp Dronryp. Hij stelde dat authenticiteit, betrouwbaarheid en een nuchtere inborst de komende jaren vereiste kernkwaliteiten zullen zijn en dat Friesland daar juist heel goed in is. Friesland wordt het helemaal, was het motto van zijn verhaal. Iets minder bescheiden, niet te bang zijn om de schijnwerper op het eigen bedrijf te richten en met goede moed de concurrentie aangaan, daar komt het op aan. Ik denk dat daar niets meer aan toe te voegen valt en ik wens u, zakelijk en persoonlijk, een heel voorspoedig 2013 toe.

Dank u voor uw aandacht.

cultuur middenstanders zakelijk