Provincie haalt oorzaak en gevolg door elkaar

15 januari 2017 Actueel

Foto: Catrope (talk)

Onsamenhangend beleid

Provincie Friesland schrijft prijsvraag uit onder ondernemers om redenen die ik niet kan volgen. In 2018 is Leeuwarden Culturele Hoofdstad van Europa en omdat er in dat jaar het nodige te beleven valt zullen ongetwijfeld mensen de stad weten te vinden. Voor het bedrijfsleven een mooie gelegenheid het nuttige met het aangename te combineren.

Het provinciebestuur is voornemens een aantal inkomende handelsmissies te financieren en het bedrijf met het beste idee mag er eentje organiseren. Vandaar die prijsvraag. Nu de motivatie: het Friese bedrijfsleven innoveert en exporteert weinig in vergelijking met bedrijven elders in Nederland. Na bestudering van het persbericht is de achterliggende argumentatie dat als Friese bedrijven via die handelsmissies in contact komen met buitenlandse partners en vervolgens meer gaan exporteren dan ook meer gaan innoveren. Volgens mij wordt oorzaak en gevolg door elkaar gehaald. Bedrijven die door innovatie producten leveren waar elders vraag naar is omdat vergelijkbare producten aldaar niet leverbaar zijn zullen ze vast meer internationaal zakendoen. Friesland bungelt steevast onderaan in allerlei innovatieranglijsten en Friese bedrijven exporteren verhoudingsgewijs weinig, meer exporteren betekent natuurlijk niet automatisch meer innoveren.

Voor productinnovaties met de hoogste toegevoegde waarde geldt als vuistregel dat die veel (natuur)wetenschappelijke kennis vergen. Bedrijven kunnen overigens ook aan procesinnovatie en sociale innovatie (het anders inrichten van organisaties) doen. Die vergen doorgaans minder (nieuwe) kennis. Een concreet voorbeeld. Het in Leeuwarden gevestigde bedrijf Metal Membranes ( http://www.metalmembranes.com ) biedt een oplossing op zoek naar problemen aan op basis van nanotechnologie. Die technologie is grotendeels ontwikkeld in samenwerking met het Amerikaanse Oak Ridge National Laboratory ( http://www.ornl.gov ). Amerikaanse nationale laboratoria zijn veelal gebruikers van supercomputers en de NHL Hogeschool heeft er naar eigen zeggen nu ook eentje (maar niet heus). Toen ik op de afdeling tweedehands boeken van de plaatselijke boekhandel ‘Supercomputers in wetenschap & techniek’ zag staan heb ik het onmiddellijk gekocht. Het boek verscheen in de jaren negentig van de vorige eeuw toen de eerste supercomputers het licht zagen. Supercomputers van nu zijn net als die van toen niet voor iedereen weggelegd.

Maar de laatste tien jaar is er door technologische vooruitgang het nodige veranderd. Een hedendaagse computer met een paar gigabyte intern geheugen met een grafische processor en een processor met meerdere kernen heeft een verwerkingscapaciteit vergelijkbaar met supercomputers uit het verleden. Mooie ontwikkeling, doen we er hier ook iets mee? Neen.

Het genoemde boek besteedt maar weinig aandacht aan de hardware van de supercomputers van die tijd, hardware is een noodzakelijke voorwaarde maar niet een voldoende voorwaarde. De kunst is om een praktisch probleem te vertalen in een geschikt (wiskundig) model dat als software op de beschikbare hardware kan draaien. Anno nu kan menig bedrijf voor weinig geld over de rekencapaciteit van supercomputers van toen beschikken, maar kunnen ze er desondanks niks mee.

Het probleem is dat de regionale hogescholen geen vakbekwame techneuten afleveren die de vereiste modellen kunnen opstellen. Ook al zouden Friese bedrijven blaken van de ambities en door toedoen van de inspanningen van de gedeputeerde voor economische zaken over financiering kunnen beschikken, dan lopen ze aan tegen een achtergebleven kennisinfrastructuur. Organisaties die betrokken zijn bij fusies, reorganisaties en / of verhuizingen zijn een deel van hun tijd daaraan kwijt die niet meer beschikbaar is voor de kernactiviteiten. NHL Hogeschool is meer met zichzelf bezig dan met andere maatschappelijk wenselijke zaken. De gedeputeerde gaat de komende twee jaar alle Friese ondernemersverenigingen bezoeken, aan ambities ontbreekt het hem niet. Inzicht en overzicht laten nog even op zich wachten zodat het economische beleid in deze provincie vooralsnog onsamenhangend genoemd mag worden.

provincie