Politiek betreft soms het benutten van een ‘window of opportunity’ en wees dus niet verbaasd wanneer de Friese gedeputeerde voor economie na het bezoek aan Silicon Valley roept: dat moeten we hier ook! Mocht hij niet iets vergelijkbaars roepen dan is het zaak voor politieke partijen om schriftelijke vragen te stellen. Wat deed u daar dan wanneer het niks voor ons is? Hoe dan ook, dat bezoek aan Silicon Valley blijft niet zonder gevolgen. De NHL Hogeschool wilde ooit een hoofdrol spelen in een Friese of noordelijke variant maar is het spoor bijster als het gaat om het aanleren van relevante kennis en vaardigheden. Bij de opleidingen techniek huldigen ze de opvatting: welke kennis en vaardigheden in de toekomst nodig zijn weten we niet, we leren onze studenten van alles een beetje in de hoop dat er iets tussen zit waar ze wat mee kunnen. We mogen ernstig twijfelen aan de vakbekwaamheid van de medewerkers van die hogeschool, bij studies als elektrotechniek en informatica is signaalverwerking van alle tijden en kan derhalve tot in lengte van dagen onderwezen worden.
Volgens roeptoeters als oud-bewindspersoon Willem Vermeend zullen huisartsen in de toekomst niet meer nodig zijn vanwege het bestaan van IBM’s Watson. Watson won een aantal jaren geleden de Amerikaanse kennisquiz Jeopardy! door sneller dan de twee beste menselijke spelers relevante feiten op te hoesten. Watson vereist hardware die niet voor iedereen is weggelegd, de software bestaat voor een groot deel uit open source software. Een (mini-)Watson voor medische doeleinden maken heeft geen zin, er bestaat al eentje. Huisartsen zullen in hun opleiding minder feiten hoeven te stampen, Watson bevat ze, ze zullen zich meer op de hoofdlijnen kunnen concentreren en leren betere vragen aan Watson te stellen voor een betere diagnose. Sommige beroepen blijven bestaan en krijgen een ander karakter. Er gaan ook nieuwe beroepen ontstaan bijvoorbeeld die van relevantie ingenieur. Dat is iemand die een zoekmachine kan aanpassen voor een bepaalde gebruikersgroep en dat is iets anders dan Search Engine Optimization (SEO). Bij SEO gaat het om een poging een webpagina hoger in de lijst met zoekresultaten te laten eindigen, een relevantie ingenieur probeert daarentegen de meest relevante zoekresultaten als eerste te presenteren. Relevantie is een relatief begrip, wat voor een bepaalde groep relevant is, is dat niet voor een andere groep. De nieuwe functie in opkomst heeft zowel een technische als niet-technische component: je moet weten hoe een zoekmachine in elkaar steekt en je moet weten wat voor de beoogde gebruikers relevant is. NHL Hogeschool zal niet snel dergelijke ingenieurs leveren, ze hebben vermoedelijk geen idee wat dergelijke mensen zouden moeten leren.
Vaardig gebruik van een zoekmachine kan je ver brengen, het kostte mij niet veel moeite te ontdekken dat de tak van sport Information Retrieval wordt genoemd en dat je een standaardwerk over dit onderwerp van de website van Stanford University kunt plukken. De gedeputeerde had net zo goed thuis kunnen blijven. Wie betaalt eigenlijk de reis- en verblijfskosten? Information Retrieval betreft voor een groot deel Natural Language Processing, vandaar dat het webadres http://www-nlp.stanford.edu/IR-book/ is. Merk op dat het boek bepaalde voorkennis veronderstelt die studenten van de NHL Hogeschool ook al niet bijgebracht krijgen. Zijn er fascinerende functies als relevantie ingenieur in opkomst, kun je dat in Friesland niet worden. Wat mij betreft zijn ze bij die hogeschool maatschappelijk onverantwoord bezig. Kennisinstellingen waaronder de elfde faculteit van de Rijksuniversiteit Groningen die in 2018 in Leeuwarden van start, doen er verstandig aan eerst te inventariseren welke kennis in software gevangen kan worden. Voorbeelden zullen de komende tijd op deze plaats voorbij komen.
