Nederlandse klimaatexperts slaan handen ineen

Tropische orkaan – Foto: NASA

(Tekst: RIVM)

Veertien Nederlandse kennisorganisaties hebben hun krachten gebundeld om overheden en bedrijven in binnen- en buitenland beter te kunnen adviseren over het opvangen van de enorme gevolgen van een warmer klimaat. Deze week ondertekenden ze in Utrecht de oprichting van het Netherlands Consortium on Climate Change Adaptation (CCCA). Dat consortium gaat kennis en expertise uit verschillende sectoren en disciplines integreren, zodat ze beter aansluiten op de complexe beleidsvragen die de snelle opwarming oproept, ook in het licht van wereldwijde ‘sustainable development goals’.

Directe en indirecte klimaatgevolgen

Volgens het Klimaatakkoord van Parijs uit 2015 moet de wereld zich aanpassen aan ernstige gevolgen van opwarming van de aarde: stijgende zeespiegels, hitte en droogte, en stormen en extreme regenval. Indirecte gevolgen zullen alle sectoren van de samenleving treffen: van ruimtelijke planning en infrastructuur tot banken en verzekeringen, van landbouw en voedselzekerheid tot veiligheid en volksgezondheid, van economische ontwikkeling en toerisme tot internationale migratie.

Alle indirecte gevolgen, en mogelijke aanpassingsmaatregelen, hebben óók invloed op elkaar. Een goede aanpassingsmaatregel in de ene sector (zoals waterbeheer), kan in een andere sector (zoals landbouw of volksgezondheid) minder gunstig uitpakken. Aanpassingen op nationale schaal, zoals grote waterinfrastructurele werken, kunnen op lokale schaal juist problemen geven. Er is daarom grote behoefte aan adviezen die kennis uit verschillende vakgebieden, sectoren en bestuurslagen samenbrengt en integreert. Slimmere adviezen zouden maatregelen kunnen bevatten die elkaar juist versterken. Ze zouden nauwer aansluiten op de concrete behoeften van overheden of bedrijven in Nederland en Europa, maar ook van die in Aziatische, Afrikaanse en Amerikaanse landen die door de gevolgen van opwarming zwaar zullen worden getroffen maar soms aanzienlijk minder welvarend zijn. Met investeringen in goed onderbouwde aanpassingsvoorstellen zullen de komende decennia wereldwijd honderden miljarden euro’s gemoeid zijn.

CCCA: een brede coalitie van experts

Het CCCAbrengt een waaier van heel verschillende experts en vakgebieden bijeen. De groeiende lijst deelnemers aan het consortium omvat leidende universiteiten, instituten en bedrijven die zich in Nederland bezig houden met klimaatverandering. Alle deelnemers werken bovendien samen met collega’s in het buitenland, wat de reikwijdte van het kennisconsortium nog aanzienlijk vergroot.

Het consortium begint zijn werk op basis van acht inhoudelijke thema’s, variërend van watermanagement, infrastructuur en stedenplanning tot volksgezondheid, financiën en wettelijke en bestuurlijke inrichting.

Bij de start telt het kennisconsortium veertien organisaties, een aantal dat de komende jaren zal groeien. Zeven van hen geven nu het consortium zijn eerste concrete vorm door middel van een bureau dat gezamenlijke adviesprojecten gaat opzetten. Het bureau zal er in die projecten voor zorgen dat kennis en praktijkervaring van de verschillende deelnemers, sectoren en vakgebieden wordt samengebracht, geïntegreerd en geschikt gemaakt voor toepassing door landelijke en lokale overheden, bedrijven en NGOs in Nederland en in de rest van de wereld.

Leden van het consortium zijn:

• Climate-KIC Benelux (deel van het Europees Instituut van Innovatie en Technologie)
• KNMI (Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut)
• KWR Water (Instituut voor watercyclusonderzoek)
• NIOZ (Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee)
• RIVM (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu)
• Universiteit Twente (Faculteit Geo-informatiewetenchappen en aardobservatie)
• Universiteit Utrecht (consortium-coördinator)

Met het  consortium geassocieerde partners zijn:

• Climate Adaptation Services (CAS)
• FutureWater
• HydroLogic
• Rabobank
• Sweco Nederland
• TNO
• Weather Impact

klimaat weer