Gevestigde welzijnssector eist opnieuw monopolie op geluk op

(tekst: weblog Bea Moed – Socversity)

Hubris en Welzijn

In het boek �De nieuwe vrijgestelden� wordt door Vuijsje beschreven hoe een groep mensen die zich beroepsmatig bezighoudt met het verminderen van sociale ongelijkheid tot een nieuwe groep vrijgestelden uitgroeit. Zij verwerven deze bijzondere positie volgens Vuijsje doordat zij hun taken relatief ongehinderd kunnen verrichten vanuit een professioneel kader, een beroepsideologie, met een hoog inkomen en een rechtspositie die vrijwel gelijk is aan die van ambtenaren. De beroepsgroep zegt de belangen van cli�nten te behartigen, maar die belangen vallen samen met de groepsbelangen van de �aanbieders� zelf. Daarmee lukt het de Nieuwe Vrijgestelden om zich boven alle kritiek te verheffen, omdat �iedereen het erover eens is dat aan belangen van de cli�nten zo weinig mogelijk getornd moet worden�, schrijft Vuijsje. Welzijnsdiplomaten noemt de ��n ze, een klasse van nieuwe machthebbers, betitelt de Duitse socioloog Helmut Schelsky ze. �Deze klasse weet precies wat goed is voor de mensen. Twijfel is uitgesloten, want de zekerheid is de zekerheid des geloofs�

Citaat visiestuk Big Society pilot Wielenp�lle /Schepenbuurt

Er schijnt onduidelijk te bestaan over wat big society in Wielenp�lle en Schepenbuurt betekent.

Het betekent dat wijkbewoners hun volwaardig burgerschap opeisen, dat juist de privileges van deze Nieuwe Vrijgestelden ter discussie worden gesteld. Dat de overheid plaats moet maken voor de samenleving en dat wijkbewoners niet langer genoegen nemen met de wondermiddelen die project, traject of uitkering heten. Het betekent dat mensen hun geluk niet langer in handen willen leggen van een beroepsgroep die in werkelijkheid vooral haar eigen belangen vertegenwoordigt.

De maatschappijvisie van big society heeft haar wortels in het modern conservatisme. Het conservatisme beschouwt de geschiedenis als een bron van wijsheid, verwerpt het ideaal van de maakbare samenleving en beschouwt het eigendom als een natuurlijk recht. Een mens is niet zozeer op zoek naar individueel geluk, maar naar zekerheid en die zekerheid kan hij vinden in tradities en in zijn samenhang met de gemeenschap. De groei van de staat en daarmee de teloorgang van wederkerig burgerschap worden als de belangrijkste bedreigingen voor de samenleving beschouwd.

De big society-benadering pleit voor een overheid die zich beperkt tot haar primaire taken en een vrije markt die ook werkelijk voor iedereen toegankelijk is. Het gaat erom de samenleving terug te geven aan burgers. Om de kapitaalmarkt met sociale vraagstukken te verbinden. Om mensen in staat te stellen eigendom te verwerven in plaats van afhankelijk te maken van uitkeringen. Het gaat om burgerschap en ondernemerschap.

In Leeuwarden voltrekt zich intussen een geschiedenis die niet zou misstaan in de Histori�n van Herodotus als parabel voor het verschijnsel hubris.

Men zou verwachten dat juist de overheid en de aan haar gelieerde vrijgestelden op zijn minst enige bescheidenheid zouden betrachten en de beroepsreligie van de welzijnssector eindelijk ter discussie zouden stellen nu het gaat om een maatschappijvisie die hen als belangrijkste oorzaak noemt voor problemen in de samenleving en niet als oplossing. Men zou verwachten dat zij hun positie zouden afstaan of op zijn minst zouden delen met burgers en profits, om zo ruimte te bieden voor burgerschap en ondernemerschap.

Niets is minder waar. Na meer dan 30 jaar expansiedrift die niet gerechtvaardigd kan worden door resultaten worden de privileges en belangen opnieuw zeker gesteld. Het monopolie op geluk wordt opnieuw opge�ist. Niet faciliteren, maar regisseren. Niet contempleren, maar revancheren.

Het bewonersbedrijf, ontdaan van het theoretische kader van big society, is het nieuwe wondermiddel waarmee van markt tot markt wordt gereisd om kwalen te genezen. Als de kiespijn en de hoofdpijn weer terugkeren, zijn de vrijgestelden al lang weer op weg naar een nieuwe markt met een nieuw wondermiddel tegen dezelfde kwaal.