Eric Hoekstra, mobiele eenheid taalkunde bij de spelrellen te Leeuwarden
(tekst: Eric Hoekstra)
SPELLRELLUHHHHH!
Er komt een standaardwoordenlijst voor het Fries. En er komt een wijziging in de spelling van het Fries. En dat betekent: spelrellen!
SPELLINGSWIJZIGING. Proef dat woord. Dat is net zoiets als SHARIA. Dan trekt er een rood waas voor de ogen van voor- en tegenstanders. Op FACEBOOK, BLOGS, in de LC, alom klinkt de juichkreet: SPELLRELLUHHHHHH.
HYLKE SPEERSTRAE spreekt zelfs van de TAELIBAN, maar dat is satire. De verstandigste tegenargumenten staan in een stuk van André Looijenga.
Links in de ring: de spelvreemdgangers. Dat zijn taalkundigen van de Fryske Akademy. Gestuurd door de Provincie. Rechts in de ring: de spelweigeraars. Veelal schrijvers met een lijvig ego.
Aangezien ik tot beide groepen behoor, is niemand beter geschikt dan ik om een Salomonsoordeel uit te spreken. Nog los van het feit dat ik altijd strikt objectief ben, in alle bescheidenheid.
De eerste steen des aanstoots is de Standaardwoordenlijst, het Groene Boekje. Zoals het Nederlandse Groene Boekje meissie en wicht afwijst ten gunste van meisje, zo zal het Friese Groene Boekje ook allerlei dialectvarianten afwijzen. Hoor dan dIe schrijvers schreeuwen: VERARMING, VERSCHRALING.
Alsof de politie komt binnenvallen, als je een Fries dialectwoord schrijft. Trouwens, bij de politie weten ze niet eens dat je Fries mag praten. En Fries schrijven kunnen de meeste Friezen zelf niet dus waar lullen we over?
Kortom, als het Nederlands een Groen Boekje heeft, dan ook het Fries! En een mens is vrij om anders te spellen dan het Groene Boekje of de Automatische Spellchecker oordeelt. Of het nu Nederlands of Fries is.
Dan de spellingwijziging. Over de veranderingen bij de spelling van vreemde woorden wordt niet geklaagd, dus dat is akkoord. Blijft over de spelling van de OE. Die wordt alzo: de klank OE wordt OE als het Nederlands een OE schrijft, en anders Û. Daardoor veranderen een paar woorden: DROECH wordt DRÛCH, NOEGJE wordt NÛGJE. Nou, gun de schrijvers een fanta en laat die woorden intact door ze als uitzonderingen te behandelen. Per slot van rekening is spelling nooit consequent.
Ach wij taalkundigen. Wij zijn als astronomen die met sterrenbeelden de toekomst moeten voorspellen. We zijn als scheikundigen die lood in goud moeten veranderen. Of goud in lood. Het is immers lood om oud ijzer.
Eric Hoekstra, mobiele eenheid taalkunde bij de spelrellen te Leeuwarden
Meer berichten
- Klinkermix op de Nieuwestad (maar niet in de Sint Jacobsstraat)
- Odido-hack maakt de weg vrij voor het Digital ID en Palantir
- Terwijl je varkens- en hondenstaarten al lang niet meer mag couperen, is het verminken van bomen nog altijd toegestaan
- De jongen die naast hem staat koopt ‘The death of Ivan Ilyich and Other stories’. Jij bent zeker ook geen Italiaan, vraag ik
- Leeuwarden in landelijke top aankoopfraude
- Deelscooters mogen alleen nog parkeren in speciale vakken
- Resultaten Week tegen de Ondermijning: aanhoudingen, drugs en diefstal
- Minder starters op woningmarkt; 25- tot 35-jarigen wonen vaker thuis
- Manifestatie Driemaal Slauerhoff in tuin boekhandel Van der Velde
- Fryske Oersonate fan Erik de Boer nei Oerol
- Theater na de Dam in Leeuwarden: Herdenking van de kleine daad
- Route Wad een Kunst weer van start in Noord-Friesland
- ‘Discriminatie: omstanders, neem je verantwoordelijkheid’
- Bij de lof der paling denkt U misschien aan paling met witlof, of aan paling in het groen, maar dat klopt niet
- PEL organiseert actiebijeenkomst over hoe je huurverhoging kunt weigeren
- Acht minuten dromen met Henk Deinum (een klassieker)
- Vrijwilligers knappen fietsen op voor mensen met kleine beurs
- Klein coronanieuws en andere zaken – Oranje Bierhuis verkocht aan Eric Kooistra – 9 lege winkelpanden in winkelcentrum Bilgaard – Leeuwarden geeft toegankelijkheidsprijs aan café waar gehandicapten niet kunnen komen
- Overheid ontvangt 15 procent minder inkomsten uit tabaksaccijns – Rokers kopen vaker tabaksproducten in het buitenland
- Veiling uit faillissement Go Sharing: 150 e-scooters en 50 e-bikes onder de hamer
- Zijn Buma’s sansevieria’s een statement?
- Zetelpeilingen zitten vol problemen, maar journalisten zullen die blijven negeren
- Geen kranten meer naar eilanden – Deze keuze roept serieuze vragen op over de strategie en dienstverlening van dagbladuitgever
- Burgemeester Sybrand Buma per 1 juli vice-president Raad van State
- De stap van deze ambtenaar is ongekend moedig
- Nu zit ik hier met een gebroken geweertje op de revers oorlogsboeken te verkopen, denk ik. Ik, de grootste antimilitarist van de stad
- Museum Belvédère gaat voor noodzakelijke uitbreiding en krijgt bijzondere schenking
- Aantal buitenlandse gasten stijgt het hardst in Flevoland, Groningen en Friesland
- Lokale initiatieven zijn geen alternatief voor verschralende zorg
- Arjette de Pree wil graag meer tijd besteden aan gezin, familie en vrienden
- Burgemeester grijpt soms te snel naar ingrijpend middel van sluiting drugspanden
- Nederlander kiest voor bewust lokaal rundvlees
- Makelaars: Minder verkopen door onzekerheid en hogere rente
- Personeelstekorten zijn voor werkgevers nog lang niet voorbij
- Binnenkort ga ik weer met de Minister in debat over het Nederland-ticket voor 9 euro
- Johannes Beers trekt zich een beetje terug van LinkedIn
- Koert Debeuf over Israël, de NAVO en toxische allianties
- Docenten hebben het vaakst werk dat veel aandacht vraagt
- Als we niet uitkijken is het Wad over twintig jaar een dode, grijze vlek op de kaart: ecologisch verantwoord volgens de modellen
- SL!M Leeuwarden stelt vragen over verstrekking pasfoto’s aan UWV



