Een warmere Waddenzee: lastige keuzes voor vissen
(tekst: Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (NIOZ)
Voor koudbloedige soorten bepaalt temperatuur hun activiteit en stofwisseling: als het warm genoeg is, worden ze actief en als het te koud wordt, houden ze zich gedeisd. Maar behalve op temperatuur reageren vissen op meer omgevingsfactoren: bijvoorbeeld de aanwezigheid van beschutting om te schuilen voor predatoren. Om erachter te komen wat voor de vijfdradige meun het belangrijkst is voerde promovendus Bass Dye een bijzonder experiment uit.
Vissoorten hebben vaak een bepaalde temperatuur waarbij ze het beste gedijen. Klimaatverandering en warmer zeewater hebben daarom direct effect op vissen. Onderzoeker Dye onderzocht nu exact wanneer de vijfdradige meun, een algemene vissoort in de Waddenzee, leefgebieden met schuilplaatsen verlaat als de temperatuur van het zeewater verandert.
Cirkelvormig experiment
Dye liet vissen los in een cirkelvormige waterbak waarbij ze konden kiezen tussen verschillende temperaturen variërend tussen 10 en 22 graden. Bij elke temperatuur konden ze zich ook verschuilen in een pvc-buis. Zonder interventies kozen de vissen het deel waar het 13 graden was. Nadat de pvc-buis uit dit deel weggehaald werd, schoven de vissen op naar een naburig deel met een andere temperatuur waar ze zich wel in een buis konden verschuilen. Ook daar werd vervolgens de buis verwijderd. De meunen schoven weer een stukje op naar nog warmer water, en verscholen zich in de pvc-buis van het volgende vak.
Keuzes met consequenties
De vissen namen genoegen met temperaturen ver buiten hun voorkeur van 13 graden als ze maar een schuilplek hadden. Maar daar zat wel een grens aan: bij temperaturen van 19 graden en hoger kozen ze uiteindelijk niet meer voor de beschutting van een pvc-buis, maar zochten ze koeler water op.
Dit experiment laat zien dat de vijfdradige meun bij enkele graden opwarming in de Waddenzee graag zal migreren naar koelere wateren, behalve als de verspreiding van schuilplaatsen ze dwingt in de Waddenzee te blijven. Maar daarin schuilt echter ook een gevaar: het is te verwachten dat ze bij hogere watertemperaturen veel minder goed kunnen groeien, voortplanten en overleven. Vissen die het warmere water voor lief nemen en niet vertrekken uit de Waddenzee groeien minder goed, zijn dan wellicht minder gezond of ze krijgen minder nakomelingen.
Eerste stap in groter gedragsonderzoek
Onderzoeker Dye laat in deze studie nu zien wat vissen doen als de Waddenzee warmer wordt. Maar om goed te begrijpen hoe klimaatverandering doorwerkt op het functioneren van vissen, moet deze studie gecombineerd worden met andere studies naar de levensloop, de gezondheid en de voortplanting van Waddenzeevissen.
Over NIOZ Zeeonderzoek
Het Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee (kortweg NIOZ Zeeonderzoek), is het nationale oceanografische instituut en het expertisecentrum van Nederland voor oceaan, zee en kust. We bevorderen fundamenteel begrip van mariene systemen, de manier waarop ze veranderen, de rol die ze spelen in klimaat en biodiversiteit én hoe ze duurzame oplossingen kunnen bieden aan de maatschappij van de toekomst.
Meer berichten
- Investeringen krimpen in mei met bijna 4 procent
- Jelmer Staal: Wat een mooie en kundige groep is PRO om deel van uit te maken; dat voelt goed.
- Unieke zomerse grondvorst gemeten
- De dierenpartij loopt in de strijd tegen big agro achter de feiten aan
- Wilken Beenmode gestopt – Peperstraat is de Peperstraat niet meer
- Ulke Wiersma: Leeuwarden en etalages? Een regelrechte ramp
- Cybercriminele jeugdnetwerken zijn vaak onzichtbaar voor gemeenten
- Wij waren vijf langharige, vrijgevochten boys die goed bij de chicks lagen en het helemaal gingen maken
- Klein coronanieuws en andere zaken – Spannend: krijgen we een complete krant? – Palmen verwijderd van Kelders – Raad borrelt bij Jonker Sikke – Liander zet bedrijven Ruiterskwarier van het stroom – Gluren bij de Buren valt bij The Saint in het water – Besluit over ROL had niet genomen mogen worden – Plantenwand legt het loodje – Rapen gaar nu Fries op site dreigt te verdwijnen
- ‘Omscholing is de échte talentstrategie: wacht niet op Den Haag’
- Consument blijft prijsbewust en zoekt vaker naar manieren om budget te rekken
- Eccoci Qua: Waarom zou je met halfbakken producten genoegen nemen? Dat doen we in Italië ook niet
- Bijna 1,1 miljoen Nederlanders hebben geen DigiD-account of gebruikten deze niet
- Je kunt het nog goed maken, zeg ik. We hebben nog meer boeken van hem
- Een ‘momentje van kwetsbaarheid’: Pro wil geen journalisten over de vloer
- Frysk Bûsboekje – Myn namme stiet op de doar, sei de man, mar fierder bin ik baas, sei de frou
- Ruim 200 kansrijke beroepen in Friesland
- Is het gezeur over de fietshelm nu klaar? Pak de auto aan in plaats van de fiets. Hier de cijfers
- Weer minder oud papier en karton ingezameld
- Ik ben belast met het openen en dichten
- De asielindustrie: Waarom we onze menselijkheid hebben ingeruild voor een verdienmodel
- Wil je je stressniveau verlagen? Gooi dan dit weekend je tuinhandschoenen weg en maak je handen vies
- Tegen pesten en voor de gezondste generatie ooit
- Consumenten schatten de inflatie tot drie keer zo hoog als de feitelijke inflatie
- Senioren willen thuis oud worden, maar de woning werkt niet mee
- Zzp’ers nemen ruim vakantie en houden vaak bewust een lijntje met werk
- Steeds meer reizigers kiezen voor een solo overnachting
- Op reis met Friso Douwstra naar maritiem Hamburg
- Debat Meulenbelt-Lenders: wat is goed feminisme?
- Alle wethouders Jeugd krijgen brief – Ik was geen kind, wethouder. Ik was een dossier. Een nummertje. Een stuk afval
- 76 procent van de mannen kiest een tevreden partner boven eigen smaak
- Economische gevolgen overstromingen in EU: Nederland zeer kwetsbaar
- Creatief Zomerprogramma Solidair Friesland
- De trucs van de supermarkt – Zo word je verleid
- Waarom moet je niet geloven wat in de krant staat?
- Zelfs een groot staatsman als Anne Vondeling had niet kunnen functioneren zonder de onbetaalde zorg van anderen
- Ik moest mijn rol als beginnend boekverkoper inruilen voor die van zanger in een bejaardenbandje
- Wanneer komt het Plan van Aanpak PFAS vliegbasis?
- Van Drie Zwaantjes naar een stervende zwaan – Je verstrekt geen vergunning voor appartementen boven een levend dorpscafé
- Wat heeft migratie dat klimaat niet heeft?
