Bestuurders provincies en SNN verzwegen kritisch onderzoek Berenschot

Bestuurders provincies en SNN verzwegen kritisch onderzoek Berenschot

(Van een correspondent)

– Rekenkamer trapt op open noordelijke zenuw

– Beperkingen top-sectoren (water, energie en sensoren) al heel vroeg bij bestuurders bekend

– Pieter Sijpersma (hoofdredacteur Dagblad van het Noorden): bedroevende journalistieke lakeiendienst

Rekenkamer slaat toe

De rekenkamer heeft de provincies Drenthe, Friesland en Groningen (in alfabetische volgorde) ernstig opgeschrikt, althans de bestuurders en ambtenaren. De gemiddelde burger laat al lang alles geduldig over zich heen gaan. Gezamenlijk trokken de drie provincies de laatste jaren naar Den Haag en Brussel. Het noorden had de wereld iets spectaculairs te bieden op economisch gebied. En daar moest veel subsidie voor komen. Drie top-sectoren, netjes over de provincies verdeeld. Energie (Groningen), te bevorderen door de organisatie Energy Valley (met reclame, afkomstig uit de rijk vloeiende overheidssubsidies op de shirts van de spelers van FC Groningen). Water (Friesland), via de Water Alliantie en Wetsus, en opgepakt door Leeuwarden (zoals altijd pas laat, toen de provincie de voornaamste kastanjes al uit het vuur had gehaald). En sensortechnologie (Drenthe).

Journalisten ingepakt

Er is veel overheidssubsidie in gestoken (Brussels geld, Haags geld, provinciaal geld, en soms nog wat gemeentelijk geld). De rekenkamer komt nu in onderzoek tot de conclusie, dat de resultaten vooralsnog tegenvallen. De provincies boos. Want ja, ze hebben zo vaak en zo opvallend in de afgelopen jaren betoogd, dat dit grote economische winnaars zouden worden. Een reis naar Brussel – met in het gezelschap diverse juichende journalisten, ja ook van de LC, die alles mochten meemaken – eindigde in een als overdonderend verkocht succes. De Europarlementariërs hadden zich zeer geïmponeerd getoond. Het werd allemaal uitvergroot. En de controlerende statenleden durfden geen twijfels meer te hebben, want dan hoorden ze er niet meer bij. Een giftig mengsel van bestuurlijke bluf (met name van de Commissarissen van de Koning(in)), misleiding van het publiek via rooskleurige scenario’s, en inpakken van de journalistiek. Aan dit laatste werkte de journalistiek hartelijk mee.

Achterstand ingelopen, maar subsidie blijft voor bestuurders verslaving

Er is een tijd geweest, dat het noorden de subsidies binnen moest slepen op titel van achterstanden (hoge werkloosheidscijfers, lage productiviteit, van het landelijk gemiddelde afwijkende economische structuur). Die achterstand was op een bepaald moment aardig ingelopen. Brussel en Den Haag vonden dat het nu wel met wat minder subsidie zou kunnen. Van een verslaving ben je niet snel af, en dus schakelde het noorden over op een nieuwe strategie. De strategie van de in de economische mode gekomen innovatie. Binnen die stroming had je nogal wat verschillende inzichten. Sommigen pleitten voor concentratie op enkele “kansrijke sectoren”, anderen vonden bevordering van innovatie van urgent belang, maar plaatsten grote vraagtekens bij de mogelijkheden om vanuit de overheid, en het economisch beleid, te kunnen onderscheiden, welke sectoren of takken van sport echt een doorbraak konden bewerkstelligen. De topsectoren wonnen. Dat was voor de overheden gemakkelijk, want dan hoefde niet iedereen bediend te worden. Een groot gevecht om de titel top-sector brak natuurlijk uit. Naar de topsectoren stroomde het geld, anderen moesten het op eigen houtje maar redden.

Het valt nu tegen. De zuurpruimen hadden het voorspeld. En krijgen nu gelijk.

Hiervoor kwam de overgang van de achterstandsbezwering naar de innovatie-ideologie, als bron van subsidies, ter sprake.

Berenschot prikte de bestuurlijke sprookjes door

Destijds is er – in opdracht van het Samenwerkingsverband Noord Nederland (SNN) een studie uitgevoerd door het Bureau Berenschot. Berenschot ging in de rapportage gedegen in op de pretenties, die er bestonden ten aanzien van de watertechnologie, de energie-sector, en de sensortechnologie.

De uitkomsten van het onderzoek waren in feite vernietigend voor de noordelijke aspiraties. De sensortechnologie werd – ook gelet op het aanwezige volume aan bedrijven en expertise – als totale bluf van de tafel geveegd. De watertechnologie verging het eigenlijk niet veel beter. Op een aantal criteria – belangrijk om als “top-sector” te kunnen fungeren, of er naar toe te kunnen groeien, was de score matig. Zelfs ten aanzien van de energie-sector , waar het om het innovatieve aspect ging, had Berenschot aanmerkelijke twijfels.

Dit rapport schijnt – Liwwadders heeft dit voor zover mogelijk geverifieerd – wel besproken te zijn in de, in beslotenheid vergaderende bestuurlijke gremia van SNN. Maar men heeft er niets mee gedaan, en de inhoud ook niet kenbaar gemaakt aan de volksvertegenwoordigers in de provinciale staten. Laat staan, dat in breder verband de resultaten bekend zouden zijn gemaakt. De uitkomsten pasten slecht in de aspiraties. En in de belangen van zich op deze thema’s profilerende CdK’s en gedeputeerden. Dus: we zwijgen er over, en we gaan gewoon door.

Sijpersma : journalistieke lakei

Recent stond er in het Dagblad van het Noorden een beschouwing van hoofdredacteur Pieter Sijpersma over het rapport van de rekenkamer. Sijpersma permitteert het zich om het rapport af te schilderen als een poging van de rekenkamer om zich in de kijker te spelen. Het behoud van de (gesubsidieerde) baantjes van de leden van de rekenkamer – via aandachttrekkende onderzoeken – zou bij de rekenkamer voorop staan.
Een zeer bedenkelijk commentaar van deze hoofdredacteur. Hoofdredacteur van een noodlijdende krant. Die er blijkbaar zijn redenen voor heeft om de provinciale besturen (boos op de rekenkamer, want ze staan nogal in hun hemd) in het gevlei te komen. Daarbij een aanval op de integriteit van de leden van de rekenkamer terloops even als middel gebruikend, om op de volgende receptie met Max van den Berg in geanimeerd gesprek te mogen raken.

Tijd voor een nieuw onderzoek:

– waarom verzwegen de bestuurders (in SNN-verband) destijds de bevindingen van het Berenschot –onderzoek?
– is er reden om het beleid ten aanzien van watertechnologie, energie en sensortechnologie te herzien? Vergelijk ook de vrij plotselinge herontdekking van de zuivelsector, met aanzienlijke – uit de sector zelf komende, in plaats van beleidsmatig van bovenaf geïnstigeerde – investeringsplannen. Een illustratie, dat de overheid de economische ontwikkelingen slecht kan inschatten, en dus met subsidiebeleid al snel op verkeerde paarden gaat wedden.
– de verwevenheid tussen media ( zoals Dagblad van het Noorden, Leeuwarder Courant) met de bestuurlijke elite, leidend tot onvoldoende informatie aan de bevolking, en bijvoorbeeld deelname aan reisjes, samen met bestuurders, naar Den Haag en Brussel door vooraanstaande journalisten van deze media.

cultuur middenstanders zakelijk