Hij zag zich al gedundrukt door Van Oorschot en mompelde, ga ik dan niet teloor God?

BOEKENPASSAGE DE RODE LOPER 19 maart

Het is half twee als ik het draaiorgel in de straat hoor. Ik heb sinds elf uur, toen ik de Rode Loper geopend heb, één boekje verkocht van Sjöwall Wallöö; omzet zegge en schrijve 1 euro. En omdat de man van het draaiorgel altijd 2 euro in zijn geldbakje krijgt, zoek ik in mijn broekzakken om nog een euro. Dit schiet niet op, denk ik. Natuurlijk zijn de reguliere koffiedrinkers geweest. We hebben een eventueel boekenbal in De rode Loper besproken. Er zijn zeker veel mensen binnen geweest, waar ik vriendelijk goedemorgen en later goedemiddag tegen heb gezegd. Maar niettegenstaande de vele mensen, is om half twee de omzet min 1 euro.

Niet wanhopen Klaas, denk ik en kijk, meteen staat er een vrolijke mevrouw voor me met een boekje van Annie M G Schmidt Het Fluitketeltje, een boekje met kindergedichtjes, om af te rekenen. Zo, denk ik, de negatieve omzet is zelfs na aftrek van de donatie aan het draaiorgel veranderd in een positieve.

Een echtpaar komt aan tafel met een fotoboekje Wandelingen in Surhuisterveen en het boekje Schimpnamen van Friesland van de Groninger schrijver Dirk van der Heide, geboren in Surhuisterveen en later politieman in Groningen. Komt u uit Surhuisterveen, vraag ik. In één keer goed. Ik blader het boekje even snel door, maar vind geen bijnamen voor Surhuisterveners. Alleen dat het messentrekkers zijn. Maar dat zal vast geen bijnaam zijn, want in die omgeving is bijna iedereen een messentrekker wordt er gezegd.

Een mevrouw met een klein meisje vraagt of ik boeken over handwerken heb. Als ik haar het rijtje boeken wijs, vertelt ze me dat ze geen tijd heeft om lang tussen de boeken te zoeken omdat de kleine maar een korte spanningsboog heeft. En inderdaad na drie seconden begint het mormel te krijsen, schaakstukken van de borden te gooien, en probeert ze dozen met legpuzzels open te maken. Ik wijs de mevrouw er op dat we ook een plank vol boeken over opvoeden hebben. Even later loopt ze met het jankende monstertje weg. Zonder iets te kopen overigens.

Daarna verkoop ik dikke thrillers aan vrolijke mensen die zich waarschijnlijk al verheugen op het lezen van gruwelijk Scandinavische en Amerikaanse moorden. Ik word er zelf ook wel vrolijk van.

Even later neemt iemand het laatste deeltje van de Gedundrukt boekjes van Uitgeverij Van Oorschot mee. Deze is van Simon Carmiggelt. Carmiggelt, wiens boeken altijd verschenen bij de Arbeiderspers liet ooit in één van zijn verhalen een dichter mompelen: ‘hij zag zich al gedundrukt door Van Oorschot en mompelde, ga ik dan niet teloor God?’

Een Engels sprekend meisje koopt Little Eden van Eva Figes. Het zijn de jeugdherinneringen van de schrijfster die als Duits Joods meisje in 1939 uit Nazi Duitsland met haar ouders naar Engeland vluchtte. Ondertussen komt iemand me vragen wat een exemplaar van het blad Flow kost. Even overweeg ik om te zeggen, neem ze allemaal mee in godsnaam, dan krijg je koffie en gebak van me en ben ik van die zweverige flauwekul af. Maar meteen denk ik aan het begin van de middag en het draaiorgel en zeg: een euro. Maar dat is te duur. Vind ik ook, zeg ik.

Een mijnheer die al een poosje rondneust in de passage, koopt een aantal exemplaren van het blad Sibbe. Het Maandblad van het Nederlandsch Genootschap voor Sibbekunde. Hij krijgt een kopje koffie van me en vertelt dan dat hij speciaal uit Warmond naar Leeuwarden gekomen is voor de boekenantiquariaten. Ik ken Warmond alleen van de jaarlijkse tocht van schepen die stront van Workum daar naar toe brengen, zeg ik. Maar desondanks schijnt Warmond een leuke plek om te wonen te zijn, hoor ik. De bladen over Sibbekunde koopt hij niet om stambomen na te pluizen, maar voor de portretten op de voorkant. Rare jongens daar in Warmond.

En wonder boven wonder verkoop ik dan ook nog literatuur. Het laatste boek van vandaag is Het huis met de Geesten van Isabel Allende, een familiekroniek die zich afspeelt in Chili. Eind goed, al goed, denk ik als ik de boel afsluit. In mijn tas zit het boek Jacht op Crimineel Geld van de journalisten Marian Husken en Harry Lensink. De drugs- en witwas boeven in dit boek zijn ooit allemaal door justitie gepakt, net als de oplichters in het boek over de vastgoedfraude, dat ik vorige week las. Goed opletten Klaas, zeg ik tegen mezelf. Dan weet je wat je niet moet doen als je nog eens veel crimineel geld hebt.

Klaas Kasma, kok en beginnend boekverkoper in boekenpassage de Rode Loper in de Sint Jacobsstraat (open: woensdag, donderdag, vrijdag en zaterdag van 11 tot 17 uur) Let op: Art Fair op 1, 2 en 3 april en 13, 14 en 15 april de eierdopjesverzameling van Hermien.