Leeuwarder Courant deze week zo inspirerend dat ik aan een enkel stukje niet genoeg heb. Oogstende bestuurders blij met afronding project Vrij Baan. Vrij Baan was een megaproject betreffende de aanleg van harde infrastructuur zoals (vaar)wegen en aquaducten om Leeuwarden beter bereikbaar te maken. Niet dat de stad onbereikbaar was, er werd een causaal verband verondersteld tussen betere bereikbaarheid en economische groei.
Eerder in de week viel in de Leeuwarder Courant van woensdag 6 juni een alleraardigst stukje te lezen onder de titel: Watercampus groeit met twaalf bedrijven ( http://www.lc.nl/friesland/Watercampus-groeit-in-vier-jaar-met-twaalf-bedrijven-23247167.html ) met daarin de intrigerende zin “De ontwikkeling van de werkgelegenheid op de campus is fors groter dan het gemiddelde van de gemeente Leeuwarden, 35 tegenover 0 procent”. Maar we hadden toch een succesvol 1000-banenplan de afgelopen collegeperiode? Een bericht van die strekking viel afgelopen week in de lokale Huis aan Huis-uitgave te lezen naar aanleiding van de jaarrekening over 2017. Behalve duizend nieuwe banen zouden er ook nog eens meer dan driehonderd banen behouden zijn gebleven. Merk op dat de lokale rekenkamer de claims van het College van B&W niet kon bevestigen, een extern bureau dat in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat onderzoek deed naar campussen in Nederland kon die banen ook niet vinden.
Een causaal verband tussen een betere bereikbaarheid van de stad en een toename van de werkgelegenheid bestaat niet. De bulk van de werkgelegenheid in Leeuwarden zit in sectoren waar eerder krimp dan groei aan de orde is. Slechts een klein deel van de werkgelegenheid zit in de marktsector en die bij banken en verzekeraars krimpt. Nieuwe producten en diensten bedenken is anno nu welhaast per definitie een kennisintensieve kwestie en vandaar het belang van kenniscampussen. De Dairy Campus is niet verbazingwekkend weinig succesvol, een etiket plakken op een bestaande constructie is geen garantie voor succes. Ooit wilde Wageningen University & Research onderzoek naar melkveehouderij concentreren in Lelystad of elders, niks doen betekende concentratie in Lelystad en dat kun je als overwegend agrarische provincie niet laten gebeuren. Er werd flink met een zak geld gezwaaid met als gevolg concentratie in Leeuwarden. Niks mis mee, maar plak dan niet met ongefundeerde torenhoge verwachtingen er het etiket campus op.
Vrij baan kreeg ook de directeur Culturele Hoofdstad 2018 in de Leeuwarder Courant, zonder nadere onderbouwing mocht die weer eens roepen wat voor succes het project wel niet is. Geen enkel tegengas van de interviewende journalist. Kennelijk heeft de beste man niks van de voorgeschiedenis meegekregen, eenmalig meer bezoekers dan normaal is geen succes. Zowel voor- als tegenstanders van het project zijn van mening dat we na 2018 in een of meerdere opzichten structureel beter af moeten zijn dan voor die tijd. Ik kom vooralsnog niet verder dan dat een onbekend aantal senioren het stadscentrum komt bekijken. De bulk komt niet voorbij het centrum, kunst van een ongesubsidieerde kunstenaar in de buitenste stadsgracht zien ze niet eens. Slechts een enkele keer zie ik mensen op een leenfiets richting park Vijversburg in Tietjerk kachelen, nota bene een tip van de Volkskrant. Zie ik een toerist met zo’n gratis plattegrondje uit een automaat dan weet ik zeker dat die geen weet heeft van het overige aanbod. Het aantal bezoekers is drie tot vier maal het aantal bezoekers van het Fries museum en het Keramiekmuseum bij elkaar opgeteld. Het is niet moeilijk om halverwege het jaar de eindbalans op te maken.
