Fries Film Archief ontdekt zeldzame missende fragmenten in Stan Laurel film ‘Detained’ (1924)
(tekst: persbericht)
Fries Film Archief ontdekt zeldzame missende fragmenten in Stan Laurel film ‘Detained’ (1924)
Verloren gewaande filmscène duikt op in Leeuwarden
2018, het jaar waarin Leeuwarden/Fryslân Culturele Hoofdstad is, is nog maar net begonnen of de culturele wereld wordt geconfronteerd met een bijzondere vondst. Het Fries Film Archief is namelijk onlangs op verloren gewaande filmfragmenten met Stan Laurel gestuit. In de Nederlandse kopie van de Stan Laurel film Detained die het Fries Film Archief in bezit heeft, is een in andere kopieën missende scène met special effects ontdekt. Deze scène dook op tijdens de inventarisatie van oude nitraatfilms voor een groot digitaliseringsproject waarbij het filmarchief betrokken is. Detained is een solo-film van Stan Laurel uit 1924.
Verloren gewaande filmscene
Jurjen Enzing, medewerker van het Fries Film Archief, herkende de bekende acteur Stan Laurel tijdens zijn inventarisatie van het nitraatmateriaal. Enzing besloot daarop uit te zoeken om welke film het precies ging. Op internet kwam hij erachter dat het een solo-film van Stan Laurel betrof. In het boek dat de experts op het gebied van Laurel en Hardy, Ted Okuda en James L. Neibaur, schreven: ‘Stan Without Ollie: The Stan Laurel Solo Films, 1917 – 1927’, las Enzing vervolgens dat het de film Detained uit 1924 moest zijn. In hetzelfde boek wordt de ontbrekende scène, the hanging scene, beschreven. Neibaur en Okuda stellen dat deze verloren lijkt te zijn gegaan. Echter trof Enzing de ontbrekende scène in de kopie van het Fries Film Archief aan. Een bijzonder moment!
Scène
In de verloren gewaande scène belandt gevangene Stan Laurel aan de galg. Zijn nek raakt hierbij buitenproportioneel uitgerekt, wat vervolgens leidt tot een komische ontsnapping. De absurdistische scène is typerend voor Stan Laurel. De reden waarom deze scène in de meeste internationale kopieën ontbrak, is dat in de jaren 30 dergelijke films werden ingekort. Alle ‘overbodige’ scenes en fragmenten werden uit de film geknipt voor de nieuwe release. De kopie die nu door het Fries Film Archief is ontdekt, is voor zover nu bekend de enige bestaande kopie ter wereld waarin de galgscène is opgenomen. Daarnaast bevat de print ook enkele andere missende fragmenten, zoals die uit een scène waar Laurel met een medegevangene een ontsnappingstunnel graaft.
Bevestiging vanuit Parijs
Na deze ontdekking kwam het Fries Film Archief via het Eye Film Instituut in contact met Lobster Films in Parijs. Lobster Films is een commercieel filmarchief met specialisering op het gebied van restauratie en digitalisering. Lobster is onder andere vermaard vanwege zijn verzameling Laurel & Hardy films. Enkele jaren geleden bracht Lobster een complete Laurel & Hardy dvd-box uit. Detained staat hier ook op, maar zonder de nu ontdekte fragmenten.
Lobster Films bevestigt de waarde van de vondst van het Fries Film Archief. De Fransen hebben zelf ook een filmprint van Detained in hun collectie. Hiervan is een digitaal gerestaureerde versie al online te vinden. Lobster Films was zeer enthousiast over de missende scènes en hebben bij Haghe Film, van de kopie van het Fries Film Archief, een negatief laten maken en deze in Parijs gescand. Een digitale kopie van de gehele film, inclusief de missende fragmenten, is per 4 januari 2018 aan het Fries Film Archief ter beschikking gesteld. Componist Arjan Kiel schreef speciaal voor deze versie een soundtrack (www.arjankiel.nl).
.Hoe kwam de film in het Fries Film Archief
De nitraatkopie van Detained is in 2007 bij het Fries Film Archief terechtgekomen. Toen bracht de Leeuwarder amateurhistoricus en speurder Dirk Swierstra een collectie commercieel uitgebrachte nitraatfilms binnen. Deze films waren afkomstig uit de kelder van de voormalige Leeuwarder fotografiewinkel Foto Vaka (Van Kampen) destijds gevestigd aan de Sint Jacobsstraat 13 in Leeuwarden. De familie Van Kampen heeft bevestigd dat Hendrik van Kampen kort na de oorlog een partij films voor 100 gulden opkocht om te kunnen verhuren en/of vertonen. Waarschijnlijk zaten hier 35mm nitraatfilms tussen, die vervolgens bij Van Kampen in de opslag zijn beland.
Detained is te zien in Slieker Film, Wilheminaplein 92 te Leeuwarden op zaterdag 13 januari om 14.30 uur en zondag 14 januari om 13.30 uur met een inleiding van de vinders en een Q&A. Tevens is de film zonder inleiding en Q&A te zien in Slieker op maandag 15 januari om 19.45 uur, dinsdag 16 januari om 19.30 uur en woensdag 17 januari om 19.45 uur.
Ook tijdens de Sneker Filmwinter van 18 tot en met 21 januari in CineSneek staat Detained op het programma en mogelijk zondagavond 14 januari tijdens het Nederlands Silent Film Festival in Eindhoven (www.nsff.nl).
De ontbrekende fragmenten zijn te zien op de website van het Fries Film Archief: www.friesfilmarchief.nl. De complete film, inclusief de herontdekte fragmenten en de nieuwe soundtrack van Arjan Kiel, is te zien via de link: https://youtu.be/QNrCZRl3j-0
Meer berichten
- Odido-hack maakt de weg vrij voor het Digital ID en Palantir
- Terwijl je varkens- en hondenstaarten al lang niet meer mag couperen, is het verminken van bomen nog altijd toegestaan
- De jongen die naast hem staat koopt ‘The death of Ivan Ilyich and Other stories’. Jij bent zeker ook geen Italiaan, vraag ik
- Leeuwarden in landelijke top aankoopfraude
- Deelscooters mogen alleen nog parkeren in speciale vakken
- Resultaten Week tegen de Ondermijning: aanhoudingen, drugs en diefstal
- Minder starters op woningmarkt; 25- tot 35-jarigen wonen vaker thuis
- Manifestatie Driemaal Slauerhoff in tuin boekhandel Van der Velde
- Fryske Oersonate fan Erik de Boer nei Oerol
- Theater na de Dam in Leeuwarden: Herdenking van de kleine daad
- Route Wad een Kunst weer van start in Noord-Friesland
- ‘Discriminatie: omstanders, neem je verantwoordelijkheid’
- Bij de lof der paling denkt U misschien aan paling met witlof, of aan paling in het groen, maar dat klopt niet
- PEL organiseert actiebijeenkomst over hoe je huurverhoging kunt weigeren
- Acht minuten dromen met Henk Deinum (een klassieker)
- Vrijwilligers knappen fietsen op voor mensen met kleine beurs
- Klein coronanieuws en andere zaken – Oranje Bierhuis verkocht aan Eric Kooistra – 9 lege winkelpanden in winkelcentrum Bilgaard – Leeuwarden geeft toegankelijkheidsprijs aan café waar gehandicapten niet kunnen komen
- Overheid ontvangt 15 procent minder inkomsten uit tabaksaccijns – Rokers kopen vaker tabaksproducten in het buitenland
- Veiling uit faillissement Go Sharing: 150 e-scooters en 50 e-bikes onder de hamer
- Zijn Buma’s sansevieria’s een statement?
- Zetelpeilingen zitten vol problemen, maar journalisten zullen die blijven negeren
- Geen kranten meer naar eilanden – Deze keuze roept serieuze vragen op over de strategie en dienstverlening van dagbladuitgever
- Burgemeester Sybrand Buma per 1 juli vice-president Raad van State
- De stap van deze ambtenaar is ongekend moedig
- Nu zit ik hier met een gebroken geweertje op de revers oorlogsboeken te verkopen, denk ik. Ik, de grootste antimilitarist van de stad
- Museum Belvédère gaat voor noodzakelijke uitbreiding en krijgt bijzondere schenking
- Aantal buitenlandse gasten stijgt het hardst in Flevoland, Groningen en Friesland
- Lokale initiatieven zijn geen alternatief voor verschralende zorg
- Arjette de Pree wil graag meer tijd besteden aan gezin, familie en vrienden
- Burgemeester grijpt soms te snel naar ingrijpend middel van sluiting drugspanden
- Nederlander kiest voor bewust lokaal rundvlees
- Makelaars: Minder verkopen door onzekerheid en hogere rente
- Personeelstekorten zijn voor werkgevers nog lang niet voorbij
- Binnenkort ga ik weer met de Minister in debat over het Nederland-ticket voor 9 euro
- Johannes Beers trekt zich een beetje terug van LinkedIn
- Koert Debeuf over Israël, de NAVO en toxische allianties
- Docenten hebben het vaakst werk dat veel aandacht vraagt
- Als we niet uitkijken is het Wad over twintig jaar een dode, grijze vlek op de kaart: ecologisch verantwoord volgens de modellen
- SL!M Leeuwarden stelt vragen over verstrekking pasfoto’s aan UWV
- Aantal woninginbraken in Leeuwarden met 2 procent afgenomen – Dader wordt zelden gepakt



