Brandexpert: Preventie Leeuwarden is allegaartje

Brand –

Brandveiligheidsexpert: Aandacht voor preventie is allegaartje – Kennis bij gemeente is beneden peil

‘De aandacht voor brandpreventie is een allegaartje. Kennis en kunde bij ondernemers, en zelfs bij gemeenten is beneden peil.’ Willem de Jeger uit Leeuwarden heeft er alle belang bij om alarmerende berichten uit zijn vakgebied rond te toeteren, maar hij heeft ook maatschappelijke verantwoordelijkheid. De Jeger noemt de brand op de Kelders allesbehalve een incident. De Jeger verkoopt en controleert met zijn bedrijf Wi Safety blusmiddelen, noodverlichting en keurt elektrische gereedschappen en klimmaterieel. ‘Ik merk dat verzekeringsbedrijven bij schade steeds slechter willen uitkeren omdat de ondernemers hun apparatuur niet in orde hadden of de keuringen aan hun laars lapten.’ Hij wil er maar mee zeggen dat die schadepost aanzienlijk groter is dan een gratis advies. En dan hebben we het nog niet over immateriële ellende.

Deze website signaleerde al eerder groot ongemak bij deskundigen die dagelijks omgaan met veiligheid en brandpreventie. Zij signaleerden in diverse Leeuwarder panden onregelmatigheden ten tekortkomingen. De gemeente Leeuwarder voert op dit terrein vooral een pr-beleid, zo werd gesteld.

Meel in de mond

Ook De Jeger weigert om met meel in de mond te praten. ‘Wat twee jaar geleden op de Kelders gebeurde reken ik niet tot een incident. Ik zie regelmatig kamerverhuurbedrijven waar de rookmelders het niet doen.’ Of dat er totaal geen goede of werkende noodverlichting aanwezig is. In veel gevallen is hier de huurder de boosdoener. ‘ ”Tsja, de rookmelder  begint te piepen als we even wat roken”, aldus enkele studenten die ik onlangs bezocht. Of een student die zei dat de noodverlichting erg veel licht gaf “dus hebben we de TL er maar uit gehaald”.  Maar ook bij grote ondernemingen of zelfs gemeenten is het bar en boos. ‘ Op het stadhuis van een grote gemeente in Nederland bleek dat de veiligheidsvoorschriften niet werden nageleefd. Ik zei: “Ik neem aan dat we dat ook in orde kunnen maken?” Ze keken verbaasd, maar hebben het later toch in orde laten maken.’ Grootste probleem is dat veel gemeenten wel weten te eisen maar dat ze niet de mankracht hebben om te controleren op naleving.

Onkunde en onduidelijkheid

Onkunde en onduidelijkheid zijn onlosmakelijk verbonden met het veiligheidsdomein. Een gemeente als Leeuwarden controleert met dezelfde wet- en regelgeving in de arm op andere zaken en op andere wijze dan de gemeente Groningen. Ook is er bij ondernemers onduidelijkheid over de regels die gehanteerd worden. Het voorbeeld waarmee de horeca te maken heeft is nog altijd actueel. De ene dienst wil stroeve tegels om veilig te kunnen werken en de andere gladde om de zaak schoon te houden. Bij brandpreventie is het niet veel anders. ‘Europese regels en Nederlandse spreken elkaar soms tegen. Dan gaat het om de jaarlijkse of twee jaarlijkse controle van brandblusapparatuur en de controle van de noodverlichting. Brandhaspels moeten ieder jaar worden gekeurd en brandblusapparatuur mag één keer in de twee jaar mits de verzekeraar er mee akkoord gaat. Hier is al de nodige ellende om geweest, het gaat dan altijd om de vraag of de verzekering wel of niet wil uitbetalen. Mijn advies naar iedereen is: laat gewoon alles jaarlijks controleren en keuren en je bent van alle onduidelijkheid af.’

Noodverlichting

Maar ook bij het gebruik van de apparatuur gaat het vaak mis. De Jeger: ‘In een noodverlichting zit een accu. Ook deze moet jaarlijks worden gecontroleerd. Sommige horecaondernemers hebben een fluoriserend bordje aangebracht als noodverlichting, maar dat deugt niet. Het gaat er juist om dat bij het uitvallen van de elektriciteit er een lamp aangaat die naar beneden en voren schijnt en de uitgang aanlicht. Dat is bij zo’n bordje niet het geval. Laatst zag ik in een tv-programma een co-melder'(koolmonoxidemelder) halverweg de muur geplaatst worden. Daar heeft de bewoner weinig aan als het mis gaat, want koolmonoxide blijft boven de vloer hangen en lig je dan op je bed in de zelfde ruimte ben je al overleden voor de melder afgaat. Sommige ondernemers beseffen niet dat de accu’s van de noodverlichting om de vier jaar vervangen dienen te worden. En handhaving van gemeentes kijken vaak alleen maar of er noodverlichting is en vragen niet om een papier waarin staat op welke datum de accu’s zijn geplaatst en wanneer ze voor het laatst zijn vervangen. Op deze manier hebben mensen schijnveiligheid in huis hangen. Want valt de stroom uit bij een calamiteit dan heb je bij een noodverlichtingsarmatuur met daarin een accu ouder dan vier jaar geen licht meer. De noodverlichting moet gedurende 60 minuten blijven branden en dat lukt dan dus niet meer.’

De Jeger werkt sinds 1 april als zelfstandig adviseur, controleur en verkoper. Daarvoor werkte hij bij Chubb Flame Control, een van de grotere spelers in de markt. ‘Ik was daar vestigingsmanager en later operationeel manager met honderdvijftig man onder mij.’ De Jeger is in het bezit van alle relevante opleidingscertificaten en studeerde af als MBA aan de Universiteit Twente. ‘Ik heb vijftien jaar ervaring in de brandbeveiliging.’

Bekeuringen

Willem de Jeger vindt dat de kracht van Wi Safety is gelegen in het totaalprogramma dat hij kan aanbieden. ‘Via LinkedIn nodig ik mij bij zo’n tien bedrijven per week uit. Dat werkt goed, want in twee of drie gevallen word ik daadwerkelijk uitgenodigd.’ Ondernemers weten vaak zelf niet hoe ze de veiligheid binnen hun bedrijf moeten aanpakken. ‘Vaak vinden ze de noodverlichting niet zo belangrijk terwijl men ook hiervoor dikke bekeuringen kan ontvangen. Net als het niet tijdig laten keuren van elektrische apparatuur. Wanneer je de arbeidsinspectie over de vloer krijgt dan zijn de gevolgen zuur.’

Burgemeester van Napels

De brandveiligheid in het algemeen binnen de horeca noemt De Jeger in een woord ’triest’. ‘De veiligheid wordt gerelateerd naar de kracht van de portemonnee.’ Maar er zijn uitzonderingen. ‘Bijvoorbeeld bij de Burgemeester van Napels aan het Ruiterskwartier kreeg ik de opdracht: het moet gewoon goed, ik wil geen gezeur over veiligheid werd er gezegd. Daar gaat de ondernemer heel bewust om met veiligheid.’ Een brand zoals in Voldendam waarbij veel jongeren om het leven kwamen kan zo weer gebeuren. ‘We zien een terugtrekkende overheid en dat is zeer triest te noemen. Er zal eerst weer een grote ramp moeten gebeuren met veel slachtoffers voor men als overheid weer gaat optreden. Veel mensen denken dat brand of een ramp bij een ander gebeurt.’

Toch vraag je je af hoe het toch komt dat er relatief weinig ernstige branden plaatsvinden. De Jeger: ‘Dat komt omdat die branden vaak net op tijd worden ontdekt. De kleine branden halen de krant niet, maar geloof mij: het komt vaak genoeg voor.’

brandpreventie