De onzichtbare werkelijkheid van online seksueel misbruik en intimidatie: 1 op de 2 jongeren slachtoffer
(tekst: Fonds Slachtofferhulp)
Online seksueel misbruik en intimidatie: 1 op de 2 jongeren slachtoffer
De onzichtbare werkelijkheid van online seksueel misbruik en intimidatie: 1 op de 2 jongeren slachtoffer
Fonds Slachtofferhulp: “Online seksueel misbruik is geen incident, maar een maatschappelijk probleem”
Online seksueel misbruik is geen uitzondering. Het is een urgent maatschappelijk probleem dat diep ingrijpt in het leven van jongeren. Eén op de twee jongeren in Nederland tussen de 12 en 25 jaar krijgt ooit te maken met online seksueel misbruik of online seksuele intimidatie. Dit blijkt uit een grootschalig, representatief onderzoek van Ipsos I&O in opdracht van en in samenwerking met Fonds Slachtofferhulp. De omvang en impact zijn schokkend: de helft van de Nederlandse jongeren van 12 tot 25 jaar maakt een of meerdere vormen van online seksueel misbruik of intimidatie mee en velen kampen langdurig met de gevolgen.
De rapportage ‘De Onzichtbare Werkelijkheid Blootgelegd’ van Fonds Slachtofferhulp, een publieksvertaling van het Ipsos I&O onderzoek, laat zien dat het probleem breder en complexer is dan vaak gedacht. In totaal geven 700.000 tot 800.000 jongeren aan dat zij alleen al in de afgelopen twaalf maanden te maken hebben gehad met online seksueel misbruik of intimidatie. Nathalie Gaal-Franse, expert online seksueel misbruik bij Fonds Slachtofferhulp: “We kunnen dit niet langer als incidenten beschouwen. Dit is een structureel maatschappelijk probleem waarvoor we als samenleving gezamenlijk verantwoordelijkheid dragen. Het vraagt om actie op alle fronten.”
De aanleiding voor het onderzoek is de toenemende zorg over de schaal en impact van online seksueel misbruik en intimidatie onder jongeren. De politie spreekt zelfs van een ‘epidemisch’ probleem. Scholen zien het aantal incidenten toenemen en hulporganisaties krijgen steeds meer hulpvragen binnen. Tegelijkertijd ontbreekt het aan voldoende zicht op de volle omvang van het probleem en aan structurele oplossingen.
Om deze blinde vlek op te heffen, heeft Fonds Slachtofferhulp onderzoeksbureau Ipsos I&O gevraagd om het probleem in kaart te brengen. Het doel: de volledige ijsberg blootleggen en zo een stevige basis leggen voor maatschappelijke bewustwording, effectieve preventie en toegankelijke hulpverlening. “We weten dat het speelt, maar we hadden slechts zicht op het topje. Dit rapport helpt ons de volle werkelijkheid onder ogen te zien en daar ook naar te handelen”, aldus Gaal-Franse.
Online seksueel misbruik en intimidatie: van ongewenste seksuele opmerkingen tot sextortion
Het onderzoek onder ruim 2.700 Nederlandse jongeren van 12 tot 25 jaar brengt voor het eerst de aard, omvang, gevolgen en behoeften in kaart. De meeste jongeren maken online seksuele intimidatie mee, zoals ongewenste seksuele opmerkingen of het ongevraagd toegestuurd krijgen van seksueel getint beeldmateriaal. Maar ook vormen van online seksueel misbruik, zoals grooming, sextortion en seksuele deepfakes, treffen jaarlijks meer dan tweehonderdduizend jongeren. Vooral op platforms als Snapchat, Instagram en WhatsApp krijgen jongeren hiermee te maken.
Schaamte en zwijgen
Jongeren die online seksueel misbruik of intimidatie meemaken hebben vooral behoefte aan steun, begrip en erkenning van familie en vrienden. Toch praat ruim een derde met niemand over hun ervaring. Slechts 4 procent doet aangifte of melding bij de politie. De angst voor het oordeel van anderen en gevoelens van schaamte en schuld zijn groot.
“We weten dat jongeren die zich begrepen en gesteund voelen, sneller herstellen. Maar zolang schaamte en victim blaming de boventoon voeren, blijven veel jongeren stil en staan zij er alleen voor”, aldus Nathalie Gaal-Franse. “Daarom is het essentieel dat we beter begrijpen wat de omvang en impact is van online seksueel misbruik en intimidatie. En dat we een veilig maatschappelijk klimaat creëren waarin jongeren erkenning en hulp krijgen, zonder oordeel en verwijt.”
Oproep tot actie
De aanbevelingen in het rapport zijn helder. Fonds Slachtofferhulp roept overheid, onderwijsinstellingen, hulpverleners en maatschappelijke organisaties op tot:
Het prioriteren en versterken van steun door de directe omgeving van jongeren door betere voorlichting en meer bewustwording over de gevolgen
Jongeren te ondersteunen met hulpmiddelen zodat ze de regie over hun eigen ervaring en herstelproces krijgen
Investeren in toegankelijke, jongerenvriendelijke (online) hulp
Het vergroten van maatschappelijke kennis en bewustwording zodat online seksueel misbruik bespreekbaar is en hulp toegankelijk wordt
Integratie van online veiligheid in het onderwijscurriculum
Structurele monitoring en agendering van online seksueel misbruik en intimidatie
“Online seksueel misbruik is de dagelijkse realiteit van duizenden jongeren. Bovendien zien we dat online seksueel misbruik en intimidatie kunnen samenhangen met fysiek seksueel misbruik. Het is een urgent maatschappelijk probleem waar we niet langer van weg kunnen kijken. Het is tijd om dit te doorbreken en verantwoordelijkheid te nemen. Als ouder, docent, hulpverlener, overheid én samenleving”, stelt expert Gaal-Franse.
Meer berichten
- Met het uitgekauwde begrip mienskip kun je vele kanten op (onderzoek)
- Omrop heeft hulp nodig en zoekt een inspirerende creatief-strategisch adviseur
- Hilde Tjeerdema (D66) is goednieuwsshow zat – We zijn in therapie
- Eerste openbare expositie Gerrit Benner. De Oersoep
- Verviervoudiging diefstal uit auto in Leeuwarden
- Dit is een tweedehands boekenwinkel en dat boek is net uit. Niemand heeft het nog zo waardeloos gevonden, dat die het meteen na aankoop bij ons gebracht heeft.
- Dan liever de lucht in! 160 jaar uitbreidingsplan Romein
- Minimalistische éénakter Drama mei deade dichters
- Overheid wijst werknemers in Friesland op pensioen bij baanwissel of minder werken
- Woninghuur stijgt gemiddeld met 4,4 procent
- Aanpak criminele families moet op de schop
- Bied jongeren tegengewicht aan online geldwereld
- Nederlands gas behoort tot duurste van Europa – 48 cent van elke euro naar de staat
- Expositie kunst van 24 wijkbewoners uit de Hollanderwijk
- Hond kost in hele leven ongeveer 20.000 euro: ruim driekwart Nederlanders schat dat lager in
- Levensmiddelenclub: suikerbelasting duur en complex, gezondheidswinst onduidelijk
- Jongeren kunnen ideeën indienen voor activiteiten, evenementen of ontmoetingsplekken die zij graag in hun omgeving zien
- Andries Gaastra van Batavus naar Koga Miyata – In Japan had ik de werkwijze en de mentaliteit van de bevolking en de ondernemers bestudeerd
- Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed verleent 255.000 euro aan restauratie Bonifatiustoren
- 1 op de 4 Nederlanders verstopt spullen voor bezoek uit schaamte voor de eigen woning
- Omzet horeca groeit door hogere prijzen – In de horeca is het vertrouwen het op een na laagst van alle onderscheiden bedrijfstakken
- 5 nieuwe locaties voor versnelde bouw 30.000 huizen – Leeuwarden Middelsee-Spoordok (circa 6.000)
- Detailhandel zet bijna 3 procent meer om in juli
- Plichtsgetrouwe medewerker valt vaker uit als leidinggevende niet doorvraagt
- Economisch beeld minder negatief – Meer export, consumptie huishoudens en investeringen
- Freek van Tuinen: Ik heb altijd redelijk integer gehandeld en de waarheid nooit geweld aangedaan
- Naar wetenschappelijke bureaus wordt overduidelijk niet geluisterd – Afscheid van de 80-jarige Wiardi Beckman Stichting
- FNP stelt vragen over Vijverzathe Jelsum – We delen de zorgen die dorpsbelang Jelsum-Koarnjum heeft uitgesproken. Het rijksmonument Vijverzathe heeft onze aandacht
- SLIM zit wethouder achter de broek met Starterslening
- Toiletgebouw De Groene Ster vaker toegankelijk
- Bijna niemand weet dit: Brussel zoekt 100 jongeren met een mbo-diploma voor een traineeship bij de Europese Commissie
- We gaan slecht om met kwetsbare mensen
- Kopers en verkopers onvoldoende beschermd door vrijwillige makelaarsregels
- Aantal mensen met bijstand stijgt 3 jaar op rij, vooral onder jongeren
- Wij gaan er van uit dat u – als hoeder van de integriteit – in Tytsjerksteradiel orde op zaken stelt
- Opnieuw minder moorden, laagste aantal mannen vermoord in 30 jaar – Meeste in Rotterdam, minste in Friesland
- ‘Er is geen vrouw die deugt’ van Arthur Schopenhauer. Met dit boek en een glaasje wijn kom ik een eenzame zaterdagavond wel door, denk ik als ik naar huis loop.
- Boerenland- en kerkenpaden krijgen weer toekomst
- Experiment uit 1916 zet ruim een eeuw later ons denken over straatverlichting opnieuw op scherp
- Museum Dr8888 sterkste stijger Friese cultuurmerken – Bolwerk sterke daler




